Rijksmonumentenregister · Netherlands
Welgelegen
Wognum, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Boerderij
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1879
- Address
- Kerkstraat 1, 1687 AL Wognum (Medemblik 27)
- Place
- Wognum
- Municipality
- Medemblik
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.68018, 5.02516
- Monument number
- 495711
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1867 map "No. VI. Deutschland, Niederlande, Belgien, Schweiz. (Germany, Netherlands, Belgium, Switzerland)." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding STOLPBOERDERIJ van het gekeerde Westfriese type, gelegen aan de westzijde van de Kerkstraat en hiervan door een ijzeren hek gescheiden. De stolpboerderij heet "Welgelegen", heeft een centrale klokgevel en staat in de as van de Raadhuisstraat. In het linker klauwstuk van de klokgevel staat Anno en in het rechter klauwstuk 1879. De boerderij is waarschijnlijk in dat jaar geheel nieuw opgetrokken. N.B. De latere L-vormige aanbouw aan de achterzijde valt buiten de bescherming. Omschrijving Stolpboerderij op rechthoekig grondplan met staartstuk aan de rechterzijde (N). De ten dele onderkelderde stolpboerderij heeft een schilddak dat boven het staartstuk overgaat in een zadeldak. Schild- en zadeldak zijn rietgedekt en voorzien van een pannenrand met zwarte kruispannen en zwarte en rode Hollandse pannen. Het dakschild boven de voorgevel heeft een getoogde spiegel met zwarte kruispan. Boven de spiegel staat een ronde schoorsteen op vierkante basis, opgetrokken in rode baksteen met gele baksteen ter decoratie. De inwendige houten draagconstructie bestaat uit een vierkant met overstek boven de woning aan de oostzijde. Deze woning strekt zich ook uit aan de noordzijde van het vierkant. De stal met staartstuk bevindt zich aan de westzijde van het vierkant en de dars aan de zuidzijde. De voorgevel is opgetrokken in rode kalkzandsteen, het overige muurwerk is opgetrokken in rode baksteen. De voorgevel heeft natuursteen en pleisterwerk ter decoratie. Het muurwerk heeft aan alle zijden houten goten, de voorgevel heeft houten kroonlijsten. De symmetrisch opgezette voorgevel (O) telt tien vensterassen, waarvan de vier middelste assen een driezijdige erker vormen. Aan weerszijden van de erker bevindt zich één travee - elk met drie vensterassen - met op de buitenhoeken geblokte pilasters. Acht vensterassen bevatten schuifvensters, de assen direct aan weerszijden van de erker hebben paneeldeuren met ijzeren harnas en bovenlicht. De rechter deur (N) heeft een hardstenen stoep van twee treden. De linker deur (Z) is een leugendeur. Het bovenlicht van deze deur heeft gegraveerd glas met een agrarische voorstelling. De flankerende traveeën worden elk afgesloten met een kroonlijst. De erker heeft ter hoogte van de flankerende kroonlijsten een fries met gele tegels, met daarop de naam Welgelegen. Boven de erker bevindt zich een plat met balustrade in siermetselwerk. Het plat wordt vanaf de verdieping bereikt via dubbele deuren met glaspanelen die zich bevinden in het midden van de centrale klokgevel. Deze klokgevel is rijk gedecoreerd met onder meer geblokte hoekpilasters, klauwstukken en topdecoratie. De linkerzijde (Z) heeft twee getoogde ijzeren stalvensters met links hiervan een opgeklampte deur met drieruits bovenlicht en rechts hiervan een schuifvenster. De rechterzijde (N) heeft een houten goot, drie meerruits vensters, ten dele met schuiframen en ten dele met zesruitsroedenverdeling. Ter hoogte van het maaiveld zijn er twee éénlichtsvensters ten behoeve van de kelder. Het staartstuk heeft een parterre met paneeldeur en bovenlicht en een geveltop met verticaal beschot, gladde windveren, makelaar en tweelichtsvenster. De linkerzijde (O) van het staartstuk heeft een T-venster en drie liggende houten vensters onder de gootlijst. De achterzijde heeft een lage wand met negen getoogde ijzeren stalvensters - waarvan vijf in het staartstuk - en een teruggeplaatste darsdeur met links hiervan een oeil de boeuf en rechts hiervan een getoogd ijzeren stalvenster. Het interieur van de woning is net als dat van het bedrijfgedeelte vrijwel geheel gaaf bewaard gebleven. Zo bevat het nog vrijwel alle bedsteden en de oorspronkelijke deuren en ramen. De centrale voorkamer heeft een zwart marmeren schoorsteenmantel. De gang heeft wandschilderingen met floraal motief, welke waarschijnlijk kort na 1900 zijn aangebracht.Het ijzeren hekwerk heeft twee brede staanders (voor de erker) met rijk smeedwerk en meerdere smalle staanders met gekrulde bovenzijde. De spijlenhekdelen tussen de staanders hebben leliemotieven. Waardering De stolpboerderij met bijbehorend hekwerk is van algemeen belang uit architectuur- en cultuurhistorisch oogpunt als gaaf bewaard gebleven voorbeeld van rijke landelijke bouwkunst uit de late 19de eeuw. De boerderij heeft situationele waarde door de prominente stedebouwkundige situering in de dorpskern, in de as van de Raadhuisstraat.