Rijksmonumentenregister · Netherlands
Scheepstuigerij, Wijk 1 57
Urk, Flevoland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Nijverheid
- Function
- Scheepstuigerij
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1852
- Address
- Wijk 1 57, 8321 EM Urk
- Place
- Urk
- Province
- Flevoland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.66111, 5.59626
- Monument number
- 515902
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
5 historical maps cover this location, the earliest the 1791 map "Kaart van het eiland Urk / getekend door J. Schilling ; gegraveerd door C. van Baarsel" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Het eenvoudige, in 1852 als ZEILMAKERIJ gebouwde pand behoort tot de oudste, nog in vrijwel originele staat verkerende bouwwerken te Urk en heeft nog steeds de oorspronkelijke functie. Het sober, traditioneel vormgegeven pand heeft een bijzondere ligging aan de zuidelijke rand van "de Bult" en is met de achterzijde georiënteerd op de haven.
Omschrijving
Het vanuit een rechthoekige plattegrond, in gepleisterde baksteen met schijnvoegen opgetrokken pand telt één bouwlaag onder een met opnieuw verbeterde rode hollandse pannen gedekt gebroken zadeldak. De noordelijke langsgevel is voorzien van rechtgesloten gevelopeningen. Links in de gevel bevindt zich een entree met niet originele dubbele deur. Rechts ervan staan drie, met luiken behangen T-vensters met schuiframen en houten onderdorpels. De bovenrand van de gevel telt negen staafankers voor de verankering van de zolderbalken. In de gevel bevindt zich een gevelsteen met in geschilderde letters de vermelding 'eerste steen gelegt door T. Snijders. Den 27 augustus 1852'. Uit het midden van het onderste deel van het dakschild steekt een houten dakkapel met plat dak, smalle houten vleugelstukken, openslaande zolderluiken en een hijsbalk. Uit het bovenste deel rechts van de kap steekt een vierkante schoorsteen van gepleisterde baksteen met hoge ronde pijp. Een tweede ronde schoorsteenpijp is van meer recente datum. De oostelijke kopgevel is blind. De geveltop is beschoten met staande planken en voorzien van eenvoudige windveren, een zesruits venster, twee ijzeren haken en een gevelteken. De zuidelijke langsgevel heeft rechts een afgesnoten hoek met tromp. Deze gevel is eveneens voorzien van rechtgesloten gevelopeningen met van links naar rechts drie vensters als die in de noord- gevel en een brede, licht getoogde vensterpartij met betonnen onderdorpel. Deze is mogelijk de vervanger van een dubbele deur. De kap is voorzien van een dakraam. De westelijke kopgevel is eveneens blind en voorzien van een beschoten geveltop met staande planken. Het pand telt twee vertrekken op de begane grond met daarboven een zolderruimte.
Waardering
- De voormalige zeilmakerij is van algemeen cultuurhistorisch belang als een bijzonder overblijfsel en tastbare herinnering aan de visvangst per zeilschip in Nederland in het algemeen in die van Urk in het bijzonder.
- Het pand heeft algemene architectuurhistorische waarde vanwege de sobere, functionele vormgeving, die aansluit bij de traditionele, plaatselijke bouwstijl.
- Het pand heeft stedenbouwkundige waarde vanwege de bijzondere ligging ten opzichte van de haven en als beeldbepalend onderdeel van de historische bebouwing op Urk.
- De zeilmakerij heeft zeldzaamheidswaarde vanwege de bijzondere, oorspronkelijke functie.
- Het pand is van belang vanwege de herkenbaarheid en de mate van gaafheid van het exterieur.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The simple building, constructed in 1852 as a SAIL-MAKER'S LOFT, belongs to the oldest buildings still in virtually original condition at Urk and still retains its original function. The sober, traditionally designed building has a special location on the southern edge of 'de Bult' and is oriented with its rear side towards the harbour.
Description
The building, constructed from a rectangular plan in plastered brickwork with schematic pointing, has one storey under a broken gabled roof covered with newly improved red Dutch tiles. The northern long elevation is provided with flush gable openings. On the left of the elevation is an entrance with a non-original double door. To the right of this stand three T-windows with shutters, sash windows and wooden sills. The upper edge of the elevation features nine tie-rods for anchoring the floor beams. In the elevation is a foundation stone bearing the inscription in painted letters 'first stone laid by T. Snijders. 27 August 1852'. From the middle of the lower part of the roof slope projects a wooden dormer with flat roof, narrow wooden wing pieces, hinged loft shutters and a hoist beam. From the upper part to the right of the dormer projects a square chimney of plastered brickwork with tall round flue. A second round chimney flue is of more recent date. The eastern gable is blank. The gable top is clad with vertical boards and provided with simple wind bracing, a six-pane window, two iron hooks and a gable sign. The southern long elevation has on the right a cut-off corner with a spandrel. This elevation is likewise provided with flush gable openings with from left to right three windows as those in the north elevation and a broad, lightly arched window section with concrete sill. This may be the replacement of a double door. The roof is provided with a skylight. The western gable is likewise blank and provided with a clad gable top with vertical boards. The building comprises two rooms on the ground floor with a loft space above.
Valuation
- The former sail-maker's loft is of general cultural-historical importance as a remarkable survival and tangible reminder of fishing by sailing ship in the Netherlands in general and that of Urk in particular.
- The building has general architectural-historical value because of the sober, functional design, which accords with the traditional, local building style.
- The building has townscape value because of its special location in relation to the harbour and as a character-defining component of the historic built environment at Urk.
- The sail-maker's loft has rarity value because of its special, original function.
- The building is of importance because of the recognisability and the degree of integrity of the exterior.
Nearby in the register
- Woonhuis, Wijk 2 4Woonhuisunder 1 mi
- Gemeentehuis, Wijk 2 2Bestuursgebouw en onderdlunder 1 mi
- Woonhuis, Wijk 2 85Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Wijk 2 74Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.