Rijksmonumentenregister · Netherlands
'Swarte Peert'
Terwolde, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Boerderij
- Function
- Boerderij(M1)
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Bandijk 17, 7396 NB Terwolde (Voorst 25) (and others)
- Place
- Terwolde
- Municipality
- Voorst
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.27174, 6.11423
- Monument number
- 523344
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesTU Delft LibraryDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesLeiden University Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1636 map "Ditio Trans Isulana." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Aan de voet van de Bandijk gelegen HALLEHUISBOERDERIJ met ZOMERHUIS buiten de bebouwde kom van Terwolde in de gemeente Voorst. De oorsprong van de boerderij gaat terug tot tenminste 1642, toen in het pand een herberg was gevestigd. Het huidige uiterlijk van de historische gegroeide boerderij dateert uit het midden van de negentiende eeuw. Het zomerhuis is gerealiseerd als tuinmanswoning aan het einde van de negentiende eeuw ter vervanging van een voormalig bakhuis.
Omschrijving
De wit gepleisterde HALLEHUISBOERDERIJ met ZOMERHUIS in schoon metselwerk bestaat uit één bouwlaag afgesloten door een met riet gedekt afgewolfd zadeldak. De oostzijde van het dak van het zomerhuis is deels gedekt met gesmoorde muldenpannen. De boerderij bevindt zich aan de westzijde van de Bandijk, met de nok loodrecht op de dijk gelegen. Het zomerhuis bevindt zich parallel aan de noordzijde van de boerderij. De voorgevel van het zomerhuis en de achtergevel van de boerderij liggen nagenoeg op één lijn. De VOORGEVEL (oostgevel) bestaat uit de voorgevel van de hallehuisboerderij en de voorgevel van het zomerhuis. In de voorgevel van de boerderij bevindt zich een middenrisaliet afgesloten door een fronton. Op de begane grond van de middenrisaliet bevindt zich een paneeldeur met een getoogd, enkelruits bovenlicht met aan de rechterzijde twee getoogde, zes-ruits schuiframen. Boven de muuropeningen op de begane grond bevindt zich de naam `SWARTE PEERT'. De begane grond wordt afgesloten door een waterlijst. Op de verdieping bevinden zich twee zes-ruits schuiframen met Franse balkons. Links en rechts van de risaliet bevindt zich een getoogd, zes-ruits schuifraam. De vensters op de begane grond worden aan weerszijden geflankeerd door geklampte luiken. In de voorgevel met gepleisterde plint van het zomerhuis bevindt zich van links naar rechts een geklampte, rechthoekige deur met twee-ruits bovenlicht, twee vensters bestaande uit een negen-ruits onderraam met drie-ruits klapraam. De muuropeningen worden aan de bovenzijde afgesloten door een strek. De afgewolfde topgevel wordt afgesloten door een decoratieve, houten dakrand.
De LINKERZIJGEVEL (zuidgevel) bestaat uit de zijgevel van het zomerhuis en de zijgevel van de boerderij. Links in de terug gelegen zijgevel van het zomerhuis bevindt zich een rondboog venster met ijzeren roedenverdeling aan de boven- en onderzijde afgesloten door een rollaag. In het midden bevindt zich een rechthoekige geklampte deur gevolgd door een klein rondboog venster en een meerruits raam. In de zijgevel van het achterhuis van de boerderij bevindt zich links een stalraam, rechts een vier-ruits raam en een klein toiletraam. In de gevel onder het opgewipte dak van het voorhuis bevindt zich links een zes-ruits schuifraam met rechts een vijfhoekige serre met halfrond hellend dak. De serre is opgebouwd uit en houten onderstel met daarboven negen-ruits ramen met uitzondering van de dubbele glasdeur aan de zuidzijde aan weerszijden geflankeerd door drie-ruits zijlichten. Het dak wordt afgesloten door een decoratieve gesneden houten daklijst. De ACHTERGEVEL (westgevel) bestaat uit de achtergevel van het zomerhuis en de achtergevel van de boerderij. In de achtergevel van het zomerhuis zijn de staldeuren vervangen door ramen. Links in de gevel bevindt zich tweemaal een getoogde staldeuropening en een halfrond stalraam met vorktracering. Rechts in de gevel bevindt zich getoogde deuropening met een niet-oorspronkelijk raam met uiterst rechts een stalraam. Centraal in de symmetrische achtergevel van de boerderij bevindt zich een dubbele, getoogde, geklampte deeldeur. Links en rechts van de deeldeur bevindt zich een rondboogvenster met ijzeren roedenverdeling en vorktracering. Uiterst links en rechts bevindt zich een getoogde, geklampte staldeur afgesloten door een strek. De gevel met vlechtingen eindigt in een afgewolfde topgevel met uilebord.
De RECHTERZIJGEVEL (noordgevel) bestaat uit de terug gelegen zijgevel van de boerderij en de gevel van het zomerhuis. Rechts in de gevel onder het opgewipte dak van het voorhuis bevindt zich een geklampte deur met twee-ruits bovenlicht. Links in de gevel van het achterhuis bevindt zich een verhoogd geveldeel met zes-ruits schuifraam afgesloten door een kroonlijst. Rechts bevindt zich een aantal muuropeningen.
In het INTERIEUR bevindt zich onder meer een wandafwerking van twee geschilderde hoek etagères in de hoeken van de voormalige gelagkamer van de herberg, een plafondbeschildering uit het midden van de negentiende eeuw en schoorsteenmantels.