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction FARMHOUSE of the inverted Westfriesian type, situated on the west side of the Kerkstraat and separated from it by an iron gate. The farmhouse is called "Welgelegen", has a central bell gable and stands in the axis of the Raadhuisstraat. In the left claw piece of the bell gable stands Anno and in the right claw piece 1879. The farmhouse was probably built entirely new in that year. N.B. The later L-shaped extension on the rear side falls outside the protection. Description Farmhouse on rectangular ground plan with tail section on the right side (N). The partly cellared farmhouse has a hipped roof that above the tail section changes into a gabled roof. Hipped and gabled roofs are thatched with reeds and provided with a pan border with black cross-tiles and black and red Dutch tiles. The roof shield above the front facade has an arched mirror with black cross-tile. Above the mirror stands a round chimney on a square base, built up in red brick with yellow brick for decoration. The internal wooden bearing construction consists of a square with overhang above the dwelling on the east side. This dwelling also extends on the north side of the square. The stable with tail section is located on the west side of the square and the barn on the south side. The front facade is built up in red sandstone with lime mortar, the remaining masonry is built up in red brick. The front facade has natural stone and plasterwork for decoration. The masonry has wooden gutters on all sides, the front facade has wooden cornices. The symmetrically arranged front facade (O) contains ten window bays, of which the four middle bays form a three-sided oriel. On either side of the oriel is one bay - each with three window bays - with rusticated pilasters on the outer corners. Eight window bays contain sash windows, the bays directly on either side of the oriel have panel doors with iron hardware and fanlights. The right door (N) has a hard stone stoep of two steps. The left door (S) is a sham door. The fanlight of this door has engraved glass with an agricultural representation. The flanking bays are each closed off with a cornice. The oriel has a frieze with yellow tiles at the height of the flanking cornices, with the name Welgelegen on it. Above the oriel is a flat with balustrade in ornamental brickwork. The flat is reached from the upper storey via double doors with glass panes located in the middle of the central bell gable. This bell gable is richly decorated with among other things rusticated corner pilasters, claw pieces and top decoration. The left side (S) has two arched iron stable windows with to the left of these a clamped door with three-pane fanlight and to the right of these a sash window. The right side (N) has a wooden gutter, three multi-pane windows, partly with sash frames and partly with six-pane glazing bars. At ground level are two single-light windows for the cellar. The tail section has a ground floor with panel door and fanlight and a gable top with vertical boarding, smooth wind braces, a cornice and two-light window. The left side (E) of the tail section has a T-window and three horizontal wooden windows below the gutter line. The rear side has a low wall with nine arched iron stable windows - five of which in the tail section - and a set-back barn door with to the left of it an oeil de boeuf and to the right of it an arched iron stable window. The interior of the dwelling as well as that of the business section has been preserved almost entirely intact. It still contains almost all the bedsteads and the original doors and windows. The central front room has a black marble chimney mantel. The hallway has wall paintings with floral motif, which were probably applied shortly after 1900. The iron railings have two wide posts (for the oriel) with rich wrought work and several narrow posts with curled tops. The spindled rail sections between the posts have lily motifs. Valuation The farmhouse with associated railings is of general importance from an architectural and cultural-historical point of view as a well-preserved example of rich rural architecture from the late 19th century. The farmhouse has situational value through its prominent urban planning position in the village centre, in the axis of the Raadhuisstraat.
Nearby in the register
- Kerk en kerkonderdeel, Raadhuisstraat bij 15Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Kerk, Raadhuisstraat 15Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Pastorie(F), Raadhuisstraat 12Kerkelijke dienstwoningunder 1 mi
- Boerderij, Oude Gouw 1Boerderijunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.