Rijksmonumentenregister · Netherlands
Boerderij(M1), Dorpsweg 51
Twisk, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Boerderij
- Function
- Boerderij(M1)
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1893
- Address
- Dorpsweg 51, 1676 GC Twisk (Medemblik 27)
- Place
- Twisk
- Municipality
- Medemblik
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.73816, 5.05029
- Monument number
- 510890
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1868 map "Topografische atlas van het Koninkrijk der Nederlanden" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
In streek-eigen trant gebouwde STOLPBOERDERIJ van het afgeleide Noordhollandse type die in de voorgevel een steen met het jaartal 1893 draagt maar die in de kern ouder is. Het jaartal duidt waarschijnlijk op een in dat jaar gerealiseerde verbouwing waarbij het vierkant werd verdubbeld en het muurwerk werd vernieuwd. De verdubbeling van het vierkant gebeurde naar achteren (N). Rond 1910 werd links (W) tegen de voorgevel een serre gebouwd. De boerderij staat aan de noordzijde van de Dorpsweg met de noklijn haaks op de weg. Het voorerf wordt van de openbare weg gescheiden door een smeedijzeren hekwerk met gietijzeren hekpijlers.
Omschrijving
Op rechthoekig grondplan gebouwde stolpboerderij met uitgebouwde middenpartij onder pangedekt zadeldak aan de voorzijde (Z) en staartstuk aan de achterzijde (N). Het staartstuk diende als verlenging van de koestal die nog aan de gehele oostzijde van het vierkant aanwezig is. De boerderij heeft een rietgedekt schilddak met aan de voorzijde (N) een dakspiegel in getrapte vorm. In de top van de spiegel doorbreekt een eenvoudige rechthoekige schoorsteen het dakschild. De achterzijde heeft een half pangedekt en half rietgedekt dakschild. Een eenvoudige rechthoekige schoorsteen doorbreekt het rietgedekte gedeelte. Het dak heeft een omgaande pannenrand boven de goten. De pangedekte delen bestaan uit zwarte geglazuurde Hollandse pannen. Alleen aan de achterzijde heeft het dakschild rode Hollandse pannen. Hetzelfde geldt voor het westelijk dakschild van het zadeldak boven het staartstuk. Het muurwerk is opgetrokken in rode baksteen. De westelijke wand van de dars bestaat uit gerabat beschot. De voorgevel heeft uitgemetselde hoeken, een gecementeerde plint en uitgemetselde ontlastingsbogen boven alle vensteropeningen. De middenpartij heeft aan de voorzijde een muizentand in het muurwerk boven elk van de drie ontlastingsbogen. De inwendige houten draagconstructie bestaat uit een dubbel vierkant met dekbalkgebinten. Het dubbele vierkant heeft een overstek aan de lange westzijde boven de dars. Aan de gehele zuidzijde (voorzijde) van het vierkant ligt de woning. Aan de oostzijde van het vierkant bevindt zich de koestal waarvan het staartstuk naar het noorden uitsteekt. Dars en koestal liggen in de plattegrond evenwijdig aan elkaar (kenmerk Noordhollands type). De voorgevel (Z) is symmetrisch opgezet. De uitgebouwde middenpartij heeft afgeschuinde hoeken en een flauw hellend zadeldak met rijk gesneden windveren en gootlijsten. De middenpartij heeft op de parterre twee schuifvensters die net als alle venster- en deuropeningen in de voorgevel aan de bovenzijde getoogd zijn. Op de parterre hebben de schuifvensters aan de bovenzijde een houten plaat met decoratief snijwerk, waarachter in oorsprong de zonwering werd opgetrokken. De verdieping heeft één centraal geplaatst schuifvenster met middenstijl in het schuifraam. Boven dit venster bevindt zich boven de eerder genoemde muizentand een gevelsteen met het jaartal 1893. Boven dit jaartal heeft de geveltop een klein rond ijzeren venster ter verlichting van de zolder boven de middenpartij. De beide zijmuren van de middenrisaliet hebben elk op de parterre een smal schuifvenster en op de verdieping een klein rondboog venster. De lagere geveldelen die de middenpartij flankeren worden afgesloten door kroonlijsten. Het muurwerk rechts (O) van de middenpartij heeft direct naast deze middenpartij een paneeldeur met bovenlicht en daarnaast een schuifvenster, beide in de kopse zuidzijde van de koestal. Het muurwerk rechts van de middenpartij heeft direct naast deze middenpartij een rijk gedecoreerde paneeldeur met bovenlicht en daarnaast de rond 1910 gerealiseerde houten serre. Deze serre is vijfzijdig en bevat aan alle zijden verticale glasruiten die aan de voorzijde zijn geplaatst in stolpdeuren. De bovenzijde heeft dubbel lijstwerk met hangend snijwerk. De linkerzijde (W) is grotendeels darswand en alleen in de zuid-westhoek zijwand van de woning. De wand van de woning en een deel van de darswand is uitgevoerd in baksteen. Dit gedeelte heeft smalle verticale muurankers. De darswand heeft het eerder vermelde gerabatte beschot boven gemetselde plint. De wand van de woning heeft stolpdeuren, een schuifvenster als in de voorgevel en een klein venster met vierruitssraam. Het gerabatte beschot heeft twee van dergelijke kleine vensters. De rechterzijde (W) bestaat uit laag muurwerk onder een aankapping. Dit muurwerk heeft een reeks getoogde ijzeren stalvensters onder de goot. Het muurwerk heeft smalle verticale muurankers ter verankering van de inwendige muurstijlen. De achterzijde (N) heeft rechts (W) de teruggeplaatste en beklampte darsdeur en links het uitgebouwde volume van het staartstuk. Daartussen bevindt zich gereconstrueerd muurwerk met drie vensters en een deur. De westelijke muur van het staartstuk heeft drie getoogde gietijzeren stalvensters. De topgevel van het staartstuk heeft een horizontaal gedeelde deur en een geveltop met verticaal beschot.
