Rijksmonumentenregister · Netherlands
Rozenheuvel
Rozendaal, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1836 - 1837
- Address
- Rosendaalselaan 20, 6891 DD Rozendaal
- Place
- Rozendaal
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.00589, 5.96615
- Monument number
- 522250
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1824 map "Holland." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding:
ROZENHEUVEL, in aanleg vierkante VILLA van twee bouwlagen, daterend uit het tweede kwart van de negentiende eeuw, met de latere UITBREIDINGEN, en bijbehorende TUIN met BOMEN. Het pand bezit een rijk uitgevoerd INTERIEUR uit het eerste kwart van de 20ste eeuw, waartoe ondermeer behoren een HAL en aansluitend TRAPPENHUIS, waarboven een lichtkoepel. De VILLA ROZENHEUVEL is een van oorsprong nagenoeg vierkant, witgepleisterd gebouw van twee bouwlagen, gelegen op een iets verhoogd terrein aan de met groenstroken en bomen beplante Rosendaalselaan. De gevel aan deze zijde is bedoeld als frontgevel en wordt in deze beschrijving als voorzijde opgevat. Het pand dateert in de kern uit de jaren 1836-1837 en is daarna enkele malen uitgebreid. De in aanleg éénlaags beuk langs de achtergevel stamt ook uit de 19de eeuw, mogelijk behoort deze zelfs tot de oorspronkelijke opzet van de villa. Een belangrijke verbouwing vond plaats rond de jaren 1910-1920, toen de interne organisatie grondig gewijzigd werd. De ingang, die vermoedelijk oospronkelijk in de frontgevel was, kwam in de achtergevel. Daar bevond zich vermoedelijk al een lage achterbeuk, met een achteringang in een hogere travee. Bij de genoemde verbouwing werd de achtergevel deels verhoogd en kwam in aansluiting op de opgewaardeerde ingang een hal, naar het voorbeeld van de hall in Engelse landhuizen. In het midden van het pand sluit hierop een monumentaal trappenhuis aan. De zeer behoudend vormgegeven afwerking van beide ruimten is van een grote rijkdom. Ook de rest van het interieur onderging een vernieuwing. Voor de rigoureuse ingreep was de aanpassing van de kappen noodzakelijk. De aanleiding was de maat van het nieuwe trappenhuis: dat steekt deels boven de kap uit en heeft als bekroning een lichtkoepel.
Omschrijving:
Het pand heeft een tweelaags hoofdblok en een lagere beuk tegen de achtergevel. Het geheel is onderkelderd met een wat boven het maaiveld uitstekende kelder met dienstvertrekken, waarvoor diverse kelderlichten, deel met tralies.
De kap van de hoofdmassa bevat enkele oorspronkelijke onderdelen, maar is grondig gewijzigd. Het afgeplatte schilddak met omgaande, enigszins ingezwenkte schilden, heeft midden op het platte deel een lichtkoepel. Dit koepeltje, onder tentdak, heeft aan elke zijde drie ramen met glas-in-lood met kleurrijke bloemmotieven. De koepel geeft licht aan het trappenhuis, voor de laatste vlucht treden sluit aan de achterzijde van de koepel een uitbouw aan, onder plat dak. Aan de voorzijde heeft de fors uitgebouwde middenrisaliet een topgevel, waarop een steekkap aansluit. Alle kappen hebben een fors overstek en dragen gesmoorde verbeterde holle pannen, op het dak bevinden zich gepleisterde schoorstenen uit verschillende perioden. De zijschilden van de achterste beuk bevatten grote dakkapellen. De ACHTERSTE BEUK is in hoofdopzet éénlaags, breder dan het hoofdhuis en grijpt om de hoeken heen. Hierdoor worden van de zijgevels van het hoofdblok enkele meters afgedekt. Het dak is een afgeplat schilddak, met dezelfde flauwe helling als de kap van de villa zelf. De achtergevel is tot dicht bij de hoeken opgetrokken tot het niveau van het platte dak. Deze verhoging stamt vermoedelijk van de grote verbouwing in het eerste kwart van de 20ste eeuw, toen ook het zeer grote venster van de hal, met schuiframen, werd aangebracht. De licht geknikte topgevel boven de ingang moet gezien worden als een bij de eerste opzet van deze beuk behorende Vlaamse gevel met twee zoldervensters. Nu steekt deze nauwelijks meer uit boven de rest van de verhoogde achtergevel.
