Rijksmonumentenregister · Netherlands
Klooster, Molenstraat 13
Zundert, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Klooster, kloosteronderdl
- Function
- Klooster
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1840
- Address
- Molenstraat 13, 4881 CP Zundert (and others)
- Place
- Zundert
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.47115, 4.66344
- Monument number
- 519326
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1830 map "Netherlands." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
KLOOSTER en INTERNAAT van de congregatie van Zusters Franciscanessen Penitenten Recollectinen van de Onbevlekte Ontvangenis van Maria te Zundert. Deze werd in 1842 gesticht vanuit het moederklooster te Roosendaal onder de naam St. Anna. Het St. Anna is niet meer in gebruik als klooster. Het geheel bestaat uit een aantal gebouwen uit verschillende perioden in Neo-Renaissance, Neo-Classicisme en Chaletstijl. De voorgevels liggen gedeeltelijk aan de rooilijn, daar waar zij terugliggen stond een bakstenen muur aan de rooilijn als een verbindend element. Het kloostercomplex ligt op de hoek van de Molenstraat en de Pastoorsdreef. De volgende onderdelen van het klooster zijn beschermd:
1. een wit gepleisterd neo-classicistisch pand uit circa 1840, aan de Molenstraat gelegen met een vleugel verder van de straat
2. een kapel, parallel aan en zichtbaar vanaf de Pastoorssteeg
3. een bouwblok, uitgevoerd in een sobere sobere neo-renaissance, op de hoek van de Molenstraat en Pastoorssteeg
4. de voormalige kleuterschool, later washuis, behoort tot oudste delen van het complex en ligt in het verlengde van voornoemd bouwblok aan de Pastoorssteeg
5. een pand met elementen van chaletstijl, rechts van het Neo-Classicistische bouwblok gelegen en terugliggend ten opzichte van de Molenstraat
6. de tuinmuur langs de Pastorsdreef. De internaatsvleugel uit 1900-1910 is in de periode 2007-2009 gesloopt. Achter het klooster bevond zich een tuin met een indeling met vakken (moestuin, boomgaard, begraafplaats). Het middenpad van de tuin voerde naar een Lourdesgrot. Terzijde lag een parkachtige devotietuin. Van de groenaanleg is niets bewaard en de terreinindeling valt niet onder de bescherming. Aan de achterzijde van dit terrein, aan de Burgemeester Manderslaan, zijn na 1950 enkele grootschalige schoolgebouwen tot stand gekomen.
Omschrijving
Aan de straat ligt een tweelaags, negentiende-eeuws blok onder Schilddak (1). Het pand, gebouwd als herenhuis, dateert uit circa 1840. Het dak is gedekt met Oud Hollandse pannen en kruispannen. De belangrijkste gevels zijn gepleisterd, aan de straatzijde gegroefd, waarbij de hoofdmassa is voorzien van een cordonlijst, een kroonlijst en pilasters aan weerszijden van de ingangstravee. Op de begane grond heeft het pand zesruitsramen met bovenlichten voorzien van waaierzwikken en glas-in-lood in vork-vormige verdeling. Op de verdieping vierruitsramen met ongedeeld bovenlicht. De zesruitsramen in de vleugel zijn getoogd. Alle ramen in dit deel van het gebouw hebben een gestucte omlijsting. In de twintigste eeuw heeft het klooster diverse uitbreidingen ondergaan. Achter het herenhuis strekt zich, haaks op de straat, een kapel uit circa 1900-1910 uit (2). De kapel onder zadeldak heeft steunberen. Vooraan op de nok van het dak is een dakruiter geplaatst. Links van het negentiende-eeuwse huis ligt een hoekblok, gebouwd omstreeks 1910 (3). Dit gedeelte is met het huis verbonden door een tweelaagse vleugel met dakschilden, grenzend aan de achterkanten van beide bouwmassa's. Het hoekblok aan de Pastoorsdreef is twee lagen hoog en drie traveeën breed met een topgevel, verlengd met een haaks daarop staand deel van één travee onder topgevel. Het geheel is uitgevoerd in baksteen, topgevels zijn voorzien van lisenen met rondbogen. In de gevels zijn muizetandlijsten als een soort speklagen aangebracht, daarboven een houten gootlijst. Het dak is gedekt met verbeterde Hollandse pannen. Dit gedeelte is voorzien van zesruitsramen; op de begane grond onder rondbogen, op de verdieping met segmentbogen als ontlastingsbogen. De bogen zijn alle opgevuld met metselmozaïek. In de topgevel is een wit gestucte nis met heiligenbeeld. De zijgevel aan de Pastoorsdreef bevat op de begane grond twee ronde ramen met metalen kozijnen en twee getoogde achtruitsramen. Op de eerste en tweede verdieping zijn ter plekke van