Rijksmonumentenregister · Netherlands
Kloosterkapel Opveld
Maastricht, Limburg, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Klooster, kloosteronderdl
- Function
- Klooster
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1910
- Address
- Veldstraat 20, 6227 SZ Maastricht (and others)
- Place
- Maastricht
- Province
- Limburg
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 50.83594, 5.72969
- Monument number
- 506693
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1904 map "Bl. 35 Maastricht, 1904" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
KLOOSTER met KLOOSTERGANG en neoromaanse KLOOSTERKAPEL, 1910, onderdeel van het kloostercomplex van de R.K. Zusters van de Voorzienigheid.
Gebouwd door aannemer G. Heuts naar een ontwerp van architect Theophile van Kan te Heerlen, in opdracht van kloosteroverste Zuster Marie-Léonard en de Generale oversten Zuster Marie-Julien en Zuster Marie-Henri. De terracottabeelden in ex- en interieur van klooster en kapel werden eveneens ontworpen en vervaardigd door architect Th. van Kan. De geplande kapeltoren is vanwege onvoorziene bouwkundige problemen nooit gerealiseerd.
Omschrijving
KLOOSTER met KLOOSTERGANG op L-vormige plattegrond. Het KLOOSTER telt twee bouwlagen, alsmede een souterrain en een zolderverdieping. Het geheel wordt gedekt door een zadeldak met muldenpannen en bakgoten. Een voor- en achtergevelrisaliet onder insteekkap markeert de begrenzing met het oudere schoolgebouw en herbergt het kloostertrappenhuis. In de voorgevel van dit risaliet bevinden zich drie tweegewijs gekoppelde rondboogvensters.
De straatgevel van het klooster is volledig symmetrisch ingedeeld, heeft een geprofileerde plint en telt vijf vensterassen. De vensterassen worden onderling gescheiden door lisenen, de bouwlagen door een profiellijst. De middenas wordt bekroond door een topgevel met nis, waarin een H.Hartbeeld. In de eerste laag van de middenas een rechthoekige, dubbele houten deur met zwaar beslag, waarboven een vooruitspringend, verticaal ingedeeld bovenlicht met 24-ruits roedeverdeling. Twee bolornamenten aan weerszijden van de entree. Boven de entree een rondboogvormig, verticaal ingedeeld houten venster met 24-ruits roedeverdeling. In de flankerende vensterassen telkens twee rondboogvormige houten vensters met verticale indeling en 24-ruits roedeverdeling.
De achtergevel van het klooster telt eveneens vijf vensterassen, onderling gescheiden door lisenen. In de eerste laag drie rondboogvormige houten kozijnen met kleine roedeverdeling, waarin dubbele houten deuren, zijlichten en een aanzienlijk bovenlicht. Aan weerszijden van het kozijn in de middenas steunberen met een bekroning in de vorm van een terracotta-reliëf. De eerste en tweede laag worden onderling gescheiden door een dubbele bloktandlijst. In de tweede laag vier rondboogvormige, dubbele houten T-vensters met kleine roedeverdeling. Trapsgewijs terugspringende vensterlijsten.
De dubbele deuren van de eerste laag geven toegang tot een bordes. In de meest westelijke vensteras, naast het vooruitgerooide trappenhuis, een tweede risaliet onder insteekkap, die in de kloostergang plaats biedt voor een nis met beeld. Hierin een getrapt, rondboogvormig blind gevelveld en twee gekoppelde rondboogvensters. In het trappenhuisrisaliet twee rondboogvormige houten kozijnen met kleine roedeverdeling.
In het INTERIEUR van het klooster, waarvan de indeling nog grotendeels intact is, zijn met name het trappenhuis, de entreehal en de stuclambrizeringen van belang. De overgang tussen entreehal en kloostergang wordt gemarkeerd door een op twee kolommen met teerlingkapitelen rustende boog. Deze twee kolommen zijn identiek aan de betonbuizen van de kapelentree.
