TreeAlive
‹ Rijksmonumentenregister, Netherlands

Rijksmonumentenregister · Netherlands

Oldengaerde

Dwingeloo, Drenthe, Netherlands

The record

Designation
National monument (rijksmonument)
Class
Kasteel, buitenplaats
Function
Landhuis
Category
onroerend gebouwd
Built (approximately)
1400 - 1500
Address
Westeinde 57, 7991 RT Dwingeloo (Westerveld 22) (and others)
Place
Dwingeloo
Municipality
Westerveld
Province
Drenthe
Country
Netherlands
Coordinates
52.82285, 6.34633
Part of complex
513984
Monument number
513983

Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.

David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries

5 historical maps cover this location, the earliest the 1636 map "Ditio Trans Isulana." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).

Get directions ↗

This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗

The register's description

Omschrijving onderdeel 1:

HOOFDGEBOUW (Oldengaerde). Het in oorsprong vroeg-15de-eeuwse huis is in het begin van de zeventiende eeuw vergroot met twee ondiepe zijvleugels, die haaks op het hoofdgebouw staan en in 1717 voorzien van een nieuwe voorgevel van pilasterarchitectuur in classicistische stijl. Het op rechthoekige grondslag opgetrokken bakstenen huis bestaat uit twee bouwlagen (achterhuis één bouwlaag) onder een met geglazuurde Friese pannen gedekt, afgeplat schilddak met gemetselde schoorstenen op de nokeinden (bij een verbouwing in de negentiende eeuw is het dak verlaagd, zijn de schoorstenen verplaatst naar de hoeken en is de frontonversiering vervangen door een houten timpaan). Aan weerszijden van het rechthoekige bouwblok grenzen jongere verdiepingloze vleugels (mogelijk laat-18de/vroeg-19de-eeuw) onder een lessenaarsdak met aan de voorzijde een sierlijke daklijn, kwart hol- en bol gezwenkt, met zandstenen schouders en hoekblokken (XIX). Op het linker dakschild een klokje, identiek aan dat op het bouwhuis. De rechter zijgevel heeft twee meerruitsvensters in de vleugel en een dergelijk venster op de verdieping; tegen de linker zijvleugel staat een rechthoekige oranjerie (laat 18de/vroeg-19de eeuw) van handvorm baksteen onder een zadeldak; in de zuidgevel vier grote meerruitsvensters, op de verdieping een zesruitsvenster met persiennes. De symmetrische negen traveeën brede voorgevel kent een geleding van gemetselde pilasters van de kolossale orde, voorzien van geschilderde natuurstenen basementen en Ionische kapitelen. In het drie traveeën brede middenrisaliet, dat wordt bekroond door een driezijdig fronton, bevindt zich de dubbele toegangsdeur met bovenlicht gevat in een omlijsting in Lodewijk XV-stijl. Boven de entree is een rechthoekige spaarnis waarin twee in reliëf uitgebeelde engelen (1717?) en een versierde cartouche (1717?) met daarin geschilderd de naam 'OLDENGAERDE'. Aan weerszijden van de toegangsdeur staan twee in steen uitgehouwen wapenschilden van Cornelis baron van Dongen en zijn vrouw Johanna Angnis baronesse van Wijenhorst. Aan weerszijden van de hoofdtoegang staan een kanon (1663), een stoeppaal, een bankje en een gedecoreerde sokkel. De gevel is ingedeeld door acht- en zesruitsvensters, met boven de vensters op de begane grond een geschilderd zandstenen uitgehouwen festoen, en boven de vensters van het middenrisaliet de datum 'ANNO' '1717'. In de rechter vleugel bevindt zich een getoogde dubbele inrijdeur (koetshuis), in de linker vleugel een getoogd meerruitsvenster. De zeven traveeën brede achtergevel heeft achtruitsvensters met binnenluiken en in het midden een eenvoudig omlijste tienruits dubbele deur; ervoor een drietreeds zandstenen stoep; erboven een dakkapel onder een zadelkapje met windveren. Twee keldervensters. In de zijvleugels een meerruitsvenster en in de gevel van de oranjerie een dubbele deur van kraaldelen, voorzien van een halfrond bovenlicht met spaakroeden en in de top een ruitvormig venster. In het INTERIEUR is onder meer van belang de hal met marmeren vloer en kwartslag gedraaide trap met houten 'platte' balusters en gemarmerde treden, deuromlijsting in Lodewijk-XV-stijl, de grote buffetkast, marmeren schouw met stucwerk en stucplafond met florale motieven; de voorkamer met marmeren schouw met stucwerk en stucplafond met florale motieven; de keuken met balkenplafond, plavuizen vloer, twee 19de-eeuwse glazenkasten en een eenvoudige haardplaats met witte betegeling; de provisiekelder met plavuizen vloer. In het algemeen zijn de vensters behangen met vouwblinden en voorzien van een zitbankje; de deuren van brede delen zijn deels gehout.

