Rijksmonumentenregister · Netherlands
Emile van Loonhuis
Roosendaal, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1875
- Address
- Markt 54, 4701 PH Roosendaal
- Place
- Roosendaal
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.53324, 4.45447
- Monument number
- 517275
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1868 map "Topografische atlas van het Koninkrijk der Nederlanden" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding.
WOONHUIS, bekend als "Emile van Loonhuis", gebouwd in twee delen. Het woonhuis werd in opdracht van grondeigenaar P. van Weel in 1868 gebouwd. Tegen de rechtergevel werd de bestaande inrit in 1892 overbouwd in opdracht van E. van Loon, naar ontwerp van M. Vergouwen. nadat het huis onder meer als gemeentehuis heeft gediend is het in gebruik als kantoorruimte, aan de achterkant en beide zijkanten omsloten door een nieuwbouwblok uit ca. 1980. Deze nieuwbouw heeft een deel van de oorspronkelijke tuin naar ontwerp van de tuinarchitect Heerma van Voss uit 1883 bebouwd. Het overgebleven tuingedeelte is als publiek park toegankelijk gemaakt. Het huidige park wordt niet beschermd.
Omschrijving.
Het woonhuis bestaat uit twee-en-een-halve bouwlaag op een rechthoekige plattegrond onder schilddak waarvan de nok evenwijdig aan de straat loopt. Het dak is gedekt met leien. De voorgevel is vijf traveeën breed en gepleisterd, voorzien van hoekpilasters. Ook de middelste travee wordt benadrukt door pilasters. Op de begane grond bevindt zich in deze middentravee een brede rondboogportiek in een natuurstenen omlijsting met hardstenen trap. De trap leidt naar een brede houten deur met boven- en zijlichten, aan weerszijden is in de plint een schoenschraper gemaakt. Erboven is een balkon op voluutvormige consoles aangebracht. Het balkon heeft een balustrade en is voorzien van openslaande deuren. Aan weerszijden van deur en balkon zijn T-ramen in gestucte omlijsting zichtbaar, aan de bovenzijde met kuif.
Onder de ramen bevinden zich hardstenen dorpels op kleine consoles. De mezzanino bevat kleine bolkozijnen in een gestucte omlijsting. De gevel wordt bekroond door een tandlijst en gootlijst op bewerkte consoles. Het pleisterwerk van de achtergevel is vernieuwd. De gevel wordt geleed door lisenen. De centraal geplaatste achterdeur is voorzien van een segmentboogvormig bovenlicht, dit bovenlicht is evenals de zijlichten gevuld met glas-in-lood. Aan weerszijden zijn T-ramen aangebracht. Op de verdieping bevinden zich eveneens T-ramen, vijf stuks, als op de begane grond. In de mezzanino zijn bolkozijnen zichtbaar. De torenachtige aanbouw, rechts van het huis is één travee breed, en aan de voorzijde voorzien van een steil dak met siersmeedijzeren hekwerk op de nok. Aan de achterzijde bevindt zich een ui-vormige spits. De gevel is gepleisterd op een natuurstenen plint. Hoeklisenen zijn geblokt uitgevoerd. Op de begane grond is de voormalige boogvormige onderdoorgang dichtgezet door een breed raam. Erboven is een erker op grote bewerkte consoles geplaatst, de erker wordt geflankeerd door zuilen, waartussen een lage balustrade is gezet. Boven deze erker kent de mezzanino een smal balkon met smeedijzeren hek. In het dakvlak bevindt zich een dakkapel met een Frans balkon, geflankeerd door natuurstenen voluten en bekroond door een halfrond fronton. Aan de achterzijde is van begane grond tot aan de verdieping een erker met afgeschuinde zijden zichtbaar, op de begane grond is dit gedeelte opengewerkt. In het interieur zijn delen uit de toestand, ontstaan na een verbouwing in 1929 in opdracht van E. van Loon, naar ontwerp van J.Th. Cuypers, bewaard gebleven. Voorbeelden zijn de grote hal met brede korfbogen, het voorportaal met de houten deur waarbij in de boven- en zijlichten kleine roedenverdelingen zijn aangebracht, gevuld met glas-in-lood met bloemmotieven, de marmeren hoekpilasters en de marmeren zwart witte tegelvloer en lambrizering. In het trappenhuis zijn houten balustrade en spitsboogvormige lichtkap, gevuld met glas-in-lood, geplaatst onder een traditionele lichtkap bewaard gebleven. Een kamer (later gebruikt als trouwzaal) op de begane grond bevat houten lambriseringen en daarin gevatte panelen met schilderijen in classicistische stijl, voorstellende de werken van barmhartigheid, daterend uit de achttiende eeuw. Een andere kamer, de latere burgerzaal heeft houten lambriseringen en daarboven muurschilderingen met voorstellingen van arbeidstaferelen, gemaakt in 1929. De hal is onderkelderd.
