Rijksmonumentenregister · Netherlands
Woonhuis, Agricolastraat 140
Sittard, Limburg, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1921 - 1922
- Address
- Agricolastraat 140, 6131 JX Sittard (Sittard-Geleen 31) (and others)
- Place
- Sittard
- Municipality
- Sittard-Geleen
- Province
- Limburg
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 50.99328, 5.86533
- Part of complex
- 521578
- Monument number
- 521594
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1910 map "60 Sittard" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Twee HERENHUIZEN onder één kap, 1924, gebouwd voor de huisvesting van de middenstand, als onderdeel van het villaparkje rondom het Julianaplein. Gebouwd in een traditionele, door het Expressionisme beïnvloede stijl naar een ontwerp van architect N. Ramakers te Sittard, in opdracht van de vereniging Woningzorg. Deze woningen zijn in vergelijking met de uit 1921-1922 daterende panden, die voor rekening van architect Ramakers werden gebouwd, eenvoudiger gefundeerd en soberder van uitvoering.
Het pand aan de Agricolastraat 140 is vanwege een verzakking van het fundament grotendeels in de oorspronkelijke staat herbouwd.
UITGESLOTEN van bescherming zijn de aangebouwde serre en de bijgebouwde houten garage van Agricolastraat 140, alsmede de gedeeltelijke gedichte terrasoverkapping en de bijgebouwde garage van Agricolastraat 142.
Omschrijving
Een in het zuidelijke gedeelte van het complex Julianaplein e.o. gesitueerde blok met twee herenhuizen onder één kap van het type AA. Elk pand heeft twee BOUWLAGEN alsmede een gedeeltelijke souterrainverdieping op een in hoofdvorm rechthoekige PLATTEGROND, die aan de vrije gevelzijden is voorzien van een uitbouw van één laag. Het geheel wordt gedekt door een SCHILDDAK, waarvan de noklijn evenwijdig aan de Agricolastraat loopt. Aanzienlijke overstekken annex luifelgoten. Twee nokschoorstenen, ten dele vernieuwd. De oorspronkelijke gecombineerde smalle dakkapellen met overstek op het voor- en achterdakvlak zijn nog aanwezig, maar ontbreken de horizontale roedeverdeling in de glaspanelen. De oorspronkelijke rode Tuiles du Nord-pannen zijn bij Agricolastraat 140 vervangen door rode Hollandse betonpannen.
De herenhuizen hebben een gewapend betonnen fundering en zijn opgetrokken in rode en gele baksteen, gemetseld in halfsteens verband. Een rode bakstenen plint met rollaag. De optrek in gele baksteen heeft een profiellijst onder de vensters van de tweede bouwlaag. Deze tweede laag is enigszins ingesnoerd ten opzichte van de eerste laag en wordt gekenmerkt door verdiept gelegen horizontale lijsten en kleine pilasters aan weerszijden van de vensters. De gevel wordt onder de luifelgoot beëindigd door een betonnen band. Doorlopende betonlatei boven de erkers.
De VOORGEVELS zijn symmetrisch ingedeeld. Een groot, tot aan de vensters van de tweede laag risalerend middengeveldeel, dat boven de erkerlatei smaller wordt en aan weerszijden over de gehele hoogte trapsgewijs is uitgemetseld. In dit middenrisaliet zijn onder een doorlopende latei de erkers geplaatst. Deze erkers hebben rechthoekige houten vensterkozijnen, aan weerszijden voorzien van onder een schuine hoek geplaatste zijlichten. De oorspronkelijke horizontale roedeverdeling van deze zijlichten is bij beide panden niet meer aanwezig. Boven het middenrisaliet een reeks van vier rechthoekige, verticaal ingedeelde vensters.
De ZIJGEVELS van de panden van het type A zijn herkenbaar aan een uitbouw van één laag onder plat met balkon. Deze uitbouwen hebben aan de voor- en achterzijde een opengewerkt portiek, waarbij een hoekkolom de betonplaat van het balkon ondersteunt. In deze portieken werden, in de zijgevel van het hoofdvolume, oorspronkelijk de rechthoekige houten paneelvoordeur en de rechthoekige houten keukendeur met horizontale indeling van het glaspaneel geplaatst. Naast de voordeuren een rechthoekig toiletvenstertje. De uitbouwen zijn onder de betonplaat van het balkon voorzien van horizontale profiellijsten, die in het metselwerk van de portiekkolommen worden voortgezet. Centraal in dit geveldeel een reeks van drie smalle houten vensters, oorspronkelijk met horizontale roedeverdeling. De in halfsteens verband gemetselde balkonbalustraden ontberen het siermetselwerk van de panden uit 1921-1922, maar zijn op de hoeken voorzien van een verticale getrapte lijst. Hoog onder het overstek is een rechthoekig houten drieruits trappenhuisvenster geplaatst, aan elke zijde geflankeerd door een rechthoekige dubbele houten balkondeur. Bij Agricolastraat 140 verkeert het portiek aan de voorzijde in de oorspronkelijke staat, inclusief de oorspronkelijke paneeldeur en de rood-witte portiekbetegeling; aan de achterzijde is het portiek geheel gedicht, uitgebreid en bij de keukenruimte getrokken. De smalle houten zijgevelvensters met horizontale roedeverdeling zijn nog aanwezig. De voormalige dubbele houten balkondeuren zijn vervangen door enkelvoudige kozijnen. Bij Agricolastraat 142 is het portiek aan de voorzijde ongewijzigd bewaard gebleven, de voordeur is vernieuwd. Het portiek aan de achterzijde is gedicht met een vensterkozijn, in de portiekopening is een deur geplaatst. In de smalle houten zijgevelvensters is de horizontale roedeverdeling niet meer aanwezig. De voormalige dubbele houten balkondeur aan de straatzijde is vervangen door een vensterkozijn.