De FRONTGEVEL heeft een symmetrische indeling met een middenrisaliet die bij de aanpassing van de kap werd voorzien van een top met een in drieën gedeeld segmentboogvormig venster. In de gevel van de begane grond zijn drie rondbogige doorgangen uitgebroken voor de serre, die zich vóór de hele breedte van de risaliet bevindt. Deze houten éénlaags serre heeft grote zijwaarts schuivende raampartijen in de zijwanden en dubbele tuindeuren aan de voorzijde. De serre heeft onderaan een houten balustrade en, onder de dakrand, gesneden consoles en een rooster in snijwerk boven de bovenlichten. Het dak van de serre is licht hellend uitgevoerd en heeft een lichtkapje. Aan weerszijden van de serre bevinden zich dubbele openslaande glasdeuren, die aan de buitenzijde, samen met de bovenlichten, door glasluiken afgesloten kunnen worden. De verdieping heeft vier vensters, waarvan twee in de risaliet. De vensters van de LINKER GEVEL van het hoofdblok zijn, voor wat de begane grond betreft, tot tuindeur en hoofdingang verbouwd, de laatste onder een recent aangebrachte luifel. Op de verdieping bevinden zich twee vensters, waarvan het linker een lamberkijn in chalet-stijl bewaard heeft. De ACHTERGEVEL van het hoofdblok gaat vrijwel geheel schuil achter de achterbouw. De RECHTER ZIJGEVEL is sterk gewijzigd. De ACHTERBOUW steekt aan beide zijden uit ten opzichte van het hoofdblok en heeft daar niet oorspronkelijke ingangen. De zijgevels hebben twee vensters. Van de eenlaags achtergevel van de achterbouw is het grootste deel later met een lage verdieping verhoogd, met uitzondering van het midden, waar zich reeds een nu nog aan de topgevel herkenbare opzetgevel met twee zoldervensters bevond. De centrale rondboog-ingang wordt in opzet aan iedere kant geflankeerd door drie achtruits-vensters; van de tuin uit gezien links zijn twee vensters samengetrokken tot één zeer grote schuifpui voor de hal. Onder de stenen trap met vijf treden naar de ingang bevindt zich een trapje naar de kelderdeur. Het INTERIEUR bevat tal van belangrijke elementen. De ingang aan de achterzijde van het pand komt direct uit in de grote hal, waarvan de wanden van houten lambriseringen zijn voorzien. Het in rechthoeken ingedeelde stucplafond, met kooflijst, toont menselijke figuren in medaillons op de snijpunten. De marmeren schouw bevat een houten bewerkte boezem met een, mogelijk ouder, geschilderd paneel, waarop een landschap met een herderin, twee kinderen en een aantal schapen. Zowel de boezem als de deurkozijnen zijn gedecoreerd met in hout gesneden mensenhoofdjes. Direct aansluitend op de zaal bevindt zich het trappehuis, dat voorzien is van een bewerkte houten trap, steunend op marmeren Dorische zuilen. Het trapgat wordt van boven verlicht via het eerder genoemde koepeltje met glas-in-loodramen. Op de kooflijst van de lichtkoepel bevinden zich vier gestucte medaillons met menselijke figuren die de vier seizoenen voorstellen. In het interieur bevinden zich verder ondermeer betimmeringen, deuren, binnenluiken, marmeren schouwen en glas-in-lood. De waardevolle interieurafwerkingen zijn vooral in de representatieve ruimten bewaard; daar zijn noodzakelijke aanpassingen, zoals het verbreden van enkele deuren, op zorgvuldige wijze ingepast.
