Rijksmonumentenregister · Netherlands
Scheepshulpmiddel, Peperstraat bij 34 Bovenkarspel (Stede Broec 27)
Bovenkarspel, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Scheepshulpmiddel
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Peperstraat bij 34 Bovenkarspel (Stede Broec 27)
- Place
- Bovenkarspel
- Municipality
- Stede Broec
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.68795, 5.25268
- Monument number
- 46919
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesTU Delft LibraryDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
3 historical maps cover this location, the earliest the 1619 map "Caarte vande Zuyder-Zee ... = Description de la Zuyder-Zee ..." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Uit 1923-24 daterende overhaal, bestaande uit twee tegenovergestelde U-vormige betonnen sluiskommen met gemeenschappelijke middenwand, met schotbalksponningen in de lange wanden en met twee smalle bruggen aan de korte zijde, en een in staal uitgevoerde, elektrisch te bedienen hijsinstallatie met draagkooi, bestemd om schepen uit het hooggelegen water van de Kolk naar de laaggelegen Westwortelsloot - en andersom - over te brengen, en uitgevoerd door firma P.M. Duyvis te Koog aan de Zaan - met inbegrip van het bedieningshuis op het damhoofd nabij de Westwortelsloot - en wat betreft de waterbouwkundige werken door de firma Bruinsma & de Boer te Enkhuizen.
De loopkraan met hijsinstallatie is uitgevoerd in geklonken staal, met dwars- en kruisverbanden tussen de portalen, waartussen de aan staaldraden opgehangen draagkooi zowel horizontaal als verticaal kan worden voortbewogen; buiten de portalen zijn twee hoge loopbruggen met stalen leuningen, voorzien van kruisverbanden, aangebracht; de eigenlijke hijsinstallatie wordt afgedekt door een bolrond dak van plaatijzer.
Het blokvormige, door een alom overstekende luifel afgedekte bedieningshuis op de damwand is deels in baksteen, deels in beton opgetrokken, met een poortvormige onderbouw en rondom een loopruimte, voorzien van een stalen buis-leuning en verbindingstrap aan de Z-zijde; de toegang bevindt zich in de korte W-gevel, terwijl aan de beide waterzijden een grote vensterpartij is aangebracht in een stalen kozijn met dito onderverdeling, en aan de blinde O-gevel een klok. Een tweede, mogelijk later gebouwd, bedieningshuis in vergelijkbare trant, doch zonder onderbouw, bevindt zich aan de N-zijde van het wigvormige, met klinkers bestrate havenhoofd dat met beton is versterkt (Grote Kaai 34).
De beide bruggen over de overhaalkolken - een hoge aan de Kolkzijde en een lage, schuingeplaatste aan de poortzijde - zijn uitgevoerd met stalen balken en leuningen en houten wegdekken.
Elektrisch aangedreven overhaal met bijbehorende constructies - loopkraan, damwanden, bruggen, bedieningshuizen - van algemeen belang uit oogpunt van civiele techniek als zeldzaam voorbeeld van een dergelijk hefwerk voor schepen alsook uit historisch oogpunt wegens de situering op een plaatst waar al in de 17e eeuw een overhaal - met raderen - was aangebracht ten behoeve van de met Enkhuizen concurrerende haven.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Ship lift dating from 1923-24, consisting of two opposite U-shaped concrete lock chambers with common middle wall, with shutter bar slots in the long walls and two narrow bridges at the short sides, and a steel-executed, electrically operated lifting installation with lifting cradle, intended to transfer ships from the elevated water of the Kolk to the lowered Westwortelsloot - and vice versa - and executed by firm P.M. Duyvis in Koog aan de Zaan - including the operating house on the dam head near the Westwortelsloot - and as regards the hydraulic engineering works by the firm Bruinsma & de Boer in Enkhuizen.
The travelling crane with lifting installation is executed in riveted steel, with cross and cross-bracing between the portals, between which the lifting cradle suspended on steel cables can be moved both horizontally and vertically; outside the portals two high footbridges with steel railings, provided with cross-bracing, are arranged; the actual lifting installation is covered by a hemispherical roof of sheet iron.
The block-shaped operating house on the dam wall, covered by an all-round overhanging canopy, is partly constructed in brick, partly in concrete, with a gate-shaped lower structure and a circulation space all round, provided with a steel tube railing and connecting stairs on the S side; the entrance is located in the short W gable, while on both water sides a large window section is arranged in a steel frame with corresponding subdivision, and on the blank E gable a clock. A second, possibly later built, operating house in similar manner, but without lower structure, is located on the N side of the wedge-shaped, clinker-paved harbour head that is reinforced with concrete (Grote Kaai 34).
The two bridges over the ship lift chambers - a high one on the Kolk side and a low, obliquely placed one on the gate side - are executed with steel beams and railings and wooden roadways.
Electrically driven ship lift with associated structures - travelling crane, dam walls, bridges, operating houses - of general importance from the point of view of civil engineering as a rare example of such a lifting device for ships as well as from a historical point of view due to its location at a place where already in the 17th century a ship lift - with wheels - was arranged for the benefit of the harbour competing with Enkhuizen.
Nearby in the register
- Waterkering en -doorlaat, Zuiderdijk 5Waterkering en -doorlaatunder 1 mi
- CeresIndustrie- en poldermolenunder 1 mi
- Opslag, Hoofdstraat 296Opslagunder 1 mi
- Archeologie, Sluiswachter-Inlaat Grootebroek (Stede Broec 27)Archeologie1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.