De ACHTERGEVELS waren oorspronkelijk symmetrisch ingedeeld. In de gevelhoek van de eerste laag een rechthoekig houten keukenvenster onder een betonlatei, van origine met verticale indeling en drievoudige horizontale indeling van de glaspanelen. Onder dit venster, in aansluiting op de rode bakstenen plint, een rode bakstenen strek. Naast dit venster een aanzienlijke, rechthoekige houten tuindeur van vier panelen, waarvan de zijpanelen waren voorzien van een vijfvoudige horizontale indeling. Boven deze tuindeur een houten overkapping, rustend op de scheidingsmuur en een baksteen kolom, beiden met horizontale profielranden. In de tweede laag, hoog onder het dakoverstek, een aaneengesloten reeks van vier rechthoekige houten vensters.
Bij Agricolastraat 140 zijn de originele tuindeuren vervangen door een schuifpui, die aan het oog wordt onttrokken door de aangebouwde serre; de uitgebreide keuken heeft een rechthoekig houten kruiskozijn met bovenlichten gecombineerd met een rechthoekige houten deur, onder een betonlatei. In de achtergevel van Agricolastraat 142 zijn de tuindeuren ontdaan van de horizontale roedeverdeling van de zijpanelen. Het keukenvenster heeft geen indeling of roedeverdeling meer.
De voortuin van Agricolastraat 142 wordt omgeven door een bakstenen tuinmuur waarop de smeedijzeren profiellijst ontbreekt, bij Agricolastraat 140 is de bakstenen voortuinmuur vervangen door een heg.
De INTERIEURindeling van Agricolastraat 140 is ten dele gewijzigd. In het interieur van Agricolastraat 142 is de indeling met kamers-en-suite, met uitzondering van de elders bewaarde schuifdeuren, nog vrijwel in tact.
Waardering
De herenhuizen van het complex rondom het Julianaplein zijn van cultuurhistorische waarde als bijzondere uitdrukking van een sociaal-maatschappelijke en typologische ontwikkeling. De architectuurhistorische waarden worden onder meer bepaald door de bouwstijl; verder zijn de panden van groot belang voor het oeuvre van architect N. Ramakers, beschikken over aanzienlijke esthetische kwaliteiten en zijn van belang vanwege de expressieve ornamentiek. Beide herenhuizen vormen een essentieel onderdeel van het complex rondom het Julianaplein, zijn vanwege de situering ten zeerste verbonden met de uitbreiding en ontwikkeling van Sittard, zijn van betekenis voor het aanzien van de stad en beschikken over een historisch-ruimtelijke relatie met de parkachtige omgeving en de bodemgesteldheid ter plaatse. De panden beschikken over een redelijke mate van architectonische gaafheid en zijn van belang in relatie tot de structurele en visuele gaafheid van de bebouwde omgeving. Bovendien beschikken beide herenhuizen in bovenregionaal perspectief over een redelijke architectuurhistorische en een hoge typologische en functionele zeldzaamheidswaarde.
De herenhuizen vertegenwoordigen een algemeen belang vanwege het geheel van voornoemde waarden.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Two TOWNHOUSES under one roof, 1924, built for the housing of the middle class, as part of the small villa park around Julianaplein. Built in a traditional style influenced by Expressionism after a design by architect N. Ramakers in Sittard, commissioned by the association Woningzorg. These dwellings are, in comparison with the properties dating from 1921-1922, which were built at the expense of architect Ramakers, more simply founded and soberer in execution.
The property at Agricolastraat 140 has been largely rebuilt in its original state due to a subsidence of the foundation.
EXCLUDED from protection are the attached conservatory and the adjoining wooden garage of Agricolastraat 140, as well as the partial enclosed terrace roof covering and the adjoining garage of Agricolastraat 142.
Description
A block situated in the southern part of the complex Julianaplein e.o. with two townhouses under one roof of type AA. Each property has two STOREYS as well as a partial basement storey on a rectangular GROUND PLAN in principal form, which is provided on the free facade sides with an extension of one storey. The whole is covered by a HIPPED ROOF, of which the ridge line runs parallel to Agricolastraat. Considerable overhangs together with soffit gutters. Two ridge chimneys, partly renewed. The original combined narrow roof dormers with overhang on the front and rear roof surfaces are still present, but the horizontal glazing bars in the glass panes are lacking. The original red Tuiles du Nord tiles at Agricolastraat 140 have been replaced by red Dutch concrete tiles.