De grote TUIN, met deels nog de 19de eeuwse aanleg in landschapsstijl met een slingerend padenbeloop, glooiende graspartijen en grote boompartijen, bevat diverse daarbij behorende monumentale bomen.
Waardering:
VILLA ROZENHEUVEL, met TUIN en BOMEN, in oorsprong uit 1836-1837, op waardevolle wijze verbouwd rond 1910-1920.
- Van architectuurhistorisch belang omwille van de gaaf bewaard gebleven hoofdvorm, de detaillering en het materiaalgebruik. Goed voorbeeld van een in de kern in het tweede kwart van de negentiende eeuw in de trant van het neo-classisisme gebouwde villa.
De later aangebrachte wijzigingen voegen aan het oorspronkelijke karakter elelementen toe die van kunsthistorisch belang zijn; met name geldt dit voor de vele gaaf bewaard gebleven, rijke interieurdetails.
- De tuin is op zich qua aanleg en in zijn relatie met het pand van cultuurhistorische waarde.
- Van stedenbouwkundig belang als onderdeel van de bebouwing aan de Rosendaalselaan. Het pand vormt mede door de verhoogde ligging een markant punt aan deze Rosendaalselaan.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction:
ROZENHEUVEL, a square VILLA under construction with two storeys, dating from the second quarter of the nineteenth century, with later EXTENSIONS, and adjoining GARDEN with TREES. The property has richly executed INTERIOR from the first quarter of the 20th century, which includes inter alia a HALL and adjoining STAIRCASE, above which a skylight. The VILLA ROZENHEUVEL is originally an almost square, white-plastered building of two storeys, situated on slightly elevated ground on the tree-planted Rosendaalselaan with green verges. The facade on this side is intended as the front facade and is considered the front in this description. The building dates in essence from the years 1836-1837 and was subsequently extended several times. The originally single-storey aisle along the rear facade also dates from the 19th century, possibly even belonging to the original layout of the villa. A major renovation took place around the years 1910-1920, when the internal organisation was thoroughly altered. The entrance, which was presumably originally in the front facade, came to be in the rear facade. There was presumably already a low rear aisle there, with a rear entrance in a higher bay. During the said renovation, the rear facade was partly heightened and, adjacent to the upgraded entrance, a hall was created, following the example of the hall in English country houses. In the middle of the building, this is followed by a monumental staircase. The very conservatively designed finishing of both rooms is of great richness. The rest of the interior also underwent renewal. For the rigorous intervention, the adaptation of the roof trusses was necessary. The reason was the size of the new staircase: it projects partly above the roof and has a skylight as its crown.
Description:
The building has a two-storey main block and a lower aisle against the rear facade. The whole is underbuilt with a cellar with service rooms, protruding slightly above ground level, for which there are various cellar lights, partly with grilles.
The roof truss of the main mass contains some original components, but has been thoroughly altered. The flattened hipped roof with surrounding, somewhat curved hips, has a skylight in the middle of the flat part. This small cupola, under a tent roof, has on each side three windows with stained glass with colourful flower motifs. The cupola provides light to the staircase; for the last flight of steps, an outbuilding with a flat roof adjoins the rear of the cupola. On the front, the substantially projecting central projection has a stepped gable, onto which a saddle roof adjoins. All roof trusses have substantial overhang and carry suppressed improved hollow tiles; the roof has plastered chimneys from different periods. The side hips of the rear aisle contain large dormer windows. The REAR AISLE is in main layout single-storey, wider than the main house and wraps around the corners. This covers several metres of the side facades of the main block. The roof is a flattened hipped roof, with the same gentle slope as the roof of the villa itself. The rear facade is raised close to the corners to the level of the flat roof. This heightening presumably dates from the major renovation in the first quarter of the 20th century, when also the very large window of the hall, with sash windows, was installed. The slightly curved stepped gable above the entrance should be seen as a Flemish gable belonging to the first layout of this aisle, with two loft windows. Now it projects scarcely more above the rest of the heightened rear facade.
