Rijksmonumentenregister · Netherlands
Kazemat (B10), Betonnen werken Muiden-Muiderberg Muiden
Muiden,Muiderberg, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kazemat
- Function
- Kazemat (B10)
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Betonnen werken Muiden-Muiderberg Muiden,Muiderberg (Gooise meren 27)
- Place
- Muiden,Muiderberg
- Municipality
- Gooise meren
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.31481, 5.09572
- Part of complex
- 531322
- Monument number
- 531324
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesLeiden University LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1637 map "The Bishoprick of Ultraiectum. Ultraiectum Dominium" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Cluster 2. V.I.S.-Kazematten.
NIEUWE HOLLANDSE WATERLINIE
Inleiding
V.I.S.-KAZEMATTEN zijn in seriematige vorm als een gewapend betonnen verdedigingwerken toegevoegd aan het bestaande defensiestelsel. Tussen 1928 en 1935 verscheen in een aantal delen het Voorschrift Inrichten Stellingen no. 77 (V.I.S.). Deze boekwerken zijn ontstaan uit de wens tot standaardisering van de bouw van gewapend betonnen groepsschuilplaatsen en gevechtsopstellingen, waar het tot dan toe aan ontbrak. De voorschriften waren bedoeld voor de bouw van stellingen in oorlogsomstandigheden, door de troepen zelf. Voor vredestijd zou de genie andere ontwerpen maken. Omdat de V.I.S. was bedoeld voor onervaren dienstplichtige militairen, waren de ontwerpen van de kazematten zo eenvoudig mogelijk, met rechthoekige vormen. Er werden verschillende bouwmogelijkheden per kazemattype gegeven, die aangepast konden worden aan de (oorlogs- en terrein)omstandigheden waaronder gebouwd moest worden. Ook het weerstandsvermogen kon per bouwwerk verschillen, zijnde W 12-15, W 15-21 of W 21-28. Het eerste boekwerk van het V.I.S. was deel VII, Bouw van zware gewapend betonnen schuilplaatsen. Het gold vanaf de datum van verschijnen als norm voor de gehele Nederlandse krijgsmacht. In tegenstelling tot hetgeen door de titel wordt gesuggereerd, handelt deel VII voornamelijk over gevechtsopstellingen. Slechts twee van de tien voorbeeldontwerpen betreffen schuilplaatsen. De voorschriften uit de V.I.S. waren sterk theoretisch van aard of gebaseerd op kennis en ervaringen uit de buurlanden en de Eerste Wereldoorlog. Er waren vanuit militaire kring dan ook verschillende kritische geluiden te horen, zowel over de gezondheidsrisico's van de manschappen, als in tactisch en technisch opzicht. Pas nadat een aantal V.I.S.-kazematten (in vredestijd) was gebouwd, kwam er een oefenkazemat tot stand, bedoeld voor de opleiding van bedienend personeel. Dit leidde tot enkele aanpassingen van de reeds gebouwde werken. In de Vesting Holland zijn in totaal ca. 40 V.I.S.-kazematten gebouwd, waarvan 34 stuks aan nieuwe of verbeterde accessen in het Oostfront Vesting Holland. Nabij de V.I.S. mitrailleurkazemat Hakkelaarsbrug-Zuid restern enkele tetraëders als restant van een wegbermversperring uit de mobilisatieperiode 1939-1940.
Omschrijving
Een viertal V.I.S.-KAZEMATTEN als overgebleven elementen van de verdediging van een belangrijk, kort tevoren gerealiseerd acces. In 1931 werd een aantal V.I.S.-kazematten gebouwd ter verdediging van de rijksweg Amersfoort-Amsterdam, die een nieuw acces vormde binnen de inundatievelden tussen Muiden en Muiderberg. Daarvan resteren de mitrailleurkazematten Hakkelaarsbrug-Zuid, Hakkelaarsbrug-Noord en Muiden-West en de kanonkazemat Muiden-Oost. Hakkelaarsbrug-Zuid is gelegen ten zuiden van de rijksweg Amersfoort-Amsterdam (A1) in het buurtschap De Goog. De kazemat ontleent zijn naam aan de nabij gelegen brug over de Naarder Trekvaart. De kazemat diende samen met de identieke kazemat Hakkelaarsbrug-Noord (gelegen in het complex Betonnen Werken Muiderberg, ten zuidoosten van de Googweg) voor het geven van flankerend vuur bij de inmiddels gesloopte kanonkazemat Hakkelaarsbrug-Midden. De V.I.S.-mitrailleurkazemat Muiden-West ligt bij de Weesper Binnenweg aan de westelijke Vechtoever direct ten zuiden van Muiden en was, samen met de inmiddels eveneens gesloopte mitrailleurkazemat Muiden-Midden bedoeld om flankerend vuur te geven bij de V.I.S.-kanonkazemat Muiden-Oost. De laatste ligt aan de de Zuidpolderweg ten oosten van Muiden.
