Rijksmonumentenregister · Netherlands
Vuurtoren Westhoofd
Ouddorp, Zuid-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kust- en oevermarkering
- Function
- Vuurtoren
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1947 - 1948
- Address
- In de duinen bij de Groenedijk Ouddorp (Goeree-Overflakkee 28)
- Place
- Ouddorp
- Municipality
- Goeree-Overflakkee
- Province
- Zuid-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.81314, 3.86408
- Monument number
- 530826
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
Utrecht University LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1912 map "42 Zierikzee" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Naar traditionalistisch ontwerp van architect G.W. Friedhoff (rijksbouwmeester van 1946-1957) opgetrokken VUURTOREN Westhoofd met bijbehorende en naastgelegen KELDER (ook wel 'bunker' genaamd), gelegen in de duinen aan de westzijde van het eiland Goeree-Overflakkee. De vuurtoren werd door Friedhoff (als particulier architect in samenwerking met het Bureau Loodswezen) ontworpen en werd gebouwd in 1947-1948. De toren verving de oude vuurtoren van gewapend beton uit 1911 naar ontwerp van ir. B.A. Verhey (waarvan de voorganger een gietijzeren toren uit 1862 was). Deze toren werd op 4 mei 1945 opgeblazen door de Duitsers. Het puin van de verwoeste toren is gebruikt voor verharding van de toegangsweg naar de nieuwe toren. De bij de oudere toren behorende torenwachterswoningen liggen op enige afstand ten zuid-oosten van vuurtoren Westhoofd. De vuurtoren weerspiegelt de opvattingen van Friedhoff met betrekking tot de Nederlandse overheidsarchitectuur, waarbij 'spaarzaamheid' en een 'zekere trotse representativiteit gekoppeld aan architectonische kwaliteit' samengaan. Friedhoff heeft de vrij in het duinlandschap staande toren een waardig en duurzaam karakter gegeven door de strakke vormgeving in baksteen in combinatie met de toepassing van prefab betonnen onderdelen en de door Italiaanse voorbeelden geïnspireerde stilering en detaillering van de robuuste torenschacht die waakzaamheid en trots op de herwonnen zelfstandigheid moet uitstralen. Korte tijd na oplevering werd de toren vanwege vochtdoorslag voorzien van een afwerklaag die thans (2009) in een bruin-rode tint is geschilderd. Een aantal betonnen en stalen vensters is vervangen in kunststof. Op de lantaarn van de toren is een radarinstallatie geplaatst en centraal in de toren is in de jaren '80 van de twintigste eeuw een personenlift geplaatst die een eenvoudig goederenliftje verving. Het vuurtorenlicht is inmiddels volledig geautomatiseerd. De naast de toren gebouwde garages vallen buiten de bescherming van rijkswege.
Omschrijving
De onderkelderde en zeven verdiepingen hoge VUURTOREN heeft een ca. 52 meter hoge vierkante schacht. De zich naar boven toe verjongende schacht kraagt ter hoogte van de bovenbouw weer wat uit, hetgeen geaccentueerd wordt door drie betonnen banden en de betonnen rand van de borstwering van de omloop. De schacht van de toren bestaat uit een betonskelet bekleed met een rode baksteen, dat voorzien is van diverse betonnen elementen zoals de verdiepingsvloeren en prefab vensters van beton en/of staal. Op de schacht is een achtzijdige betonnen bovenbouw met daarop een twaalfzijdige glazen lantaarn met koperen kap geplaatst. In de lantaarn bevindt zich op 56 meter hoogte het 5,2 miljoen candela sterke vuurtorenlicht dat 30 zeemijlen ver zichtbaar is. De toren is toegankelijk middels een wat terugliggende getoogde entree. In de zijden van de schacht zijn kleine, ten opzichte van elkaar verspringende vensters geplaatst en in de uitkraging drie kleine vensters per zijde. Aan de binnenzijde van de buitengevels lopen betonnen steektrappen met terrazzo treden omhoog. In de betonnen bovenbouw en lantaarn bevinden zich stalen wenteltrappen. Op enkele verdiepingen zijn de tijdens de bouw ingebouwde houten kasten nog aanwezig, evenals een aantal oorspronkelijke houten deuren. De verdiepingen zijn voorzien van betegelde vloeren en de wanden zijn opgetrokken in schoon metselwerk. In de voorgevel zijn twee bronzen plaquettes aangebracht die herinneren aan de eerste steen legging door G.J.P. Tissot van Patot op 8 september 1947 en de verwoesting van de vorige toren op 4 mei 1945. Iets ten zuiden van de toren is in het duin een KELDER (ook wel 'bunker' genaamd) ten behoeve van technische installaties gebouwd. De kelder is op maaiveldniveau voorzien van een schoorsteen in dezelfde vormgeving als de vuurtoren. De toegang tot de kelder bestaat uit een niet overdekte gang met gemetselde keermuren in rode baksteen, ook de gevel van de kelder is in deze steen opgetrokken. De wanden en plafonds zijn aan de binnenzijde gepleisterd.