Waardering

HOOFDGEBOUW (Oldengaerde) van algemeen belang: - vanwege de ouderdom; - als één van de weinige goed bewaarde Drentse havezaten; - vanwege het in oorsprong 15de-eeuwse hoofdgebouw, dat in 1717 in classicistisch stijl is verbouwd; - vanwege de kenmerkende ligging binnen de historische tuin- en parkaanleg; - vanwege de functioneel-ruimtelijke relatie met de andere onderdelen van de buitenplaats.

English translation

The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com

Description component 1:

MAIN BUILDING (Oldengaerde). The originally early 15th-century house was enlarged at the beginning of the seventeenth century with two shallow side wings, which stand at right angles to the main building and in 1717 provided with a new front facade of pilaster architecture in classical style. The brick building erected on a rectangular ground plan consists of two storeys (rear house one storey) under a hipped roof covered with glazed Frisian tiles with mortared chimneys on the ridge ends (during a renovation in the nineteenth century the roof was lowered, the chimneys were moved to the corners and the pediment decoration was replaced by a wooden tympanum). On both sides of the rectangular building block adjoin younger single-storey wings (possibly late 18th/early 19th century) under a catslide roof with on the front an elegant roof line, quarter hollow and round curved, with sandstone shoulders and corner blocks (XIX). On the left roof slope a small bell, identical to that on the service building. The right side facade has two multi-pane windows in the wing and a similar window on the upper floor; against the left side wing stands a rectangular orangery (late 18th/early 19th century) of handmade brick under a gabled roof; in the south facade four large multi-pane windows, on the upper floor a six-pane window with blinds. The symmetrical nine-bay wide front facade is articulated by mortared pilasters of the colossal order, provided with painted sandstone bases and Ionic capitals. In the three-bay wide central risalit, which is crowned by a triangular pediment, is located the double entrance door with fanlight set in a frame in Louis XV style. Above the entrance is a rectangular relief in which two angels depicted in relief (1717?) and a decorated cartouche (1717?) with the name 'OLDENGAERDE' painted within. On both sides of the entrance door stand two stone-carved coats of arms of Cornelis baron van Dongen and his wife Johanna Angnis baroness van Wijenhorst. On both sides of the main entrance stand a cannon (1663), a bollard, a bench and a decorated base. The facade is divided by eight- and six-pane windows, with above the windows on the ground floor a painted stone-carved festoon, and above the windows of the central risalit the date 'ANNO' '1717'. In the right wing is located an arched double carriage entrance (coach house), in the left wing an arched multi-pane window. The seven-bay wide rear facade has eight-pane windows with interior shutters and in the middle a simply framed ten-pane double door; in front of it a three-step sandstone steps; above it a roof dormer under a saddle rooflet with wind vanes. Two cellar windows. In the side wings a multi-pane window and in the facade of the orangery a double door of bead panels, provided with a semicircular fanlight with radial bars and at the top a diamond-shaped window. In the INTERIOR is notably important the hall with marble floor and quarter-turn staircase with wooden 'flat' balusters and marbled treads, door frame in Louis XV style, the large dresser, marble mantelpiece with stucco work and stucco ceiling with floral motifs; the front room with marble mantelpiece with stucco work and stucco ceiling with floral motifs; the kitchen with beam ceiling, tiled floor, two 19th-century glass cabinets and a simple fireplace with white tile facing; the storage cellar with tiled floor. In general the windows are hung with folding blinds and provided with a window seat; the doors of wide sections are partly wood-panelled.

Valuation

MAIN BUILDING (Oldengaerde) of general importance: - for its age; - as one of the few well-preserved Drenthe manor houses; - for its originally 15th-century main building, which was renovated in classical style in 1717; - for its characteristic location within the historic garden and park layout; - for its functional-spatial relationship with the other components of the country estate.

Nearby in the register

Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.

Rijksmonumentenregister data: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, released under CC0 1.0. Record text is reproduced unchanged. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · CC0 1.0
See your own family's places on a living map