Rijksmonumentenregister · Netherlands
Woonhuis, Hazepaterslaan 5
Haarlem, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Hazepaterslaan 5, Locatie: Den Hout, 2012 HN Haarlem
- Place
- Haarlem
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.37149, 4.62528
- Monument number
- 513380
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity of Amsterdam LibraryDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1750 map "Composite: Sheets 1 to 40 Carte De Hollande Et D'utrecht" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Rond 1880 in eclectische trant gebouwde VRIJSTAANDE VILLA. Het pand ligt aan de noordzijde van de Hazepaterslaan.
De vrijstaande villa behoort tot het in 1873 door L.P. Zocher ontworpen plan voor aanleg en bebouwing van het Hazepatersveld. Het Hazepatersveld was een weiland, gelegen tussen de Dreef, Hazepaterslaan en Wagenweg, dat kort vóór 1873 door de gemeente Haarlem was aangekocht van de Doopsgezinde gemeente. De gemeente Haarlem stond voor ogen het weiland te transformeren tot een villapark en zij gaf hiertoe het bedrijf van L.P. Zocher's vader, J.D. Zocher & Co., de opdracht om een plan voor aanleg en bebouwing van het Hazepatersveld te ontwerpen.
In dit plan van aanleg, dat in 1873 gereed kwam, is een contrast zichtbaar tussen enerzijds de formele, stedelijke aanleg zoals die aan het Floraplein en de Dreef gedacht was en anderzijds de landschappelijke aanleg van het Florapark en een deel van de Hazepaterslaan.
In totaal waren er in het plan vijftig woonhuizen geprojecteerd. In de uiteindelijke uitvoering zouden er echter zesenvijftig worden gerealiseerd, waardoor er sprake is van een zekere verdichting van het oorspronkelijke ontwerp. Als eerste kwam de stedelijk aandoende eclectische bebouwing langs het Floraplein tot stand (1876-'77), gevolgd door de neo-renaissancistische woonblokken langs de Dreef (1880 en 1882). Het Florapark en het westelijk deel van de Hazepaterslaan raakten pas in de periode na 1880 met vrijstaande villa's bebouwd, nadat de in Engelse landschapsstijl ontworpen parkaanleg alhier was voltooid.
Deze vrijstaande villa aan de Hazepaterslaan behoort dus tot dat deel van het villapark dat in de Engelse landschapsstijl werd ontwikkeld. De parkaanleg is langs de Hazepaterslaan echter niet (meer) zo goed herkenbaar als in het Florapark.
De erfafscheidingen tussen de openbare weg en de percelen aan de Hazepaterslaan, Dreef en Florapark zijn bij de aanleg van het villapark in één uniforme stijl ontworpen. Deze oorspronkelijke erfafscheidingen zijn nog bij alle panden aanwezig, al dan niet deels opnieuw opgebouwd.
Omschrijving
Vrijstaande villa bestaande uit souterrain, bel-etage, verdieping en kapverdieping. Het geheel is gebouwd op een rechthoekig grondplan en wordt gedekt door een afgeknot schilddak bekleed met zwarte kruispannen.
Het pand is opgetrokken in rode baksteen op een natuurstenen plint. De gevels van het pand zijn rondom versierd met detailleringen in pleisterwerk, zoals omlopende horizontale banden van pleisterwerk. Ook zijn de sluit- en aanzetstenen in de strekken boven de vensters rondom, met uitzondering van de achtergevel, in sierpleisterwerk uitgevoerd. De strekken zelf bestaan uit rode en beige kalkzandsteen. Onder de houten kroonlijst bevindt zich omlopend een brede geprofileerde pleisterband. Langs de voorgevel is deze onder de daklijst gelegen pleisterband gedecoreerd.
De voorgevel (zuid) is met name rijk versierd met pleisterwerk. Het souterrain is hier volledig bepleisterd in natuursteenmotief. Tussen het souterrain en de bel-etage en tussen de bel-etage en de verdieping, bevindt zich langs de voorgevel een bepleisterde cordonlijst. De vier vensterassen brede voorgevel wordt voorts geleed door bepleisterde pilasterstellingen. De pilasters ter hoogte van de bel-etage zijn in rustica uitgevoerd, terwijl de pilasters ter hoogte van de verdieping een schacht met spaarveld hebben en worden bekroond door een Ionisch kapiteel. Onder de vensters op de verdieping bevindt zich een rechthoekig paneel van pleisterwerk versierd met halve balusters.
In de tweede vensteras vanaf links bevindt zich in de voorgevel de verdiept gelegen entree. Deze entree bestaat uit een houten voordeur met smeedijzeren sierrooster, bereikbaar door middel van een tien treden tellende natuurstenen trap. De vensters in de voorgevel zijn alle houten schuifvensters, op de verdieping voorzien van een T-profiel. De twee zijgevels van het pand (oost en west) zijn twee respectievelijk drie vensterassen breed. De zijgevels kennen, met uitzondering van enkele kleine vensters in de middelste vensteras van de westgevel, alleen blinde vensters.
De achtergevel (noord) is vier vensterassen breed en kent onder meer twee aan twee gekoppelde houten schuifvensters. De linker vensteras springt boven de bel-etage in.