The FRONT FACADE has a symmetrical layout with a central projection which, when the roof was adapted, was provided with a top with a three-part segmental arch window. In the ground floor facade, three round-arch openings have been broken through for the conservatory, which extends in front of the entire width of the projection. This wooden single-storey conservatory has large sideways sliding window sections in the side walls and double garden doors at the front. The conservatory has a wooden balustrade at the base and, under the eaves, carved brackets and fretwork above the fanlights. The roof of the conservatory is given a gentle slope and has a small skylight. On either side of the conservatory are double opening glass doors, which can be closed on the outside, together with the fanlights, by means of glass shutters. The first floor has four windows, two of which are in the projection. The windows of the LEFT FACADE of the main block are, as far as the ground floor is concerned, converted to garden door and main entrance, the latter under a recently installed canopy. On the first floor there are two windows, of which the left one has retained a lambrechin in chalet style. The REAR FACADE of the main block is almost entirely hidden behind the rear building. The RIGHT SIDE FACADE is substantially altered. The REAR BUILDING projects on both sides in relation to the main block and has non-original entrances there. The side facades have two windows. The majority of the single-storey rear facade of the rear building has subsequently been heightened with a low first floor, except for the middle, where there was already a raised gable with two loft windows, still recognisable on the stepped gable. The central round-arch entrance is flanked on each side in layout by three sash windows; viewed from the garden, on the left two windows are combined into one very large sliding glass door for the hall. Under the stone staircase with five steps to the entrance is a small staircase to the cellar door. The INTERIOR contains many important elements. The entrance on the rear of the building leads directly into the large hall, the walls of which are provided with wooden panelling. The ceiling, divided into rectangles, with cornice, shows human figures in medallions at the intersecting points. The marble fireplace contains a carved wooden mantelpiece with a, possibly older, painted panel, depicting a landscape with a shepherdess, two children and a number of sheep. Both the mantelpiece and the door frames are decorated with carved wooden human heads. Directly adjoining the hall is the staircase, which is provided with a carved wooden staircase, supported on marble Doric columns. The stairwell is lit from above via the aforementioned cupola with stained glass windows. On the cornice of the skylight are four stucco medallions with human figures representing the four seasons. In the interior there are furthermore inter alia panels, doors, internal shutters, marble fireplaces and stained glass. The valuable interior finishes are especially preserved in the representative rooms; there necessary adaptations, such as the widening of some doors, have been carefully integrated.
The large GARDEN, with partly still the 19th-century layout in landscape style with winding path courses, undulating grass areas and large tree plantings, contains various monumental trees belonging to it.
Valuation:
VILLA ROZENHEUVEL, with GARDEN and TREES, originally from 1836-1837, altered in a valuable manner around 1910-1920.
- Of architectural historical importance because of the well-preserved original main form, the detailing and the use of materials. Good example of a villa built in essence in the second quarter of the nineteenth century in the neo-classical style.
The later applied modifications add to the original character elements that are of art historical importance; this applies in particular to the many well-preserved, rich interior details.
- The garden is in itself of cultural historical value in terms of its layout and its relationship with the building.
- Of urban planning importance as part of the built environment on the Rosendaalselaan. The building, partly due to its elevated position, forms a distinctive landmark on this Rosendaalselaan.
Nearby in the register
- Woonhuis, Rosendaalselaan 5Woonhuisunder 1 mi
- Bedrijfsruimte, J.A. Slempkesstraat 2Industrieunder 1 mi
- Industrie- en poldermolen, Rosendaalselaan 3 aIndustrie- en poldermolenunder 1 mi
- Woonhuis, Rosendaalselaan 6Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.