de slaapvertrekken van de zusters rechtgesloten vensters (voorheen bolkozijnen) aangebracht. In het verlengde daarvan aan de Pastoorsdreef ligt een éénlaags blok, de voormalige kleuterschool uit circa 1900 (4). Dit is een bakstenen pand met een gepleisterde plint op een rechthoekige plattegrond onder half schilddak gedekt met Hollandse pannen. De achtergevel is voorzien van ramen onder segmentbogen met metselmozaïek in afwijkende kleuren en een deur in de tuitgevel. In de zijgevel is de oorspronkelijke toestand van ramen en deuren gewijzigd. Rechts van het negentiende-eeuwse huis een tweelaagse bouwmassa uit circa 1915 onder een plat dak met omlopende dakschilden (5). Uitgevoerd in baksteen met een tandlijst onder de geprofileerde goot. Boven de ramen is in de bogen polychroom metselmozaïek aangebracht. De dakkapellen onder wolfdak met piron hebben betimmerde topgevels met dekoratieve houten lijsten. Aan de achterzijde van de totale bouwmassa zijn veel van de oorspronkelijke kozijnen vervangen. In het interieur is de oorspronkelijke indeling in grote lijnen herkenbaar. Enkele elementen van de inrichting zijn bewaard gebleven. Voorbeelden daarvan zijn de betegelde lambriseringen in de gang en trappenhuis van het gepleisterde blok en de beglazing en binnenluiken van het rectoraat. Het interieur van de kapel heeft gepleisterde wanden met marmeren plint, ionische pilasters op marmeren voet (in plint). Tongewelf in het middenschip, halve tongewelven over de zijbeuken. Gebrandschilderde glas-in-lood ramen, met een "alziend oog" in driehoek boven de ingang.
De bakstenen tuinmuur (6) wordt verticaal geleed door steunberen en is afgedekt met een ezelsrug. Aan weerszijden van de doorgang staat een vierkante pijler met platte deksteen.
Waardering
Het klooster met internaat is van algemeen belang. Het heeft cultuurhistorische waarde als voorbeeld van een geestelijke ontwikkeling, namelijk de bloei van orden en congregaties in de 19de eeuw en is tevens van belang als voorbeeld van de typologische ontwikkeling van het congregatieklooster, dat met een ouder herenhuis als kern veelal uitgroeide tot een conglomeraat van gebouwen Het is architectuurhistorisch van belang vanwege de stijl, het bijzondere materiaalgebruik en de ornamentiek en heeft tevens bouwhistorisch belang vanwege de gecompliceerde bouwgeschiedenis, die de groei van de congregatie materialiseert. Het heeft ensemblewaarden vanwege de samenhang van herenhuis en kloostergebouwen. Het is relatief gaaf bewaard gebleven.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
CONVENT and BOARDING SCHOOL of the congregation of Sisters Franciscanessen Penitenten Recollectinen of the Immaculate Conception of Mary at Zundert. This was founded in 1842 from the mother convent at Roosendaal under the name St. Anna. The St. Anna is no longer in use as a convent. The whole consists of a number of buildings from different periods in Neo-Renaissance, Neo-Classicism and Chalet style. The front facades are partly at the building line, where they are set back a brick wall stood at the building line as a connecting element. The convent complex is located at the corner of the Molenstraat and the Pastoorsdreef. The following components of the convent are protected:
1. a white rendered neo-classical building from circa 1840, located on the Molenstraat with a wing further from the street
2. a chapel, parallel to and visible from the Pastoorssteeg
3. a building block, executed in sober neo-renaissance, at the corner of the Molenstraat and Pastoorssteeg
4. the former kindergarten school, later wash house, belongs to the oldest parts of the complex and is located in line with the aforementioned building block on the Pastoorssteeg
5. a building with chalet style elements, located to the right of the Neo-Classical building block and set back from the Molenstraat
6. the garden wall along the Pastorsdreef. The boarding school wing from 1900-1910 was demolished in the period 2007-2009. Behind the convent was a garden with a layout in sections (vegetable garden, orchard, cemetery). The central path of the garden led to a Lourdes grotto. To the side lay a park-like devotional garden. None of the green layout has been preserved and the site layout is not subject to protection. On the rear side of this site, on the Burgemeester Manderslaan, some large-scale school buildings were erected after 1950.