The townhouses have a reinforced concrete foundation and are built up in red and yellow brick, laid in half-brick bond. A red brick plinth with roll moulding. The construction in yellow brick has a profile moulding beneath the windows of the second storey. This second layer is somewhat constricted relative to the first layer and is characterised by recessed horizontal mouldings and small pilasters on either side of the windows. The facade is terminated beneath the soffit gutter by a concrete band. Continuous concrete lintel above the bay windows.
The FRONT FACADES are symmetrically arranged. A large central facade section, rising to the windows of the second storey, which becomes narrower above the bay window lintel and is stepped on both sides across the full height. In this central projection are placed the bay windows beneath a continuous lintel. These bay windows have rectangular wooden window frames, provided on either side with side lights placed at an oblique angle. The original horizontal glazing bars of these side lights are no longer present in either property. Above the central projection a series of four rectangular, vertically divided windows.
The SIDE FACADES of the type A buildings are recognizable by a one-storey extension with flat roof and balcony. These extensions have an open-worked portico on the front and rear side, whereby a corner column supports the concrete slab of the balcony. In these porticos, in the side facade of the main volume, the rectangular wooden panel front door and the rectangular wooden kitchen door with horizontal glazing bar pattern were originally placed. Next to the front doors a small rectangular toilet window. The extensions are provided beneath the concrete slab of the balcony with horizontal mouldings, which are continued in the brickwork of the portico columns. Centrally in this facade section a series of three narrow wooden windows, originally with horizontal glazing bars. The balcony balustrades, laid in half-brick bond, lack the decorative brickwork of the buildings from 1921-1922, but are provided at the corners with a vertical stepped moulding. High below the eaves a rectangular wooden three-pane staircase window is placed, flanked on each side by a rectangular double wooden balcony door. At Agricolastraat 140 the portico on the front side is in the original state, including the original panel door and the red-white portico tiling; on the rear side the portico is entirely sealed, extended and connected to the kitchen space. The narrow wooden side facade windows with horizontal glazing bars are still present. The former double wooden balcony doors have been replaced by single windows. At Agricolastraat 142 the portico on the front side has been preserved unaltered, the front door has been renewed. The portico on the rear side is sealed with a window frame, a door has been placed in the portico opening. In the narrow wooden side facade windows the horizontal glazing bars are no longer present. The former double wooden balcony door on the street side has been replaced by a window frame.
The REAR FACADES were originally symmetrically arranged. At the gable corner of the first storey a rectangular wooden kitchen window beneath a concrete lintel, originally with vertical division and threefold horizontal division of the glass panes. Below this window, adjoining the red brick plinth, a red brick course. Next to this window a substantial rectangular wooden garden door of four panels, of which the side panels were provided with a fivefold horizontal division. Above this garden door a wooden canopy, resting on the party wall and a brick column, both with horizontal mouldings. In the second storey, high below the roof eaves, a continuous series of four rectangular wooden windows.
At Agricolastraat 140 the original garden doors have been replaced by a sliding door system, which is concealed from view by the attached conservatory; the extended kitchen has a rectangular wooden cross window with fanlights combined with a rectangular wooden door, beneath a concrete lintel. In the rear facade of Agricolastraat 142 the garden doors have been stripped of the horizontal glazing bars of the side panels. The kitchen window has no division or glazing bars anymore.
The front garden of Agricolastraat 142 is surrounded by a brick garden wall from which the wrought-iron moulding is missing, at Agricolastraat 140 the brick front garden wall has been replaced by a hedge.
The INTERIOR layout of Agricolastraat 140 has been partially altered. In the interior of Agricolastraat 142 the layout with en-suite rooms, with the exception of the sash windows stored elsewhere, remains largely intact.
Valuation
The mansions of the complex around the Julianaplein are of cultural-historical value as a distinctive expression of a social and typological development. The architectural-historical values are determined among other things by the building style; furthermore, the properties are of great importance for the oeuvre of architect N. Ramakers, possess considerable aesthetic qualities and are significant on account of the expressive ornamentation. Both mansions form an essential part of the complex around the Julianaplein, are due to their location intimately connected with the expansion and development of Sittard, are of significance for the appearance of the city and possess a historical-spatial relationship with the park-like surroundings and the soil conditions in the locality. The properties possess a reasonable degree of architectural integrity and are of significance in relation to the structural and visual integrity of the built environment. Furthermore, both mansions possess, from a supraregional perspective, a reasonable architectural-historical value and a high typological and functional rarity value.
The mansions represent a matter of general interest on account of the totality of the aforementioned values.
Nearby in the register
- Woonhuis, Julianaplein 19Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Agricolastraat 136Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Agricolastraat 144Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Julianaplein 20Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.