Rijksmonumentenregister · Netherlands
Woonhuis, Torenstraat 4
Sint-Michielsgestel, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1882
- Address
- Torenstraat 4, 5271 GA Sint-Michielsgestel
- Place
- Sint-Michielsgestel
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.63850, 5.34943
- Monument number
- 519937
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
Utrecht University LibraryDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1875 map "Niederlande Und Belgien." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
WOONHUIS, gebouwd in 1882 in een sobere ambachtelijk-traditionele bouwtrant. Het aan de noordzijde gelegen achterhuis is waarschijnlijk een overblijfsel van de bebouwing van voor 1882 toen het voorhuis vernieuwd werd. Het pand is gelegen aan de noordzijde van de Torenstraat in de onmiddellijke nabijheid van de toren van de voormalige kerk.
Omschrijving
Gedeeltelijk onderkelderd pand van één bouwlaag op een rechthoekige grondslag met gevels in schoon metselwerk van in kruisverband gemetselde handvorm baksteen onder een met Hollandse pannen gedekt, aan beide zijden afgewolfd zadeldak. De nokas loopt evenwijdig aan de straat.
Het eenvoudig gedetailleerde pand telt vier traveeën en heeft een hardstenen/ gecementeerde plint met sierrozetten. Deur en vensters in de voorgevel hebben afgeronde bovenhoeken. De vensters zijn voorzien van schuiframen en hardstenen onderdorpels. De deur met glaspaneel is een latere toevoeging en heeft een klein bovenlicht. Het houten fries is vastgezet met schotelankers. De kroonlijst is geornamenteerd met guttae.
De westelijke zijgevel heeft op de begane grond twee en op de verdieping één venster met afgeronde bovenhoeken en met zesruits schuiframen. In deze gevel bevinden zich verder enkele smeedijzeren steekankers. Alle vensters waren voorzien van luiken. Deze zijn echter verwijderd.
De oostelijke zijgevel is op de begane grond gewijzigd en deels opnieuw opgemetseld. Op de noordelijke hoek bevindt zich een recht gesloten venster met zesruits schuifraam; op de zuidelijke hoek een gemetselde steunbeer met afzaat. Het zoldervenster is recht gesloten en heeft een zesruits raam. Ook hier bevinden zich enkele smeedijzeren staafankers.
De achtergevel, die zich aan de noordzijde bevindt, heeft een groot, recht gesloten samengesteld keukenvenster met een driedelig bovenlicht. Dit venster is een vergroting van het oorspronkelijke venster. In deze gevel zijn de steekankers voor de verdiepingsbalklaag zichtbaar.
De interne indeling en detaillering zijn opmerkelijk gaaf bewaard gebleven. De meeste betimmeringen, kozijnen, ramen en paneeldeuren zijn nog de originele. De gang is voorzien van een centraal stucornament met florale motieven. Aan weerszijden hiervan bevinden zich de twee voorkamers waarvan de rechter de grootste is. Deze is voorzien van een stucplafond met getrokken lijstwerk en een groot stucornament in het centrum. Aan de achterzijde bevinden zich de keuken, de opkamer en een slaapkamer. De keuken is nog voorzien van houten betimmeringen, kasten en een rookkast. Onder de opkamer bevindt zich aan de achterzijde een kleine kelder met tongewelf. In de kelder bevinden zich nog de stenen spekkuipen. De zolder is bereikbaar via een houten steekkap. Op de zolder zijn nog enkele kamertjes gemaakt. De kap is onbeschoten en heeft aangesmeerde pannen. Tegen de achtergevel is aan de noordoostelijke zijde een kleiner en lager achterhuis gesitueerd dat wellicht als zelfstandige woonruimte en opslagruimte gediend heeft. Het achterhuis steekt aan de oostelijke zijde iets verder uit dan de hoofdmassa. Het is een bouwmassa van één bouwlaag op een rechthoekige grondslag met gevels in schoon metselwerk onder een met Hollandse pannen gedekt, aan beide zijden afgewolfd zadeldak. De nokas loopt evenwijdig aan de straat. De westelijke zijgevel dient voor de toegang en heeft een recht gesloten venster met klapramen en een opgeklampte deur. In de topgevel bevindt zich nog een klein zoldervenster met vierruits raam. De oostelijke zijgevel is blind.