Waardering
Aan de voet van de Bandijk gelegen HALLEHUISBOERDERIJ met ZOMERHUIS buiten de bebouwde kom van Terwolde in de gemeente Voorst.
- Van architectuurhistorische waarde als voorbeeld van een goed bewaard gebleven hallehuisboerderij met karakteristieke voorgevel en bijzondere interieurelementen.
- Van stedenbouwkundige waarde vanwege de ligging van de boerderij met zomerhuis aan de voet van de dijk langs de IJssel buiten de bebouwde kom.
- Van cultuurhistorische waarde als voorbeeld van een historisch gegroeide boerderij met voormalige herberg functie waarbij verschillende bouwfasen zichtbaar zijn. Als hallehuisboerderij van belang voor de ontwikkeling van boerderijtypen in Nederland.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
A HALL-HOUSE FARMHOUSE WITH SUMMER HOUSE located at the foot of the Bandijk outside the built-up area of Terwolde in the municipality of Voorst. The origins of the farmhouse date back to at least 1642, when an inn was established in the building. The present appearance of the historically grown farmhouse dates from the middle of the nineteenth century. The summer house was built as a gardener's residence at the end of the nineteenth century to replace a former bakehouse.
Description
The whitewashed HALL-HOUSE FARMHOUSE WITH SUMMER HOUSE in fine brickwork consists of one storey closed off by a reed-thatched arched gabled roof (saddle roof). The eastern side of the roof of the summer house is partly covered with smothered pantiles. The farmhouse is situated on the western side of the Bandijk, with the ridge perpendicular to the dike. The summer house is located parallel to the northern side of the farmhouse. The front facade of the summer house and the rear facade of the farmhouse are situated on approximately the same line. The FRONT FACADE (east facade) consists of the front facade of the hall-house farmhouse and the front facade of the summer house. In the front facade of the farmhouse is a central risalit closed off by a pediment. On the ground floor of the central risalit is a panel door with an arched, single-pane fanlight, with on the right-hand side two arched, six-pane sash windows. Above the wall openings on the ground floor is the name 'SWARTE PEERT'. The ground floor is closed off by a drip moulding. On the upper storey are two six-pane sash windows with French balconies. To the left and right of the risalit is an arched, six-pane sash window. The windows on the ground floor are flanked on both sides by clamped shutters. In the front facade with plastered plinth of the summer house is, from left to right, a clamped, rectangular door with two-pane fanlight, two windows consisting of a nine-pane lower window with three-pane casement. The wall openings are closed off at the top by a lintel. The arched gable is closed off by a decorative, wooden soffit.
The LEFT SIDE FACADE (south facade) consists of the side facade of the summer house and the side facade of the farmhouse. On the left in the recessed side facade of the summer house is a round-arch window with iron glazing bars closed off at the top and bottom by a roll moulding. In the middle is a rectangular clamped door followed by a small round-arch window and a multi-pane window. In the side facade of the outbuilding of the farmhouse is on the left a stable window, on the right a four-pane window and a small toilet window. In the facade under the pitched-up roof of the front section is on the left a six-pane sash window, with on the right a pentagonal conservatory with half-round sloping roof. The conservatory is constructed with a wooden substructure and above it nine-pane windows with the exception of the double glass door on the south side flanked on both sides by three-pane side lights. The roof is closed off by a decorative carved wooden soffit. The REAR FACADE (west facade) consists of the rear facade of the summer house and the rear facade of the farmhouse. In the rear facade of the summer house, the stable doors have been replaced by windows. On the left in the facade are twice an arched stable door opening and a half-round stable window with tracery. On the right in the facade is an arched door opening with a non-original window with furthest right a stable window. Centrally in the symmetrical rear facade of the farmhouse is a double, arched, clamped divided door. To the left and right of the divided door is a round-arch window with iron glazing bars and tracery. Furthest left and right is an arched, clamped stable door closed off by a lintel. The facade with wattle-and-daub ends in an arched gable with an owl board.
The RIGHT SIDE FACADE (north facade) consists of the recessed side facade of the farmhouse and the facade of the summer house. On the right in the facade under the pitched-up roof of the front section is a clamped door with two-pane fanlight. On the left in the facade of the outbuilding is a raised gable section with six-pane sash window closed off by a cornice. On the right are a number of wall openings.
In the INTERIOR is found, among other things, a wall finish with two painted corner shelves in the corners of the former taproom of the inn, a ceiling painting from the middle of the nineteenth century and chimney mantels.
Valuation
A HALL-HOUSE FARMHOUSE WITH SUMMER HOUSE located at the foot of the Bandijk outside the built-up area of Terwolde in the municipality of Voorst.
- Of architectural-historical value as an example of a well-preserved hall-house farmhouse with characteristic front facade and special interior elements.
- Of urban planning value because of the location of the farmhouse with summer house at the foot of the dike along the IJssel outside the built-up area.
- Of cultural-historical value as an example of a historically grown farmhouse with former inn function where different building phases are visible. As a hall-house farmhouse of importance for the development of farmhouse types in the Netherlands.
Nearby in the register
- Het Grote BlokhuisBoerderijunder 1 mi
- Boerderij, Deventerweg 2Boerderijunder 1 mi
- Dienstwoning, Deventerweg 8Dienstwoningunder 1 mi
- Tuinmuur, Deventerweg bij 10Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.