Waardering
De in streek-eigen bouwtrant uitgevoerde stolpboerderij met bijbehorend hek is van algemeen belang uit cultuurhistorisch en architectuurhistorisch oogpunt als gaaf bewaard gebleven voorbeeld van (laat) 19de-eeuwse landelijke bouwkunst. De boerderij heeft daarbij ensemblewaarde als beeldbepalend onderdeel van het beschermde dorpsgezicht Twisk.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
A STOLPBOERDERIJ built in a regional style, of the derived North Holland type, which bears a stone with the year 1893 on its front facade but which is older in its core. The year likely indicates a reconstruction realised in that year in which the square was doubled and the masonry was renewed. The doubling of the square occurred towards the rear (N). Around 1910 a conservatory was built to the left (W) against the front facade. The farmhouse stands on the north side of the Dorpsweg with the ridge line perpendicular to the road. The front yard is separated from the public road by a wrought-iron fence with cast-iron fence posts.
Description
A stolpboerderij built on a rectangular floor plan with an extended central section under a tiled saddle roof on the front side (S) and a rear extension on the rear side (N). The rear extension served as an extension of the cow barn which is still present along the entire east side of the square. The farmhouse has a thatched hipped roof with a roof light in stepped form on the front side (N). In the apex of the light a simple rectangular chimney penetrates the roof shield. The rear side has a half-tiled and half-thatched roof shield. A simple rectangular chimney penetrates the thatched portion. The roof has a surrounding tile edge above the gutters. The tiled portions consist of black glazed Dutch tiles. Only on the rear side does the roof shield have red Dutch tiles. The same applies to the western roof shield of the saddle roof above the rear extension. The masonry is built in red brick. The western wall of the threshing floor consists of rabated planking. The front facade has projecting corners, a cemented plinth and projecting relieving arches above all window openings. The central section has a mouse-tooth in the masonry above each of the three relieving arches on the front side. The internal timber load-bearing structure consists of a double square with tie-beam trusses. The double square has an overhang on the long west side above the threshing floor. Along the entire south side (front) of the square lies the dwelling. On the east side of the square is located the cow barn, of which the rear extension projects to the north. Threshing floor and cow barn are positioned parallel to each other in the floor plan (characteristic of the North Holland type). The front facade (S) is laid out symmetrically. The extended central section has bevelled corners and a gently sloping saddle roof with richly carved bargeboards and gutter mouldings. The central section has two sash windows on the ground floor which, like all window and door openings on the front facade, have a hood moulding at the top. On the ground floor the sash windows have at the top a wooden plate with decorative carved work, behind which the sun blinds were originally drawn up. The first floor has one centrally positioned sash window with centre-post in the sash frame. Above this window is located, above the aforementioned mouse-tooth, a facade stone with the year 1893. Above this year the gable top has a small round iron window for lighting the loft above the central section. Both side walls of the central risalit each have a narrow sash window on the ground floor and a small round-arch window on the first floor. The lower gable sections flanking the central section are finished with cornices. The masonry to the right (E) of the central section has, immediately next to this central section, a panelled door with fanlight and next to it a sash window, both on the gable end of the south side of the cow barn. The masonry to the right of the central section, immediately next to this central section, has a richly decorated panelled door with fanlight and next to it the conservatory realised around 1910. This conservatory is five-sided and contains on all sides vertical panes of glass which on the front are installed in glazed doors. The top has double moulding with hanging carved work. The left side (W) consists largely of threshing floor wall and only in the south-west corner side wall of the dwelling. The wall of the dwelling and part of the threshing floor wall is executed in brick. This section has narrow vertical wall anchors. The threshing floor wall has the aforementioned rabated planking above masoned plinth. The wall of the dwelling has glazed doors, a sash window as on the front facade and a small window with four-pane frame. The rabated planking has two such small windows. The right side (E) consists of low masonry under a lean-to roof. This masonry has a series of hood-moulded iron stalls windows below the gutter. The masonry has narrow vertical wall anchors for bracing the internal masonry posts. The rear side (N) has to the right (W) the repositioned and braced threshing floor door and to the left the extended volume of the rear extension. Between these is reconstructed masonry with three windows and a door. The western wall of the rear extension has three hood-moulded cast-iron stalls windows. The gable top of the rear extension has a horizontally divided door and a gable top with vertical planking.
Valuation
The stolpboerderij executed in regional building tradition with its associated fence is of general importance from a cultural-historical and architectural-historical point of view as a well-preserved example of (late) 19th-century rural building craft. Moreover, the farmhouse has ensemble value as a characteristic component of the protected village scene of Twisk.
Nearby in the register
- Boerderij, Dorpsweg 52Boerderijunder 1 mi
- Woonhuis, Dorpsweg 49Woonhuisunder 1 mi
- Boerderij(M1), Dorpsweg 56Boerderijunder 1 mi
- Boerderij, Dorpsweg 46Boerderijunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.