De noordelijke gevel van het achterhuis heeft deels vernieuwd metselwerk en een recht gesloten, opgeklampte deur.
De indeling van het achterhuis is grotendeels gewijzigd. In de houten sporenkap zijn waarschijnlijk nog enkele oude fragmenten gebruikt.
Waardering
Het pand is van algemeen belang. Het pand heeft cultuurhistorische waarden als bijzondere uitdrukking van de typologische ontwikkeling van het woonhuis met achterhuis. Het pand heeft architectuurhistorische waarden vanwege de gecompliceerde bouwgeschiedenis die een afspiegeling vormt van de bewoningsgeschiedenis. Het heeft ensemblewaarden vanwege de ligging ten opzichte van het oude centrum van Sint-Michielsgestel. Het pand is van belang vanwege de zeldzaamheid van dergelijke gaaf bewaarde woonhuizen met achterhuis.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
DWELLING HOUSE, built in 1882 in a sober craft-traditional building style. The rear house located on the north side is probably a remnant of the building from before 1882 when the front house was renewed. The property is located on the north side of the Torenstraat in the immediate vicinity of the tower of the former church.
Description
Partially cellared property of one storey on a rectangular ground plan with facades in fair-faced masonry of hand-formed bricks laid in English bond under a gabled roof with Dutch tiles, half-hipped on both sides. The roof ridge runs parallel to the street.
The simply detailed property has four bays and has a hardstone/cemented plinth with ornamental rosettes. Door and windows in the front facade have rounded top corners. The windows are fitted with sash windows and hardstone sills. The door with glass panel is a later addition and has a small fanlight. The wooden frieze is secured with wall anchors. The cornice is ornamented with guttae.
The western side facade has two windows on the ground floor and one on the upper storey with rounded top corners and six-pane sash windows. This facade also contains some wrought-iron wall anchors. All windows were furnished with shutters. These have, however, been removed.
The eastern side facade has been altered on the ground floor and partly re-bricked. On the northern corner there is a straight-sided window with a six-pane sash window; on the southern corner a bricked buttress with a weathering. The attic window is straight-sided and has a six-pane window. Here too there are some wrought-iron wall anchors.
The rear facade, which is on the north side, has a large, straight-sided composite kitchen window with a three-part fanlight. This window is an enlargement of the original window. In this facade the wall anchors for the floor beam layer are visible.
The internal layout and detailing have been remarkably well preserved. Most of the woodwork, frames, windows and panelled doors are original. The hallway is furnished with a central stucco ornament with floral motifs. On either side of this are the two front rooms, the right one being the larger. This is furnished with a stucco ceiling with drawn moulding and a large stucco ornament at the centre. At the rear are the kitchen, the box room and a bedroom. The kitchen is still furnished with wooden panelling, cupboards and a smoke hood. Below the box room at the rear is a small barrel-vaulted cellar. In the cellar are still the stone salt-storage tubs. The attic is accessible via a wooden staircase. Some small rooms have been made on the attic. The roof truss is unboarded and has pointed tiles. Against the rear facade on the north-east side is situated a smaller and lower rear house which may have served as independent living space and storage. The rear house extends slightly further on the eastern side than the main mass. It is a building mass of one storey on a rectangular ground plan with facades in fair-faced masonry under a gabled roof with Dutch tiles, half-hipped on both sides. The roof ridge runs parallel to the street. The western side facade serves as the entrance and has a straight-sided window with casement windows and a clamped door. In the gable end is still a small attic window with a four-pane window. The eastern side facade is blind.
The northern facade of the rear house has partly renewed masonry and a straight-sided, clamped door.
The layout of the rear house has been largely altered. In the wooden roof truss structure some old fragments have probably been reused.
Valuation
The property is of general importance. The property has cultural-historical values as a particular expression of the typological development of the dwelling house with rear house. The property has architectural-historical values because of the complicated building history which reflects the occupation history. It has ensemble values because of its location in relation to the old centre of Sint-Michielsgestel. The property is of importance because of the rarity of such well-preserved dwelling houses with rear house.
Nearby in the register
- Kerk en kerkonderdeel, Petrus Dondersplein 18Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Kerkelijke dienstwoning, Petrus Dondersplein 13Kerkelijke dienstwoningunder 1 mi
- Kerk, Schijndelseweg 1Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Werk-woonhuis, Schildershof 2Werk-woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.