Rijksmonumentenregister · Netherlands
Buitenzorg
Joure, Fryslân, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1910
- Address
- Harddraversweg 29, 8501 CJ Joure (De Fryske Marren 21)
- Place
- Joure
- Municipality
- De Fryske Marren
- Province
- Fryslân
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.96688, 5.78938
- Monument number
- 514074
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUtrecht University Library
3 historical maps cover this location, the earliest the 1904 map "Bl. 8 Heerenveen, 1904" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
De villa "Buitenzorg" te Joure is rond 1910 in Overgangsstijl ontworpen door architect G.J. Lanting, gemeentearchitect van de toenmalige gemeente Haskerland. Opdrachtgever was de familie Taconis, een rijke familie uit de streek, die al vanaf 1749 een boomkwekerij bezat op de landerijen aan de oostzijde van de Harddraversweg onder de naam "Firma Wybren Krijns en Co., hofleverancier". Als aanvulling op de activiteiten van de boomkwekerij werden cichorei en voedergewassen verbouwd, die in een eigen fabriek werden verwerkt; deze bevond zich op de hoek van de Midstraat met de Harddraversweg. Het bedrijf is eeuwenlang van grote betekenis geweest voor de werkgelegenheid in de streek. De villa ligt aan de oostzijde van een ruim, rechthoekig erf, teruggerooid ten opzichte van de weg. De ruime tuin wordt alleen nog aan de straatzijde begrensd door het originele gietijzeren HEK met geometrische motieven; aan de noordoost- en de zuidwestzijde is het hek verdwenen en vervangen door lage struiken; aan de zuidoostzijde ligt de oprit naar de garage. Het woonhuis is naar het noordwesten gericht.
Tegen de achtergevel is recent, naast de bestaande bijkeuken, een nieuwe glazen gang met deuren naar de tuin gebouwd. Deze verbindt een nieuwe aanbouw met het oude gedeelte. Achter de gang is ook een garage gebouwd. De aanbouwen en de garage vallen buiten bescherming van rijkswege.
Omschrijving
De villa heeft een vrijwel vierkante plattegrond; boven de eerste bouwlaag ligt een hoge zolderverdieping die wordt gedekt door een ingezwenkt, gebroken schilddak met bruine kruispannen. Het dak loopt aan de noordoost- en zuidoostzijde door in respectievelijk het afdak van de ingangspartij en het dak van de serre. Op de dakschilden staan drie hoge schoorstenen; aan de noordwest- en zuidwestzijde bevinden zich twee grote dakkapellen met schilddak en wolfseind.
Op de dakschilden aan de noordoost- en zuidoostzijde staan twee kleine, horizontale dakkapellen met afdak. Op de grote dakkapellen en de dakhoeken staan zinken pirons. Het overstekende dak wordt ondersteund door grote, houten klossen, met fraai snijwerk, die aan de gemetselde fries zijn bevestigd. Het pand is in bruine baksteen opgetrokken; vanaf de wisseldorpel is het wit gepleisterd. De voorgevel, aan de straatzijde, wordt door twee grote kruisvensters (tegenwoordig met dubbel glas) symmetrisch verdeeld. Tussen de vensters is de naam van de villa "Buitenzorg" aangebracht. De vensters zijn van bakstenen segmentbogen voorzien; boven de wisseldorpels hebben de vensters glas-in-lood, de onderramen hebben houten luiken. De noordoost-gevel wordt door de ingangspartij in twee symmetrische delen gedeeld. Voor de ingang staat een houten portaal met kolommetjes en getand beschot en twee bankjes met decoratief snijwerk. De stoep is betegeld. De houten voordeur heeft een bovenlicht met glas-in-lood en twee zijlichten met bovenlicht en glas-in-lood. In het bovendeel van de voordeur zit een klein ruitvormig venster met rooster. Voordeur en zijlichten worden door een gemetselde segmentboog afgesloten. Aan weerszijden van de ingang bevinden zich twee kruisvensters met segmentbogen en luiken. De zuidwestgevel wordt door een rechthoekige houten serre onder afdak in twee symmetrische delen gesplitst. De serre is vanaf ca. 1 m. hoogte van grote ruiten voorzien. Tegen de zuidoostgevel is naast en in de verlenging van de bijkeuken, een gang met aanbouw geplaatst waardoor de rechterzijde van de gevel vrijwel onzichtbaar is geworden. In het linker deel zit de originele houten tuindeur met openslaande ruiten, voorzien -over de hele hoogte- van houten luiken. Het INTERIEUR is qua indeling vrijwel origineel. Een klein vierkant tochtportaal met betegelde lambrizering en betegelde vloer geeft toegang tot de vertrekken op de begane grond. Een houten deur met geslepen glas met florale motieven scheidt het tochtportaal van de gang. Drie houten deuren, voorzien van rijk uitgevoerde houten omlijsting, geven toegang tot de vertrekken op de begane grond. De twee kamers aan de straatzijde worden gescheiden door een houten schuifdeur met glas-in-lood, voorzien van een rijk gedecoreerd slot dat vervaardigd is in de geelgieterij te Joure. Naast de schuifdeur zijn aan weerszijden de originele kasten met houten deuren aanwezig. De doorgang van de voorkamer naar de huidige keuken is niet oorspronkelijk. Origineel zijn verder onder andere de schoorsteenmantels van zwart marmer in de kamers aan de voorzijde, de inrichting van de serre, de houten kast in de voormalige keuken links van de gang en de houten trapleuning met gietijzeren stijlen naar de eerste verdieping. Hier liggen drie slaapkamers en een (nieuwe) badkamer.