Description
On the street side lies a two-storey, nineteenth-century block under a hipped roof (1). The building, built as a townhouse, dates from circa 1840. The roof is covered with Old Dutch tiles and cross tiles. The main facades are rendered, grooved on the street side, the main mass provided with a string course, a cornice and pilasters on either side of the entrance bay. On the ground floor the building has six-light windows with fanlights provided with fan spandrels and leaded glass in fork-shaped glazing bars. On the first floor four-light windows with undivided fanlight. The six-light windows in the wing are arched. All windows in this part of the building have a stuccoed frame. In the twentieth century the convent underwent several extensions. Behind the townhouse, perpendicular to the street, extends a chapel from circa 1900-1910 (2). The chapel under a gabled roof has buttresses. At the front on the ridge of the roof a roof turret is placed. To the left of the nineteenth-century house lies a corner block, built around 1910 (3). This section is connected to the house by a two-storey wing with roof lights, bordering the rear sides of both building masses. The corner block on the Pastoorsdreef is two storeys high and three bays wide with a stepped gable, extended with a part perpendicular to it of one bay under stepped gable. The whole is executed in brick, stepped gables are provided with pilaster strips with round arches. Sawtooth courses as a kind of decorative band are applied in the facades, above them a wooden gutter moulding. The roof is covered with improved Dutch tiles. This section is provided with six-light windows; on the ground floor under round arches, on the first floor with segmental arches as relief arches. The arches are all filled with brick mosaic. In the stepped gable is a white stuccoed niche with a saint's image. The side facade on the Pastoorsdreef contains on the ground floor two round windows with metal frames and two arched eight-light windows. On the first and second storeys, in the place of the bedrooms of the sisters, rectilinear windows (formerly cambered windows) are provided. In line with that on the Pastoorsdreef lies a single-storey block, the former kindergarten school from circa 1900 (4). This is a brick building with a rendered plinth on a rectangular floor plan under a half-hipped roof covered with Dutch tiles. The rear facade is provided with windows under segmental arches with brick mosaic in differing colours and a door in the spout gable. In the side facade the original condition of windows and doors has been altered. To the right of the nineteenth-century house a two-storey building mass from circa 1915 under a flat roof with running roof lights (5). Executed in brick with a sawtooth course under the profiled gutter. Above the windows polychrome brick mosaic is applied in the arches. The roof dormers under half-hipped roof with ridge tile have boarded stepped gables with decorative wooden mouldings. On the rear side of the total building mass many of the original windows have been replaced. In the interior the original layout is recognizable in broad outline. Some elements of the furnishing have been preserved. Examples of these are the tiled wainscotings in the corridor and stairwell of the rendered block and the glazing and internal shutters of the rectory. The interior of the chapel has rendered walls with marble plinth, Ionic pilasters on marble base (in plinth). Barrel vault in the nave, half barrel vaults over the side aisles. Stained leaded glass windows, with an "all-seeing eye" in triangle above the entrance.
The brick garden wall (6) is articulated vertically by buttresses and is topped with a saddle-back coping. On either side of the passage stands a square pier with flat capping stone.
Valuation
The convent with boarding school is of general interest. It has cultural-historical value as an example of spiritual development, namely the flourishing of religious orders and congregations in the 19th century and is also important as an example of the typological development of the congregational convent, which with an older townhouse as its core often grew into a conglomeration of buildings. It is architecturally important because of the style, the distinctive use of materials and the ornamentation and also has building-historical importance because of the complicated building history, which materializes the growth of the congregation. It has ensemble values because of the coherence of townhouse and convent buildings. It has been preserved in relatively good condition.
Nearby in the register
- Kerkelijke dienstwoning, Molenstraat 9Kerkelijke dienstwoningunder 1 mi
- Kerk, Molenstraat 7Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Bestuursgebouw en onderdl, Markt 1Bestuursgebouw en onderdlunder 1 mi
- Kerk, Vincent van Goghplein 1Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.