Dwars op de achtergevel, in het verlengde van de meest oostelijke vensteras en tegen de achtergevel van het 18e eeuwse kloosterdeel, een KLOOSTERGANG van één bouwlaag onder plat, die de verbinding vormt met de kloosterkapel. Deze kloostergang telt zes vensterassen, onderling gescheiden door steunberen met terracottareliëfs. Elke as heeft een rondboogvormig dubbel houten T-venster met kleine roedeverdeling. Het platte dak van de kloostergang wordt aan het oog onttrokken door een eenvoudige attiek.
De straatgevel van het klooster is geheel gepleisterd, voorzien van imitatievoegen, rondboogvormige geprofileerde gestucte vensterlijsten en hardstenen dorpels. De achtergevel van het klooster is opgetrokken in gesausde baksteen, gemetseld in kruisverband. De kloostergang is wederom gepleisterd en voorzien van imitatievoegen.
In het verlengde van de kloostergang bevindt zich de KLOOSTERKAPEL met kruisvormige plattegrond, korte kruisarmen, absis en kooromgang. Schip en kruisarmen voorzien van zadeldaken, verhoogd kruispunt met schilddak en pionnen, in de oksel van kooromgang en kruisarmen entreepartijen onder lessenaarsdaken. Alle daken gedekt met shingels, houten bakgoten op klossen, voorzien van rosetten.
Monumentale entreepartij in de vorm van een triomfboog waarbij de onderbouw bestaat uit tweemaal vijf zuilen (betonbuizen) met kapitelen in siermetselwerk, waarboven twee beelden in terra cotta. Verdiept in de entree een 300 kg zware dubbele houten hoofdtoegangsdeur, voorzien van een gietijzeren beslag en vervaardigd door Richard Bogman. Boven de entreeboog bevindt zich een bordes, aan weerszijden geflankeerd door in topgevels uitlopende risalieten, die de aanwezigheid van zijbeuken suggereren. Boven het bordes, centraal in de topgevel van het schip, een terracottareliëf van O.L.Vrouw.
Het schip van de kerk heeft aan elke zijde vier vensterassen, elk voorzien van een rondboogvormig stalen vensters met glas-in-lood, van elkaar gescheiden door steunberen met terracottabeelden. Kruisarmen elk voorzien van twee steunberen en deuren in rondboogvormige getrapte lijsten. Boven de sacristiedeuren twee roosvensters met vierpas. Kooromgang met vijf ronde vensters, van elkaar gescheiden door steunberen. Absis met vijf rondboogvormige stalen vensters en terracottareliafs in de kapitelen van de lisenen.
De gevels zijn opgetrokken in ter plekke gebakken veldovensteen en gemetseld in een grote variatie van verbanden, hetgeen de buitengevels een zeer expressieve werking geeft. Geprofileerde plint met zgn. misbaksels. Verdiepte venster en deurlijsten in gele en rode veldovensteen. Gevellijsten met bloktanddecoraties en metselmozaïek.
Kroonlijsten met rondboogfriezen, meerkleurige geprofileerde strekken en bloktanddecoraties. Bloktanddecoraties en rondboogfriezen in de topgevels van de transepten, de scheimuur van de absis en de topgevels uitlopende voorportaal.
INTERIEUR opgebouwd uit 45/25 mergelblokken, gedolven in een groeve in de directe omgeving van de bouwplaats, betonnen zuilen. Sobere ornamentiek, beperkt tot het gebruik van lijstkapitelen en bloktanddecoraties. Tongewelven met ribben, verhoogd schelpgewelf in het koor. Blauwe vloertegels, met ingelegd carrémotief van zilvergrijze tegels, het geheel omgeven door lijst van zwarte tegels. In het interieur zijn ondermeer van belang: het altaar in ongepolijste Longchamps natuursteen en marmer, in 1952 vervaardigd door de Tilburgse edelsmid Hamers; het glas-in-lood van de vijf ronde vensters in de kooromgang, van de vijf absisramen daarboven, van de ronde vensters boven het O.L. Vrouwaltaar en het St.Jozefaltaar, van de roosvensters in de kruisarmen, in 1930 vervaardigd door Jean den Rooyen uit Roermond.