Waardering
De villa "Buitenzorg", gebouwd in Joure rond 1910 in Overgangsstijl, is van cultuurhistorisch en architectuurhistorisch belang:
- als bijzondere uitdrukking van de sociaal-economische ontwikkelingen in de streek;
- als evenwichtig en gedetailleerd ontwerp en als zodanig van belang voor het oeuvre van de toenmalige gemeentearchitect G.J. Lanting;
- vanwege de esthetische kwaliteiten van het ontwerp;
- vanwege het materiaalgebruik en de ornamentiek;
- vanwege de situering, verbonden met de sociaal-economische ontwikkeling van het dorp en de streek, in het bijzonder met de activiteiten van de boomkwekerij en cichoreiteelt;
- voor het aanzien van het dorp, door de teruggerooide ligging aan een belangrijke invalsweg in Joure;
- vanwege de in zeer grote mate aanwezige architectonische gaafheid van exterieur én interieur;
- in relatie tot de structurele en visuele gaafheid van de dorpse omgeving.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The villa "Buitenzorg" in Joure was designed around 1910 in Transitional Style by architect G.J. Lanting, municipal architect of the then municipality of Haskerland. The client was the Taconis family, a wealthy family from the region, which had owned a tree nursery since 1749 on the lands on the east side of the Harddraversweg under the name "Firma Wybren Krijns en Co., court supplier". As a supplement to the tree nursery activities, chicory and fodder crops were grown, which were processed in their own factory; this was located at the corner of the Midstraat and the Harddraversweg. The business had been of great importance for employment in the region for centuries. The villa is located on the east side of a spacious, rectangular courtyard, set back from the road. The spacious garden is only bordered on the street side by the original cast-iron FENCE with geometric motifs; on the northeast and southwest sides the fence has disappeared and been replaced by low shrubs; on the southeast side is the driveway to the garage. The dwelling house faces northwest.
Against the rear facade, recently, next to the existing pantry, a new glazed corridor with doors to the garden has been built. This connects a new extension to the old part. Behind the corridor a garage has also been built. The extensions and the garage fall outside national monument protection.
Description
The villa has an almost square floor plan; above the first storey is a high attic storey which is covered by an inset, broken hipped roof with brown cross tiles. The roof continues on the northeast and southeast sides in respectively the shed roof of the entrance area and the roof of the conservatory. On the roof slopes stand three tall chimneys; on the northwest and southwest sides there are two large roof dormers with hipped roof and half-hipped roof.
On the roof slopes on the northeast and southeast sides are two small, horizontal roof dormers with shed roof. On the large roof dormers and the roof corners stand zinc weathervanes. The overhanging roof is supported by large, wooden blocks, with fine carving, which are attached to the masonry frieze. The building is built in brown brick; from the plinth course it is white plastered. The front facade, on the street side, is symmetrically divided by two large cross windows (nowadays with double glazing). Between the windows the name of the villa "Buitenzorg" is placed. The windows are provided with brick segmental arches; above the plinth courses the windows have leaded glass, the lower sashes have wooden shutters. The northeast facade is divided by the entrance area into two symmetrical parts. In front of the entrance stands a wooden porch with small columns and dentilled boarding and two benches with decorative carving. The step is tiled. The wooden front door has a fanlight with leaded glass and two side lights with fanlight and leaded glass. In the upper part of the front door is a small diamond-shaped window with grille. Front door and side lights are closed off by a masonry segmental arch. On either side of the entrance are two cross windows with segmental arches and shutters. The southwest facade is divided by a rectangular wooden conservatory under shed roof into two symmetrical parts. The conservatory is provided with large panes from approximately 1 m. height. Against the southeast facade, next to and in line with the pantry, a corridor with extension has been placed so that the right side of the facade has become virtually invisible. In the left part is the original wooden garden door with opening casements, provided - over the entire height - with wooden shutters. The INTERIOR is virtually original in layout. A small square entrance vestibule with tiled wainscoting and tiled floor gives access to the rooms on the ground floor. A wooden door with cut glass with floral motifs separates the entrance vestibule from the hallway. Three wooden doors, provided with richly executed wooden frames, give access to the rooms on the ground floor. The two rooms on the street side are separated by a wooden sliding door with leaded glass, provided with a richly decorated lock that was made in the brassworks in Joure. Next to the sliding door, the original cabinets with wooden doors are present on either side. The passage from the front room to the current kitchen is not original. Also original are, among other things, the fireplace mantels of black marble in the rooms at the front, the arrangement of the conservatory, the wooden cabinet in the former kitchen to the left of the hallway and the wooden staircase railing with cast-iron balusters to the first floor. Here are three bedrooms and a (new) bathroom.
Valuation
The villa "Buitenzorg", built in Joure around 1910 in Transitional Style, is of cultural-historical and architectural-historical importance:
- as a distinctive expression of the socio-economic developments in the region;
- as a balanced and detailed design and as such of importance for the oeuvre of the then municipal architect G.J. Lanting;
- because of the aesthetic qualities of the design;
- because of the use of materials and ornamental work;
- because of the situation, linked to the socio-economic development of the village and the region, in particular with the activities of the tree nursery and chicory cultivation;
- for the appearance of the village, due to its set-back location on an important access road in Joure;
- because of the very high degree of architectural integrity of both exterior and interior;
- in relation to the structural and visual integrity of the rural surroundings.
Nearby in the register
- Overheidsgebouw, Midstraat 10Overheidsgebouwunder 1 mi
- Postkantoor, Midstraat 24Overheidsgebouwunder 1 mi
- Werk-woonhuis, Midstraat 32Werk-woonhuisunder 1 mi
- Kerk, Midstraat 69Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.