Waardering.
Het huis is van algemeen belang. Het heeft cultuurhistorisch belang als voorbeeld van de sociaal-economische ontwikkeling van de stad en als specimen van de typologische ontwikkeling van het grote stedelijk herenhuis. Het is van architectuurhistorisch belang vanwege de compositie van de gevels, de verzorgde en zuidelijk geïnspireerde vormgeving en het rijke materiaalgebruik. Het heeft ensemblewaarden als onderdeel van de marktwand. Het is gaaf bewaard gebleven.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction.
RESIDENCE, known as "Emile van Loonhuis", built in two sections. The residence was built by order of landowner P. van Weel in 1868. Against the right gable, the existing drive was built over in 1892 by order of E. van Loon, according to a design by M. Vergouwen. After the house served among other things as a town hall, it has been in use as office space, enclosed at the back and on both sides by a new building block from circa 1980. This new construction has built over part of the original garden, designed by garden architect Heerma van Voss in 1883. The remaining garden section has been made accessible as a public park. The current park is not protected.
Description.
The residence consists of two-and-a-half storeys on a rectangular floor plan under a hipped roof with the ridge parallel to the street. The roof is covered with slate. The front facade is five bays wide and plastered, provided with corner pilasters. The middle bay is also emphasized by pilasters. On the ground floor, in this central bay, there is a broad round-arched portico in a natural stone surround with hardstone steps. The steps lead to a wide wooden door with fanlights and side lights, on either side of the base a boot scraper is provided. Above this is a balcony on scroll-shaped consoles. The balcony has a balustrade and is provided with casement doors. On either side of the door and balcony are T-windows in stucco surround visible, at the top with a hood.
Below the windows are hardstone sills on small consoles. The mezzanine contains small round windows in a stucco surround. The facade is crowned by a dentil course and gutter course on worked consoles. The plasterwork of the rear facade has been renewed. The facade is articulated by pilaster strips. The centrally placed rear door is provided with a segment-arched fanlight, this fanlight as well as the side lights are filled with leaded glass. On either side are T-windows. On the upper floor there are likewise T-windows, five of them, as on the ground floor. In the mezzanine round windows are visible. The tower-like extension, to the right of the house, is one bay wide, and on the front provided with a steep roof with ornamental wrought-iron railings on the ridge. On the rear side is an onion-shaped spire. The facade is plastered on a natural stone plint. Corner pilaster strips are executed with rustication. On the ground floor the former arched passage has been closed by a broad window. Above this is a bay window placed on large worked consoles, the bay window is flanked by columns, between which a low balustrade is set. Above this bay window the mezzanine has a narrow balcony with wrought-iron railing. In the roof plane there is a dormer window with a French balcony, flanked by natural stone volutes and crowned by a semicircular pediment. On the rear side, from ground floor to the upper floor, a bay window with angled sides is visible, on the ground floor this section is open-worked. In the interior, parts from the condition created after a renovation in 1929 by order of E. van Loon, according to a design by J.Th. Cuypers, have been preserved. Examples are the large hall with broad barrel-vaults, the entrance vestibule with the wooden door with small glazing bar divisions in the fanlights and side lights, filled with leaded glass with floral motifs, the marble corner pilasters and the marble black and white tile floor and wainscoting. In the stairwell, wooden balustrade and pointed-arched skylight, filled with leaded glass, placed beneath a traditional skylight have been preserved. A room (later used as a wedding hall) on the ground floor contains wooden wainscoting and panels set within it with paintings in classical style, depicting the works of mercy, dating from the eighteenth century. Another room, the later civic hall, has wooden wainscoting and above it wall paintings with depictions of scenes of labour, made in 1929. The hall has a basement.
Valuation.
The house is of general importance. It has cultural-historical importance as an example of the socio-economic development of the city and as a specimen of the typological development of the large urban mansion. It is of architectural-historical importance due to the composition of the facades, the carefully executed and southern-inspired design and the rich use of materials. It has ensemble values as part of the market frontage. It has been well preserved.
Nearby in the register
- Postkantoor, Markt 31Overheidsgebouwunder 1 mi
- Woonhuis, Markt 69Woonhuisunder 1 mi
- Gedenkteken, Markt bij 24Gedenktekenunder 1 mi
- Woonhuis, Markt 16Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.