Schilderingen boven het altaar van H. Loontjens te Maastricht, 1958.
Kapelbanken op vlonders uit periode 1914-1918, vervaardigd door Belgische oorlogsvluchtelingen. Biechtstoel, ca. 1915.
Waardering
Het kloostergebouw Opveld met kapel is van zeer grote cultuurhistorische waarde als specimen van een geestelijke ontwikkeling. De architectuurhistorische waarden zijn groot tot zeer groot vanwege de toegepaste bouwstijl, de betrokkenheid van architect Van Kan, de hoogwaardige esthetische kwaliteit, het bijzondere materiaalgebruik, de ornamentiek en de bijzondere samenhang tussen exterieur en interieur.
Het geheel beschikt over een zeer hoge mate van architectonische gaafheid en met name de kapel is in architectuurhistorisch opzicht zeer zeldzaam.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
CLOISTER with CLOISTER WALK and neo-Romanesque CLOISTER CHAPEL, 1910, part of the convent complex of the R.C. Sisters of Divine Providence.
Built by contractor G. Heuts to a design by architect Theophile van Kan in Heerlen, commissioned by convent superior Sister Marie-Léonard and the General superiors Sister Marie-Julien and Sister Marie-Henri. The terracotta figures in the exterior and interior of the cloister and chapel were likewise designed and produced by architect Th. van Kan. The planned chapel tower was never realized due to unforeseen structural problems.
Description
CLOISTER with CLOISTER WALK on an L-shaped plan. The CLOISTER comprises two storeys, as well as a basement and an attic storey. The whole is covered by a gabled roof with Spanish tiles and gutters. A fore and rear gable projection under a flat roof marks the boundary with the older school building and houses the cloister staircase. The front facade of this projection contains three pairs of coupled round-arched windows.
The street facade of the cloister is completely symmetrically arranged, has a moulded plinth and comprises five window bays. The window bays are separated from each other by pilaster strips, the storeys by a moulded string course. The central bay is crowned by a stepped gable with a niche, containing a Sacred Heart image. In the first storey of the central bay a rectangular, double wooden door with heavy fittings, above which a projecting, vertically divided fanlight with 24-pane glazing bars. Two ball ornaments on either side of the entrance. Above the entrance a round-arched, vertically divided wooden window with 24-pane glazing bars. In the flanking window bays each containing two round-arched wooden window frames with vertical division and 24-pane glazing bars.
The rear facade of the cloister likewise comprises five window bays, separated from each other by pilaster strips. In the first storey three round-arched wooden frames with small glazing bars, containing double wooden doors, sidelights and a substantial fanlight. On either side of the frame in the central bay buttresses with a crown in the form of a terracotta relief. The first and second storeys are separated from each other by a double block-dentil string course. In the second storey four round-arched, double wooden T-windows with small glazing bars. Staggered receding window reveals.
The double doors of the first storey provide access to a landing. In the most westerly window bay, next to the projecting staircase, a second projection under a flat roof, which provides a niche for a figure in the cloister walk. This contains a stepped, round-arched blind gable panel and two coupled round-arched windows. In the staircase projection two round-arched wooden frames with small glazing bars.
In the INTERIOR of the cloister, of which the layout remains largely intact, particularly the staircase, the entrance hall and the stucco wainscotings are of note. The transition between entrance hall and cloister walk is marked by an arch resting on two columns with cushion capitals. These two columns are identical to the concrete tubes of the chapel entrance.