De in gewapend beton uitgevoerde kazematten zijn deels aangeaard. Elke kazemat is gebouwd volgens het Voorschrift Inrichten Stellingen ( V.I.S.) no 77. type V. De kazemat is één bouwlaag hoog en rechthoekig van vorm met een plat dak. Aan de zijde van het schietgat voor de mitrailleur hebben de wanden een dikte van tussen de 1.80 m en 2.30 m, aan de bovenzijde is er een dekking van 1.50 meter beton, in beginsel voorzien van een laag aarde. De ingang van Hakkelaarsbrug-Zuid bevindt zich links in de oostwand, bij zowel Muiden-West als Muiden-Midden in de westwand. De ingang staat op een haakse gang waaraan twee ruimtes grenzen. De eerste ruimte was een wachtruimte voor de manschappen en had een periscoop, de tweede een gevechtsruimte voor de mitrailleur of kanon. Beide ruimtes hebben een schietgat voor geweer in de richting van de gang. Voor de mitrailleur of kanon is er een schietgat aan de andere zijde. Bij Hakkelaarsbrug-Zuid is dat de westwand, bij Muiden-West en Muiden-Midden de oostwand. De trechtervormige wanden van deze schietgaten zijn versterkt met een vertanding van spoorstaven.
Waardering
De vier V.I.S.-KAZEMATTEN binnen het complex Betonnen Werken Muiden- Muiderberg zijn van algemeen belang vanwege:
* Cultuurhistorische waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie zoals deze is ontworpen door C.R.T. Kraijenhoff en in eerste aanleg vanaf 1815 door hem, Jan Blanken en majoor-ingenieur Willem Offerhaus is gerealiseerd en daarna door anderen gedurende ongeveer 125 jaar is versterkt en verbeterd.
* Architectuurhistorische waarden in het bijzonder als uiting van de militair-strategische bouwkunde, die gebaseerd is op: a. het systeem van inundatie en accesverdediging (19de en 20ste eeuw), b. de wedloop met de zich versterkende offensieve middelen (20ste eeuw) c. het systeem van 'levende' veldversterking in de diepte (20ste eeuw)
De onderdelen dateren uit 1931 en zijn voorbeelden van V.I.S.-kazematten, naar het Voorschrift Inrichten Stellingen.
* Ensemblewaarde en situationele waarden als onderdelen van de Nieuwe Hollandse Waterlinie en vanwege de functionele en fysieke samenhang met de overige onderdelen van het complex.
* De onderdelen zijn vrij zeldzaam omdat er slechts 40 V.I.S.-kazematten in Nederland zijn gebouwd en vanwege de onderlinge relatie tussen de diverse kazematten die de rijksweg Amersfoort-Amsterdam tussen Muiden en Muiderberg moesten verdedigen. Een van de bijbehorende kazematten, Hakkelaarsbrug-Noord, ligt in het complex Betonnen Werken Muiderberg.
* De onderdelen zijn tamelijk gaaf bewaard en laten zich in het veld nog goed als zodanig herkennen.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Cluster 2. V.I.S.-Casemates.
NEW HOLLAND WATER LINE
Introduction
V.I.S.-CASEMATES were added in serial form as armed concrete defensive works to the existing defence system. Between 1928 and 1935, the Regulations for Arranging Positions no. 77 (V.I.S.) appeared in a number of parts. These works arose from the desire to standardise the construction of armed concrete group shelters and fighting positions, which had previously been lacking. The regulations were intended for the construction of positions in wartime conditions, by the troops themselves. For peacetime, the engineers would create other designs. Because the V.I.S. was intended for inexperienced conscript soldiers, the designs of the casemates were as simple as possible, with rectangular shapes. Various construction options were provided for each casemate type, which could be adapted to the (wartime and terrain) conditions under which construction had to take place. The resistance capacity could also vary per structure, being W 12-15, W 15-21 or W 21-28. The first work of the V.I.S. was part VII, Construction of heavy armed concrete shelters. It was valid from the date of publication as the standard for the entire Dutch armed forces. Contrary to what the title suggests, part VII mainly deals with fighting positions. Only two of the ten example designs concern shelters. The regulations from the V.I.S. were largely theoretical in nature or based on knowledge and experience from neighbouring countries and the First World War. There were therefore various critical voices from military circles, both regarding the health risks to personnel, and from a tactical and technical perspective. Only after a number of V.I.S.-casemates (in peacetime) had been built, did a training casemate come into existence, intended for the training of operating personnel. This led to some adjustments of the already-built works. In the Fortress Holland a total of approximately 40 V.I.S.-casemates were built, of which 34 pieces at new or improved accesses in the Eastern Front Fortress Holland. Near the V.I.S. machine-gun casemate Hakkelaarsbrug-South, some tetrahedra remain as remnants of a roadside anti-tank obstacle from the mobilisation period 1939-1940.
