TreeAlive
‹ Rijksmonumentenregister, Netherlands

Rijksmonumentenregister · Netherlands

NIJHOF

Gelselaar, Gelderland, Netherlands

The record

Designation
National monument (rijksmonument)
Class
Boerderij
Function
Boerderij(M1)
Category
onroerend gebouwd
Built
1850 - 1875
Address
Slaapdijk 2, 7275 CH Gelselaar (Berkelland 25)
Place
Gelselaar
Municipality
Berkelland
Province
Gelderland
Country
Netherlands
Coordinates
52.17192, 6.51673
Part of complex
516422
Monument number
516423

Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.

University Library, Vrije Universiteit Amsterdam

4 historical maps cover this location, the earliest the 1843 map "Netherlands, Belgium." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).

Get directions ↗

This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗

The register's description

Omschrijving

BOERDERIJ, van het hallehuistype, in baksteen opgetrokken en gemetseld in kruisverband. Het afgewolfde schilddak met uilebord, is voor de helft met riet gedekt, het lage gedeelte met rode verbeterde Hollandse pan. Op de nokas staat boven het voorhuis een schoorsteen, een hoger opgemetseld exemplaar komt in het lagere dakschild aan de linkerzijde op de grens van het voor- en middenhuis voor. Verder zijn op de nokas-uiteinden twee van elkaar verschillende huistekens geplaatst. De dakschilden worden door gesneden windveren afgesloten, alleen die van het voorhuis dragen mastgoten ter afwatering van hemelwater. De VOORGEVEL telt vijf vensterassen waarvan deuropening door een venster in het rechter gedeelte van de gevel van de hoek gescheiden wordt. De beluikte vensters met 2x(1+2)-ruits schuiframen zijn alle identiek. De opgeklampte deur bestaat uit kraalschroten en is voorzien van een tweeruits bovenlicht. De vensters en de deur worden door een 11/2-steens streklaag boven afgesloten. De zolderverdieping, met drie muurankers ter plaatse van de verdiepingsvloer, bezit twee gietijzeren zg. 'ossekop'-raampjes. Hoger geplaatst, in het midden, komt een rondboogvenster met negenruits raam voor; de kop is ingevuld door drie ruitjes die ongelijk van vorm zijn. Alle hier vensters rusten op een gecementeerde lekdorpel. De twee kleine zolderraampjes bezitten boven een rollaag. Het grote venster bezit een steens boog die is uitgevoerd in een dieprode baksteen. In de geveltop bevindt zich een klein gietijzeren rondvenster met een raam met decoratieve roedeverdeling. Het muurwerk onder de windveren van de topgevel, is onderbroken en wijst op het oplichten van het dak.

De LINKERZIJGEVEL van het voorhuis bevat twee aan de voorgevel identieke ramen met luiken. In de achterzijde van het voorhuis dat als opgewipt deel boven het dak van het achterhuis uitkomt, is evenals aan de rechterzijgevel een klein 'ossekop-raampje zoals dat in de voorgevel voorkomt, opgenomen. Het linker gedeelte van het achterhuis, waarvan het metselwerk is onderbroken, wordt in beslag genomen door van links gezien, twee, door een rollaag omgord, 'ossekop'raampje (zie voorgevel), een opgeklampte rechtgesloten deur en rechts hiervan een getoogd venster met verticale schijn-roede. Rechts een identieke, als eerder beschreven deur en een beluikt vierkant venster met vierruits schuifraam.

In de ACHTERGEVEL markeren dubbele opgeklampte inrijdeuren (onderschoer) met een van een X-teken voorziene middel, de middenas. De deuropening wordt door een, met gepleisterde aanzetstenen voorziene 11/2-steens korfboog, afgesloten. De hardstenen sluitsteen vermeldt: 'DAM/CTB/1872', erboven is op een gepleisterd blok de naam 'Nijhof' te lezen. Aan weerszijden van de inrijdeuren bevindt zich een segmentvormig afgesloten betonnen 3x2-ruits raam, waarvan de bovenste rij als klapraam is uitgevoerd en die ook aan de linker- en rechterzijde van de gevel voorkomen. Boven dit raam bevindt zich een rondboogvenster met twee, door roeden verdeelde, lancetten. De vensters rusten op een uitgemetselde baksteen lekdorpel en worden door een rollaag boven afgesloten.

De RECHTERZIJGEVEL van het voorhuis wordt in beslag genomen door een venster met gekoppeld raam dat als enkelvoudig raam al in de voorgevel is beschreven. Links hiervan bevindt zich een klein vierkant raam dat hetzelfde is als dat voorkomt in de linkerzijgevel van het voorhuis. Het (moderne) middenhuis is platgedekt en bezit naast een paneeldeur, een venster met vierruits raam, rustend op lekdorpeltegels en boven door een rollaag afgesloten. Het achterhuis bezit in de gevel drie vierkante vensters met vierruits ramen, voorzien van lekdorpeltegels.

In het INTERIEUR van het voorhuis zijn verschillende elementen van belang. De kamers zijn voorzien van balkenplafonds. In de grote keuken met alkoof is temidden van de met sepia-kleurige wandtegels (waarop bloemenvazen) bezette schoorsteenmantel, een Christelijke voorstelling weergegeven. In de gang zijn sjabloonschilderingen boven de betegelde lambrizering aangebracht. Het achterhuis bezit een middenlangsdeel en telt vier, door ankerbalken onderscheiden, gebintvakken. De rechterbeuk in de rechterzijgevel is gewijzigd en bij het woongedeelte getrokken. In de linkerbeuk bevindt zich in het stalgedeelte nog de z.g. slag (voerbak). De zolder is als tentoonstellingsruimte in gebruik en vanuit de deel via een trap toegankelijk. De kap bezit een ongelijk aantal sporen en is ter hoogte van het voorhuis door oplangers duidelijk zichtbaar, opgewipt.