Perpendicular to the rear facade, in line with the most easterly window bay and against the rear facade of the 18th century cloister section, a CLOISTER WALK of one storey under a flat roof, which forms the connection with the cloister chapel. This cloister walk comprises six window bays, separated from each other by buttresses with terracotta reliefs. Each bay has a round-arched double wooden T-window with small glazing bars. The flat roof of the cloister walk is hidden from view by a simple attic.
The street facade of the cloister is entirely plastered, fitted with imitation mortar joints, round-arched moulded stucco window reveals and ashlar sills. The rear facade of the cloister is constructed in stuccoed brickwork, laid in English bond. The cloister walk is again plastered and fitted with imitation mortar joints.
In line with the cloister walk is situated the CLOISTER CHAPEL with a cruciform plan, short transept arms, apse and ambulatory. Nave and transept arms furnished with gabled roofs, raised crossing with hipped roof and crockets, at the angle between ambulatory and transept arms entrance sections under shed roofs. All roofs covered with shingles, wooden gutters on corbels, furnished with rosettes.
Monumental entrance in the form of a triumphal arch with an understructure consisting of twice five columns (concrete tubes) with capitals in decorative brickwork, above which two figures in terracotta. Set back in the entrance a 300 kg heavy double wooden main entrance door, fitted with cast-iron hardware and made by Richard Bogman. Above the entrance arch is a landing, flanked on either side by projections running up into stepped gables, which suggest the presence of side aisles. Above the landing, centrally in the stepped gable of the nave, a terracotta relief of Our Lady.
The nave of the church has on each side four window bays, each furnished with a round-arched steel window with stained glass, separated from each other by buttresses with terracotta figures. Transept arms each furnished with two buttresses and doors in round-arched stepped reveals. Above the sacristy doors two rose windows with quatrefoil. Ambulatory with five circular windows, separated from each other by buttresses. Apse with five round-arched steel windows and terracotta reliefs in the capitals of the pilaster strips.
The facades are constructed in locally fired fieldstone and laid in a great variety of bonds, which gives the outer facades a highly expressive effect. Moulded plinth with so-called misfired bricks. Recessed window and door reveals in yellow and red fieldstone. Facade strings with block-dentil decorations and tile mosaic.
Cornices with round-arched friezes, multicoloured moulded strings and block-dentil decorations. Block-dentil decorations and round-arched friezes in the stepped gables of the transepts, the arch of the apse and the stepped gables of the projecting entrance section.
INTERIOR constructed from 45/25 marl blocks, excavated from a quarry in the immediate vicinity of the building site, concrete columns. Sober ornamentation, limited to the use of moulded capitals and block-dentil decorations. Barrel vaults with ribs, raised barrel vault in the choir. Blue floor tiles, with inlaid square pattern of silvery grey tiles, the whole surrounded by a border of black tiles. In the interior are notably: the altar in unpolished Longchamps natural stone and marble, made in 1952 by the Tilburg goldsmith Hamers; the stained glass of the five circular windows in the ambulatory, of the five apse windows above, of the circular windows above the Our Lady altar and the St Joseph altar, of the rose windows in the transept arms, made in 1930 by Jean den Rooyen from Roermond.
Paintings above the altar by H. Loontjens in Maastricht, 1958.
Chapel benches on platforms from the period 1914-1918, made by Belgian war refugees. Confessional, c. 1915.
Valuation
The cloister building Opveld with chapel is of very great cultural-historical value as a specimen of a spiritual development. The architectural-historical values are great to very great because of the building style employed, the involvement of architect Van Kan, the high-quality aesthetic qualities, the particular use of materials, the ornamentation and the particular harmony between exterior and interior.
The whole possesses a very high degree of architectural integrity and in particular the chapel is very rare from an architectural-historical point of view.
Nearby in the register
- Boerderij, Rijksweg 10Boerderijunder 1 mi
- EijllWoonhuisunder 1 mi
- Kerk, Oude Kerkstraat 12Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- R.K. Kerk St. Petrus BandenKerk en kerkonderdeelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.