De oorspronkelijke tuin rondom het pand is nog slechts deels aanwezig.
De villa bezit aan de straatzijde nog de oorspronkelijke erfafscheiding. Deze erfafscheiding bestaat uit een laag bakstenen muurtje afgedekt door een hardstenen plint, met daarboven op een smeedijzeren donkergroen geverfd sierhekwerk. De erfafscheiding wordt op twee plaatsen onderbroken voor een entree. Deze entrees bestaan uit een enkel en een dubbel openslaand hekwerk. De openslaande donkergroen geverfde hekwerken worden aan weerszijden gemarkeerd door een donkergroen geverfde gecanneleerde ijzeren zuil op een hardstenen basement. Het Corinthisch kapiteel van de zuil wordt bekroond door een goudkleurige dennenappel
Waardering
Villa van algemeen belang wegens architectuurhistorische en cultuurhistorische waarde, alsmede wegens ensemblewaarde als onderdeel van het villapark dat sinds 1876 op de plek van het Hazepatersveld werd gerealiseerd.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
A DETACHED VILLA built around 1880 in eclectic style. The property is situated on the north side of the Hazepaterslaan.
The detached villa is part of the plan for the layout and development of the Hazepatersveld, designed in 1873 by L.P. Zocher. The Hazepatersveld was a meadow, located between the Dreef, Hazepaterslaan and Wagenweg, which shortly before 1873 had been purchased by the municipality of Haarlem from the Mennonite congregation. The municipality of Haarlem intended to transform the meadow into a villa park and for this purpose commissioned the firm of L.P. Zocher's father, J.D. Zocher & Co., to draw up a plan for the layout and development of the Hazepatersveld.
In this layout plan, which was completed in 1873, a contrast is visible between on the one hand the formal, urban layout as was envisioned for the Floraplein and the Dreef and on the other hand the landscape layout of the Florapark and part of the Hazepaterslaan.
In total, fifty residential houses were projected in the plan. In the eventual implementation, however, fifty-six would be realized, which represents a certain densification of the original design. First, the urban-looking eclectic buildings along the Floraplein were constructed (1876-'77), followed by the neo-Renaissance residential blocks along the Dreef (1880 and 1882). The Florapark and the western part of the Hazepaterslaan were only built with detached villas in the period after 1880, after the park layout, designed in English landscape style, had been completed here.
This detached villa on the Hazepaterslaan thus belongs to that part of the villa park that was developed in English landscape style. The park layout is however no longer (as) clearly recognizable along the Hazepaterslaan as it is in the Florapark.
The boundary fences between the public road and the plots on the Hazepaterslaan, Dreef and Florapark were designed in one uniform style when the villa park was laid out. These original boundary fences are still present at all properties, whether or not partly rebuilt.
Description
Detached villa consisting of basement, raised ground floor, first floor and attic storey. The whole is built on a rectangular ground plan and is covered by a truncated hipped roof clad with black cross tiles.
The property is constructed in red brick on a natural stone plinth. The facades of the property are decorated throughout with details in plasterwork, such as continuous horizontal bands of plasterwork. The sill and springer stones in the courses above the windows all around, with the exception of the rear facade, are also executed in ornamental plasterwork. The courses themselves consist of red and beige sandstone. Below the wooden cornice there is a continuous broad profiled plaster band. Along the front facade this plaster band, situated below the roof line, is decorated.
The front facade (south) is particularly richly decorated with plasterwork. The basement is here completely rendered in natural stone motif. Between the basement and the raised ground floor and between the raised ground floor and the first floor, there is a rendered cordon line along the front facade. The front facade, four window bays wide, is further articulated by rendered pilaster formations. The pilasters at the level of the raised ground floor are executed in rustication, while the pilasters at the level of the first floor have a shaft with a spared field and are crowned by an Ionic capital. Below the windows on the first floor there is a rectangular panel of plasterwork decorated with half balusters.
In the second window bay from the left, the recessed entrance is situated in the front facade. This entrance consists of a wooden front door with wrought-iron ornamental grille, accessible by means of a natural stone staircase with ten steps. The windows in the front facade are all wooden sash windows, on the first floor provided with a T-profile. The two side facades of the property (east and west) are two and three window bays wide respectively. The side facades have, with the exception of a few small windows in the middle window bay of the west facade, only blind windows.
The rear facade (north) is four window bays wide and features, among other things, two pairs of wooden sash windows coupled together. The left window bay projects above the raised ground floor.
The original garden surrounding the property is only partially still present.
The villa still possesses the original boundary fence on the street side. This boundary fence consists of a low brick wall topped by a hardstone plinth, with above it wrought-iron ornamental fencing painted dark green. The boundary fence is interrupted at two points for an entrance. These entrances consist of a single and a double opening grille. The opening dark green painted grilles are marked on both sides by a dark green painted fluted iron column on a hardstone base. The Corinthian capital of the column is crowned by a gilt pinecone.
Valuation
Villa of general interest due to architectural-historical and cultural-historical value, as well as due to group value as part of the villa park that has been realized since 1876 on the site of the Hazepatersveld.
Nearby in the register
- Woonhuis, Floraplein 2Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Floraplein 1Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Floraplein 3Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Hazepaterslaan 1Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.