Description
Four V.I.S.-CASEMATES as remaining elements of the defence of an important access recently realised. In 1931 a number of V.I.S.-casemates were built to defend the state road Amersfoort-Amsterdam, which formed a new access within the inundation fields between Muiden and Muiderberg. Of these the machine-gun casemates Hakkelaarsbrug-South, Hakkelaarsbrug-North and Muiden-West and the gun casemate Muiden-East remain. Hakkelaarsbrug-South is located south of the state road Amersfoort-Amsterdam (A1) in the hamlet De Goog. The casemate derives its name from the nearby bridge over the Naarder Trekvaart. The casemate served together with the identical casemate Hakkelaarsbrug-North (located in the complex Concrete Works Muiderberg, south-east of the Googweg) to provide flanking fire at the meanwhile demolished gun casemate Hakkelaarsbrug-Middle. The V.I.S. machine-gun casemate Muiden-West lies at the Weesper Binnenweg on the western bank of the Vecht directly south of Muiden and was, together with the meanwhile also demolished machine-gun casemate Muiden-Middle, intended to provide flanking fire at the V.I.S. gun casemate Muiden-East. The latter is located at the Zuidpolderweg east of Muiden.
The casemates, constructed in armed concrete, are partly built up. Each casemate was built according to the Regulations for Arranging Positions (V.I.S.) no 77, type V. The casemate is one storey high and rectangular in shape with a flat roof. On the side of the embrasure for the machine gun, the walls have a thickness of between 1.80 m and 2.30 m, on the upper side there is a covering of 1.50 metres of concrete, in principle provided with a layer of earth. The entrance of Hakkelaarsbrug-South is located on the left in the east wall, at both Muiden-West and Muiden-Middle in the west wall. The entrance gives onto a right-angled corridor to which two rooms adjourn. The first room was a waiting room for personnel and had a periscope, the second a fighting room for the machine gun or gun. Both rooms have a rifle embrasure in the direction of the corridor. For the machine gun or gun there is an embrasure on the other side. At Hakkelaarsbrug-South this is the west wall, at Muiden-West and Muiden-Middle the east wall. The funnel-shaped walls of these embrasures are reinforced with a toothing of rail bars.
Valuation
The four V.I.S.-CASEMATES within the complex Concrete Works Muiden-Muiderberg are of general interest because of:
* Cultural-historical values as part of the New Holland Water Line as designed by C.R.T. Kraijenhoff and initially realised from 1815 by him, Jan Blanken and major-engineer Willem Offerhaus and subsequently strengthened and improved by others over approximately 125 years.
* Architectural-historical values in particular as an expression of military-strategic architecture, which is based on: a. the system of inundation and access defence (19th and 20th centuries), b. the race with increasingly powerful offensive means (20th century) c. the system of 'living' field fortification in depth (20th century)
The components date from 1931 and are examples of V.I.S.-casemates, according to the Regulations for Arranging Positions.
* Ensemble value and situational values as components of the New Holland Water Line and because of the functional and physical coherence with the other components of the complex.
* The components are fairly rare because only 40 V.I.S.-casemates were built in the Netherlands and because of the mutual relationship between the various casemates which had to defend the state road Amersfoort-Amsterdam between Muiden and Muiderberg. One of the associated casemates, Hakkelaarsbrug-North, is located in the complex Concrete Works Muiderberg.
* The components are preserved in fairly good condition and can still be readily recognised as such in the field.
Nearby in the register
- Bomvrij militair object, Betonnen werken Muiden-Muiderberg Muiderberg (Gooise meren 27)Bomvrij militair objectunder 1 mi
- Molen, Boezemkade 3Industrie- en poldermolenunder 1 mi
- Boerderij, Zuidpolderweg 8Boerderijunder 1 mi
- Schuilplaats, Betonnen werken Muiden-Muiderberg MuiderbergBomvrij militair objectunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.