Rijksmonumentenregister · Netherlands
Woonhuis, Wadwerderweg 42
Usquert, Groningen, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1928
- Address
- Wadwerderweg 42, 9988 SX Usquert (Het Hogeland 20)
- Place
- Usquert
- Municipality
- Het Hogeland
- Province
- Groningen
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.40304, 6.60039
- Monument number
- 515357
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1897 map "3 Uithuizen" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
ARBEIDERSWONING met aangebouwde SCHUUR, gebouwd in 1928 in opdracht van de heer H. Luidens door timmerman Arends en Zonen uit Usquert. Luidens werkte als landarbeider op een boerderij in de buurt. In 1956 is de indeling van de woning gewijzigd en is er in de oostgevel een klein venster bijgekomen en in de westgevel een venster vergroot. Sindsdien is er nauwelijks meer iets aan het huis veranderd. In 1971 is aan de westzijde een vrijstaande garage gebouwd, die buiten de bescherming valt.
De woning, die is opgetrokken in een Interbellum-architectuur, is gelegen in het als beschermd dorpsgezicht voorgedragen gebied, de Wadwerderweg in Usquert. Ze maakt onderdeel uit van een rij van soortgelijke landarbeiderswoningen (voornamelijk van het type "krimpje"), die er allemaal rond 1928 zijn neergezet in het kader van de Landarbeiderswet. De meeste bewoners werkten, net als de eigenaar van deze woning, op de omliggende boerderijen als landarbeider. De woningen liggen op dezelfde rooilijn en hebben een kleine voortuin met aan de achterzijde een ruimte voor een behoorlijke moestuin. De woning Wadwerderweg 42, die het meest gaaf is, is de eerste in de rij en heeft als hoekpand een iets afwijkende, riantere vormgeving.
Omschrijving
De ARBEIDERSWONING is asymmetrisch van opzet en is opgetrokken in een rode baksteen (grauwe mondsteen) op een trasraam van rode klinkers afgezet met een rollaag. Het samengestelde schild-zadeldak wordt gedekt door een cementpan en heeft een, met een golfrand gedecoreerde, goot op houten klossen; op de nok twee rode bakstenen schoorstenen. Onder de goot een fries van verticaal gemetselde baksteen dat boven vensters en deur overgaat in een rollaag; op de hoeken van de voorgevel korte gevelbanden van donkere steen en midden over de topgevel een muizetandband van donkere steen. De gevels worden geleed door H-vensters met in het door roeden verdeelde bovenlicht, gekleurd glas-in-lood (met uitzondering van twee vensters uit 1956).
De hoofdentree bevindt zich in de voorgevel (zuid) en bestaat uit een houten deur met geometrische motieven, een kijkgat, een twee treden hoge gemetselde stoep en een bovenlicht met gekleurd glas-in-lood, die van de deur wordt gescheiden door een houten luifel. Rechts naast de deur een verticale sierband van donkere steen.
In het risalerende deel van de voorgevel een gebogen erker, onderverdeeld in drie vensters met glas-in-lood bovenlichten met roedenverdeling boven een gebogen trasraam van verticaal siermetselwerk. In de met hout beschoten geveltop een samengesteld (vernieuwd) venster.
Tegen de blinde noordgevel is dwars op de woning een kleine SCHUUR gebouwd. Deze is opgetrokken in rode baksteen onder een met cementpannen gedekt zadeldak met strakke windveren. Aan het dak een mastgoot met ijzeren beugels. In de gevels halve, ijzeren zesruits vensters onder een getoogde strek. De westgevel heeft tevens een klein houten venster en de oostgevel een deur, beide onder een rollaag. In de zuidgevel een (vernieuwde) houten deur onder een rollaag.
Waardering
Arbeiderswoning met aangebouwde schuur van algemeen belang vanwege cultuurhistorische waarde
- als gaaf voorbeeld van een iets luxere landarbeiderswoning uit 1928
- als goed voorbeeld van een woning gebouwd krachtens de Landarbeiderswet
- vanwege de sobere, maar verzorgde vormgeving met opvallende detaillering
- vanwege de vrij hoge mate van gaafheid van het exterieur
- vanwege de markante ligging in een gebied met landarbeiderswetwoningen.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
WORKERS' DWELLING with attached BARN, built in 1928 on the instructions of Mr H. Luidens by carpenter Arends and Zonen from Usquert. Luidens worked as a farm labourer on a nearby farm. In 1956 the layout of the dwelling was altered and a small window was added to the east facade and a window enlarged in the west facade. Since then there has been hardly any change to the house. In 1971 a detached garage was built on the west side, which falls outside protection.
The dwelling, which is constructed in Interwar architecture, is located in the area proposed as a protected townscape, the Wadwerderweg in Usquert. It forms part of a row of similar workers' dwellings (mostly of the "krimpje" type), which were all erected around 1928 in the framework of the Farm Labourers Act. Most residents worked, like the owner of this dwelling, on the surrounding farms as farm labourers. The dwellings are on the same building line and have a small front garden with space for a substantial vegetable garden at the rear. The dwelling at Wadwerderweg 42, which is the most intact, is the first in the row and, as a corner building, has a slightly different, more spacious design.
Description
The WORKERS' DWELLING is asymmetrical in layout and is constructed in red brick (greyed headers) on a brick frame of red clinkers edged with a roller shutter. The composite hipped-gabled roof is covered with cement tiles and has a gutter decorated with a wave border on wooden brackets; on the ridge two red brick chimneys. Below the gutter a frieze of vertically laid brick that above windows and door becomes a roller shutter; on the corners of the front facade short brick bands of dark stone and in the middle of the top gable a mouse-tooth pattern of dark stone. The facades are articulated by H-windows with, in the fanlight divided by glazing bars, coloured leaded glass (with the exception of two windows from 1956).
The main entrance is located in the front facade (south) and consists of a wooden door with geometric motifs, a peephole, a two-step high masonry step and a fanlight with coloured leaded glass, which is separated from the door by a wooden awning. To the right of the door a vertical decorative band of dark stone.
In the projecting part of the front facade a curved bay, subdivided into three windows with leaded glass fanlights with glazing bars above a curved brick frame of vertical decorative brickwork. In the timber-clad gable top a composite (renewed) window.
Against the blank north facade, a small BARN is built transverse to the dwelling. This is constructed in red brick under a gabled roof covered with cement tiles with taut wind braces. On the roof a mast gutter with iron brackets. In the facades half-timber six-light iron windows under an arched stretcher. The west facade also has a small wooden window and the east facade a door, both under a roller shutter. In the south facade a (renewed) wooden door under a roller shutter.
Valuation
Workers' dwelling with attached barn of general interest for reasons of cultural-historical value
- as an intact example of a somewhat more luxurious workers' dwelling from 1928
- as a good example of a dwelling built under the Farm Labourers Act
- for its sober, yet carefully considered design with striking detailing
- for its relatively high degree of integrity of the exterior
- for its distinctive location in an area with Farm Labourers Act dwellings.
Nearby in the register
- Woonhuis, Wadwerderweg 13Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Wadwerderweg 11Woonhuisunder 1 mi
- Garage (G), Wadwerderweg 11Opslagunder 1 mi
- Woonhuis, Wadwerderweg 10Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.