Waardering
De VUURTOREN Westhoofd met bijbehorende KELDER is van algemeen belang als essentieel toonbeeld van de vroege Wederopbouw vanaf 1940 vanwege:
- de cultuurhistorische waarde, vanwege de indirecte herinneringswaarde aan de door oorlogshandelingen verwoeste voorganger van de toren en als vuurtoren uit het stelsel van de Nederlandse kustverlichting, waarbinnen dit de enige na-oorlogse toevoeging is;
- de architectuurhistorische waarde, die tot uitdrukking komt in de krachtige vormgeving, de evenwichtige verhoudingen en de verticaliteit van schacht en bovenbouw, en de betekenis als bijzonder object in het oeuvre van architect G.W. Friedhoff;
- de kenmerkende en robuuste vormgeving van de vuurtoren die 'waakzaamheid en trots' verbeeldt en die samenhangt met de herwonnen vrijheid na de Tweede Wereldoorlog;
- de cultuurlandschappelijke waarde door de vrije ligging in het duinlandschap en de (historische) belevingswaarde van de vuurtoren als landmark.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
LIGHTHOUSE Westhoofd erected according to traditionalist design by architect G.W. Friedhoff (government chief architect from 1946-1957) with associated and adjacent BASEMENT (also called 'bunker'), situated in the dunes on the west side of the island Goeree-Overflakkee. The lighthouse was designed by Friedhoff (as a private architect in cooperation with the Pilotage Bureau) and was built in 1947-1948. The tower replaced the old reinforced concrete lighthouse from 1911 designed by ir. B.A. Verhey (whose predecessor was a cast-iron tower from 1862). This tower was blown up by the Germans on 4 May 1945. The rubble from the destroyed tower was used for surfacing the access road to the new tower. The lighthouse keeper's dwellings belonging to the older tower are situated some distance to the south-east of lighthouse Westhoofd. The lighthouse reflects Friedhoff's views regarding Dutch government architecture, whereby 'economy' and a 'certain proud representativeness combined with architectural quality' go together. Friedhoff has given the tower, standing freely in the dune landscape, a dignified and durable character through its clean design in brick in combination with the use of prefabricated concrete elements and the styling and detailing inspired by Italian examples of the robust tower shaft intended to express vigilance and pride in regained independence. Shortly after completion the tower was given a finishing layer due to moisture penetration which is currently (2009) painted in a brown-red tint. A number of concrete and steel windows have been replaced in plastic. A radar installation has been placed on the lantern of the tower and centrally in the tower in the 1980s of the twentieth century a passenger lift was installed which replaced a simple goods lift. The lighthouse beam is now fully automated. The garages built next to the tower fall outside national monument protection.
Description
The basement-level and seven-storey high LIGHTHOUSE has an approximately 52 metre high square shaft. The shaft which tapers towards the top projects again at the level of the upper structure, which is emphasized by three concrete bands and the concrete edge of the parapet of the walkway. The shaft of the tower consists of a concrete skeleton clad in red brick, which is provided with various concrete elements such as the floor slabs and prefabricated windows of concrete and/or steel. On the shaft is placed an eight-sided concrete upper structure with an octagonal glazed lantern with copper roof. In the lantern at 56 metres height is situated the 5.2 million candela lighthouse beam which is visible 30 nautical miles away. The tower is accessible via a somewhat recessed arched entrance. In the sides of the shaft are small, mutually offset windows and in the projection three small windows per side. On the inside of the outer facades concrete staircases with terrazzo steps run upwards. In the concrete upper structure and lantern are steel spiral stairs. On some storeys the wooden cupboards built in during construction are still present, as are a number of original wooden doors. The storeys are provided with tiled floors and the walls are built in fair-faced brickwork. In the front facade two bronze plaques have been mounted commemorating the laying of the foundation stone by G.J.P. Tissot van Patot on 8 September 1947 and the destruction of the previous tower on 4 May 1945. Slightly to the south of the tower a BASEMENT (also called 'bunker') has been built in the dune for technical installations. The basement is provided at ground level with a chimney in the same design as the lighthouse. Access to the basement consists of an uncovered passage with brick retaining walls in red brick, the facade of the basement is also built in this stone. The walls and ceilings are plastered on the inside.
Valuation
The LIGHTHOUSE Westhoofd with associated BASEMENT is of general significance as an essential exemplar of the early Post-War Reconstruction from 1940 because of:
- the cultural-historical value, because of the indirect commemorative value of the predecessor of the tower destroyed by acts of war and as a lighthouse in the system of Dutch coastal lighting, within which this is the only post-war addition;
- the architectural-historical value, which is expressed in the powerful design, the balanced proportions and the verticality of shaft and upper structure, and the significance as a special object in the oeuvre of architect G.W. Friedhoff;
- the characteristic and robust design of the lighthouse which represents 'vigilance and pride' and which is connected with the regained freedom after the Second World War;
- the cultural-landscape value through its free position in the dune landscape and the (historical) experiential value of the lighthouse as a landmark.
Nearby in the register
- De ZwaanIndustrie- en poldermolen3 mi
- De HoopIndustrie- en poldermolen3 mi
- Werk-woonhuis, Hoenderdijk 11Werk-woonhuis3 mi
- Werk-woonhuis, Hoenderdijk 5Werk-woonhuis3 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.