Waardering

BOERDERIJ uit het derde kwart van de negentiende eeuw.

-Van architectuurhistorische waarde als voorbeeld van een goed en gaaf bewaarde hallehuisboerderij uit het derde kwart 19de eeuw.

-Van stedenbouwkundige waarde in relatie tot de overige bijgebouwen en de ligging op de kruising van twee belangrijke wegen. De waarde van het complex wordt voor een belangrijk deel bepaald door de samenstellende onderdelen die een fraai en compleet beeld opleveren van een historisch gegroeid boerenerf. Als zodanig vervult de boerderij met bijgebouwen een beeldbepalende rol in dit overwegend agrarische en landschappelijk gebied.

-Van cultuurhistorisch belang vanwege de een duidelijk afleesbare ontwikkelingsgeschiedenis in relatie tot de agrarische (bedrijfs)ontwikkeling van het gebied. De boerderij geeft een goed van het agrarische leven in de Achterhoek in de periode 1850-1940.

English translation

The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com

Description

FARMHOUSE, of the hall-house type, constructed in brick and laid in English bond. The hipped roof with eaves board is half-thatched with reed, the lower section with red improved Dutch pantiles. On the roof ridge above the front house stands a chimney, a higher built example occurs on the lower roof slope on the left side at the boundary between the front and middle house. Furthermore, two different house marks are placed at the roof ridge ends. The roof slopes are finished with cut wind vanes, only those of the front house have gutters for rainwater drainage. The FRONT FACADE has five window bays of which a door opening is separated by a window in the right section of the corner of the facade. The shuttered windows with 2x(1+2)-pane sash windows are all identical. The clamped door consists of beaded ledges and is furnished with a two-pane fanlight. The windows and the door are closed off above by a 1½-brick string course. The upper storey, with three wall anchors at the level of the floor joist, has two cast-iron so-called 'ox-head' windows. Higher placed, in the centre, there is a round-arched window with a nine-pane frame; the head is filled with three panes of unequal shape. All windows here rest on a cemented sill. The two small attic windows have a roller course above. The large window has a brick arch executed in deep red brick. In the gable top there is a small cast-iron round window with a frame with decorative glazing bars. The brickwork under the wind vanes of the gable top is interrupted and indicates the lifting of the roof.

The LEFT SIDE FACADE of the front house contains two frames with shutters identical to those on the front facade. On the rear of the front house which protrudes as a raised section above the roof of the rear house, as well as on the right side facade, a small 'ox-head' window like that in the front facade is incorporated. The left section of the rear house, whose brickwork is interrupted, is occupied by, seen from the left, two, surrounded by a roller course, 'ox-head' windows (see front facade), a clamped straight-closed door and to the right of this an arched window with vertical false glazing bars. On the right an identical door as previously described and a shuttered square window with four-pane sash window.

In the REAR FACADE double clamped carriage doors (threshold piece) with an X-mark provided in the middle, mark the central axis. The door opening is closed off by a 1½-brick segmental arch provided with plastered setting stones. The sandstone closing stone states: 'DAM/CTB/1872', above it the name 'Nijhof' can be read on a plastered block. On either side of the carriage doors is a semicircularly closed concrete 3x2-pane window, of which the top row is executed as a hinged light and which also occur on the left and right sides of the facade. Above this window is a round-arched window with two lancets divided by glazing bars. The windows rest on an outmortared brick sill and are closed off above by a roller course.

The RIGHT SIDE FACADE of the front house is occupied by a window with coupled frame which as a single frame is already described in the front facade. To the left of it is a small square window that is the same as that occurring in the left side facade of the front house. The (modern) middle house is flat-roofed and has beside a panel door, a window with four-pane frame, resting on sill tiles and closed off above by a roller course. The rear house has three square windows with four-pane frames in the facade, provided with sill tiles.

In the INTERIOR of the front house various elements are of importance. The rooms are furnished with beam ceilings. In the large kitchen with alcove, in the centre of the fireplace mantel lined with sepia-coloured wall tiles (on which flower vases), a Christian representation is depicted. In the hallway stencil paintings are applied above the tiled dado. The rear house has a central longitudinal section and has four timber frame bays distinguished by tie-beams. The right aisle on the right side facade has been altered and drawn to the residential section. In the left aisle is still found in the stable section the so-called feed trough. The attic is used as an exhibition space and is accessible from the floor space via stairs. The roof truss structure has an unequal number of timbers and is clearly visible at the height of the front house through vertical tie-beams, raised.

Valuation

FARMHOUSE from the third quarter of the nineteenth century.

-Of architectural-historical value as an example of a well and authentically preserved hall-house farmhouse from the third quarter of the 19th century.

-Of urban-planning value in relation to the other outbuildings and the location at the intersection of two important roads. The value of the complex is largely determined by the constituent components which provide a fine and complete picture of a historically grown farm complex. As such, the farmhouse with outbuildings fulfils a character-defining role in this predominantly agricultural and landscape area.

-Of cultural-historical importance because of a clearly legible development history in relation to the agricultural (business) development of the area. The farmhouse provides a good picture of agricultural life in the Achterhoek in the period 1850-1940.

Nearby in the register

Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.

Rijksmonumentenregister data: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, released under CC0 1.0. Record text is reproduced unchanged. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · CC0 1.0
See your own family's places on a living map