Rijksmonumentenregister · Netherlands
Bomvrij militair object, Betonnen werken rond Fort Everdingen Vianen (Vijfheerenlanden 26)
Vianen, Utrecht, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Bomvrij militair object
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Betonnen werken rond Fort Everdingen Vianen (Vijfheerenlanden 26)
- Place
- Vianen
- Municipality
- Vijfheerenlanden
- Province
- Utrecht
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.97200, 5.14576
- Part of complex
- 531691
- Monument number
- 531707
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesTU Delft LibraryDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1637 map "The Bishoprick of Ultraiectum. Ultraiectum Dominium" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Cluster 502.
Inleiding
Betonnen BATTERIJSCHUILPLAATS als vroeg-20ste-eeuwse toevoeging aan een niet meer bestaande batterij uit dezelfde periode. Batterijschuilplaatsen en remises als deze zijn in de periode 1902-1907 aan de keelzijden van dijk- en vestingtaluds aangelegd bij zogenoemde tussenbatterijen en fungeerden daarbij als bomvrije onderkomens voor manschappen en / of materieel. Ze maakten deel uit van het antwoord op de verbeterde en zwaardere aanvalsmiddelen op forten en andere geconcentreerde verdedigingswerken en vormden vaak een eenheid met gedeconcentreerde (open) geschutsopstellingen. De batterijschuilplaats ten westen van Fort Everdingen ligt op de zuidoever van de Lekdijk, iets ten zuidwesten van het op de noordoever gelegen Fort Honswijk. De voormalige tussenbatterij, daterend uit 1907, diende ter flankering van de Forten Everdingen en Honswijk en het onder vuur houden van de uiterwaarden. De nog bestaande betonnen schuilplaats is gelijktijdig toegevoegd. De oorspronkelijke batterij (opstelplaats voor vier kanonnen) bestaat niet meer; deze is mogelijk verdwenen als gevolg van ingrepen in het kader van dijkverzwaring. Bovenop het bouwwerk is een zanddepot aanwezig (niet oorspronkelijk, maar naoorlogs functioneel).
Omschrijving
BATTERIJSCHUILPLAATS (7.50 X 3.60 m) in dijktalud, gebouwd in 1907, uitgevoerd in circa 50 cm dik cementbeton, met (thans) aan twee zijden (noord en oost) een aarden dekking. Ook de zuidelijke gevel gaat deels schuil achter aarden dekking. De naar de keelzijde (west) gekeerde, ongeveer 2.50 m hoge gevel bevat links een getoogde toegangsopening, geflankeerd door getoogde vensteropeningen en rechts hiervan een vergelijkbare toegang. Deze gevelopeningen voorzien van stalen luiken / deuren met zwaar stalen beslag. Het interieur is niet bezocht.
Waardering
De BATTERIJSCHUILPLAATS langs de oever van de Lek tussen Fort Everdingen en Vianen is van algemeen belang vanwege:
* Cultuurhistorische waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie zoals deze is ontworpen door C.R.T. Kraijenhoff en in eerste aanleg vanaf 1815 door hem, Jan Blanken en majoor-ingenieur Willem Offerhaus is gerealiseerd en daarna door anderen gedurende circa 125 jaar versterkt en verbeterd.
* Architectuurhistorische waarden in het bijzonder als uiting van de militair-strategische bouwkunde, die gebaseerd is op: a. het systeem van inundatie en accessen (19de eeuw), b. de wedloop met de zich versterkende offensieve middelen (19de en 20ste eeuw), c. het systeem van 'levende' veldversterking in de diepte (20ste eeuw).
Het betreft hier een onderdeel van omstreeks 1907, namelijk een voorbeeld van een betonnen schuilplaats met een nog ten dele (namelijk behalve er bovenop) aanwezige aarden dekking.
* Ensemblewaarde en situationele waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Tevens vanwege de functionele en fysieke samenhang met de overige onderdelen van het complex.
* Het onderdeel is representatief (karakteristiek) omdat het duidelijk herkenbaar als onderdeel van een gedeconcentreerde verdediging is toegevoegd aan het bestaande fortificatiestelsel.
* Het onderdeel is tamelijk gaaf bewaard omdat het zich als gebouwd onderdeel nog goed in het veld laat herkennen.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Cluster 502.
Introduction
Concrete BATTERY SHELTER as an early-20th-century addition to a no longer existing battery from the same period. Battery shelters and remises such as these were laid out in the period 1902–1907 on the gorge sides of dike and fortification slopes at so-called intermediate batteries and served as bomb-proof shelters for personnel and / or material. They formed part of the response to improved and heavier attack means on forts and other concentrated defence works and often formed a unit with dispersed (open) gun positions. The battery shelter to the west of Fort Everdingen lies on the south bank of the Lekdijk, somewhat to the south-west of Fort Honswijk located on the north bank. The former intermediate battery, dating from 1907, served to flank the Forts Everdingen and Honswijk and to keep the flood plains under fire. The still existing concrete shelter was added at the same time. The original battery (gun position for four cannons) no longer exists; it may have disappeared as a result of measures in the context of dike strengthening. On top of the structure is a sand depot (not original, but post-war functional).
Description
BATTERY SHELTER (7.50 X 3.60 m) in dike slope, built in 1907, executed in approximately 50 cm thick cement concrete, with (now) on two sides (north and east) earthen covering. The southern facade is also partly hidden behind earthen covering. The facade facing the gorge side (west), approximately 2.50 m high, contains on the left an arched entrance opening, flanked by arched window openings and to the right of these a similar entrance. These facade openings fitted with steel shutters / doors with heavy steel fittings. The interior has not been visited.
Valuation
The BATTERY SHELTER along the bank of the Lek between Fort Everdingen and Vianen is of general importance because of:
* Cultural-historical values as part of the Nieuwe Hollandse Waterlinie as designed by C.R.T. Kraijenhoff and initially from 1815 realised by him, Jan Blanken and Major-Engineer Willem Offerhaus and subsequently by others strengthened and improved for approximately 125 years.
* Architectural-historical values in particular as an expression of military-strategic building art, which is based on: a. the system of inundation and accesses (19th century), b. the arms race with increasingly strengthening offensive means (19th and 20th century), c. the system of 'living' field fortification in depth (20th century).
This is a component from around 1907, namely an example of a concrete shelter with an earthen covering still partly (namely except on top) present.
* Ensemble value and situational values as part of the Nieuwe Hollandse Waterlinie. Also because of the functional and physical connection with the other components of the complex.
* The component is representative (characteristic) because it is clearly recognisable as added to the existing fortification system as part of a dispersed defence.
* The component is fairly well preserved because it is still easily recognisable in the field as a constructed component.
Nearby in the register
- Boerderij, Lekdijk 86Boerderijunder 1 mi
- Bomvrij militair object, Fort Honswijk Schalkwijk (Houten 26)Bomvrij militair objectunder 1 mi
- Bijgebouwen, Lekdijk 60Bijgebouwenunder 1 mi
- Boerderij, Lekdijk 47Boerderijunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.