Rijksmonumentenregister · Netherlands
Harmoniehof
Amsterdam, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1920 - 1926
- Address
- Gerard Terborgstraat 2, 1071 TM Amsterdam (and others)
- Place
- Amsterdam
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.35193, 4.88487
- Part of complex
- 527812
- Monument number
- 527823
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1910 map "Polderkaart van de landen tusschen Maas en ij / door W.H. Hoekwater" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
In de trant van de verstrakte Amsterdamse School ontworpen WOON/WINKELBLOK met BINNENTUIN, bestaande uit 122 woningen en 12 winkels, in de jaren 1920 - 1923 gebouwd voor woningbouwvereniging 'De Samenwerking' naar ontwerp van J.C. Van Epen. Het bouwblok is een onderdeel van het woningbouwcomplex rond de Harmoniehof. Het blokdeel is gelegen in de noord-oostelijke hoek van het complex-terrein op een haakvormige plattegrond en heeft een toren op de noord-oostelijke hoek. In de noordelijke en zuidelijke wand bevindt zich een rondboogvormige poort naar de - deels gemeenschappelijke - binnentuin.
Omschrijving
Vijflaags WOON/WINKELBLOK met etagewoningen en aan de noord- en oostzijde winkels, opgetrokken in rood/grauw kruisverband onder een plat dak op een langgerekte haakvormige plattegrond met teruggerooid deel tegenover de Cornelis van der Lindenstraat. De gevels zijn niet alleen plastisch geleed door een verspringende rooilijn, maar ook door driezijdige erkers -in het geval van ondersteuning rustende op betonnen afgeschuinde consoles- en buitentrappen (alleen in de Gerard Terborgstraat). De woningen met winkels aan de Roelof Hartstraat en de hoek van de Hobbemakade zijn hoger opgetrokken waarbij de zolderverdieping tot een zelfstandige vijfde woonlaag is uitgebouwd. De toren op de afgeschuinde hoek van de Roelof Hartstraat en de Hobbemakade telt zes bouwlagen. De lange gevel aan de Roelof Hartstraat (N) telt 29 vensterassen, de korte gevel aan de Hobbemakade (O) 18 en de lange gevel aan de Gerard Terborgstraat (Z) 66. De rechte vensters zijn van gelijke hoogte en van ongelijke breedte, al dan niet gekoppeld per twee, drie of vier vensters, alle met dezelfde proportionering van het raamhout, in oorsprong met roedenverdeling. De trappenhuizen worden verlicht door (puntige), staande vensterstroken met horizontale onderverdeling. De zolderlaag heeft kleinere vierkante vensters met telkens in het midden een zeszijdig draaivenster onder een hijsbalk. Plint en kozijnen alsmede de laag onder de dakrand zijn voorzien van steens rollagen. De deuren hebben sierroosters voor het venster. De brievenbussen zijn in hardsteen uitgevoerd.
De octogonale hoektoren aan de Hobbemakade en de Roelof Hartstraat heeft een deur naar het afgeschuinde balkon op de eerste verdieping en een hoge smalle vensterstrook over meer verdiepingen in het trappenhuis. De teruggerooide, hoektoren wordt bekroond door een veranda met plat, octogonaal dak.
De winkel op de noord-oost hoek heeft grote vensters en winkeldeuren tussen afgerond, uitspringend metselwerk in oorsprong van een rood paarse baksteen. De andere winkels in de Roelof Hartstraat hebben de winkeldeuren aan weerszijden van een paneeldeur. De overige huisdeuren zijn paarsgewijs gekoppeld. Zowel de winkels als de woningen hebben een granieten plint. In de portieken liggen rode tegels in een zwarte rand, van het trottoir afgescheiden door een granieten band. Ook hier zijn de portieken geaccentueerd door afgerond, uitspringend metselwerk. Een vijftal winkels en een veertiental voordeuren heeft in de bovenlichten het oorspronkelijk glas-in-lood. Boven de portieken bevinden zich de vensterstroken van de trappenhuizen met aan weerszijden, in drie oplopende trappen, overhoeks uitgemetselde geveldelen, die de daklijst doorbreken. De vijfde bouwlaag in de Roelof Hartstraat heeft vensters van gelijke grootte als op de overige verdiepingen. De vensters op de verdiepingen zijn geplaatst in een ritme waarbij de kozijnindeling achtereenvolgens in drieën, in tweeën, nog eens in tweeën en weer in drieën is. Het perceel Roelof Hartstraat nummer 40 heeft in de aansluiting op de oudere bebouwing van het bouwblok een poort met een ijzeren toegangshek. Naar de hoek van de Hobbemakade bevinden zich over de verdiepingen twee driezijdig afgeschuinde erkers.
De woningen aan de Hobbemakade vanaf nummer 89 hebben boven de toegangen in de trappenhuizen dezelfde vensterstroken als in de Roelof Hartstraat, hier puntig beëindigd. De gevel is plastisch geleed door de verspringende geveldelen, één afgeschuind en één recht, met in het laatste geveldeel, dat eindigt op de hoek met de Terborgstraat, weer een driezijdige erker (niet over de begane grond). De kozijnen zijn vergelijkbaar met de kozijnen in de Roelof Hartstraat, maar hier met lekdorpeltegels en in een ander ritme. De zolderverdieping heeft onder de hijsbalken zeshoekige vensters met aan weerszijden kleine vierkante vensters, een variant in de afgeschuinde delen. De gekoppelde deuren hebben langwerpige zeshoekige vensters met smeedijzeren sierroosters. De hoek naar de Gerard Terborgstraat is overhoeks teruggerooid met in de afgeschuinde hoek een vensterstrook van het trappenhuis boven de toegang. De vensters zijn ook hier overhoeks.
De plastische geleding van de Gerard Terborgstraat wordt verkregen door ook hier de rooilijn te laten verspringen, waarbij in de as van de Cornelis van der Lindenstraat de woningen in twee sprongen zijn teruggerooid, rond een centrale poort, die naar het binnenterrein leidt. Aan weerszijden van de teruggerooide partij bevinden zich, evenwijdig aan de gevel, twee paar monumentale buitentrappen. Naar de hoek van de Hobbemakade bevindt zich een erker, ook deze niet over de begane grond. Centraal in de teruggerooide partij is de gemetselde rondboogvormige doorgang met gemetseld tongewelf met aan weerszijden gekoppelde toegangen onder vensterstroken. De doorgang wordt afgesloten door smeedijzeren hekken. Daar waar de gevel een eerste sprong maakt, zijn steunberen geplaatst. De verdere geleding, zowel in het teruggerooide deel als in de aansluitende gevelwand, is op dezelfde wijze behandeld als aan de Hobbemakade. De uitspringende delen van de nummers 28 - 42 lopen niet door tot de dakrand zoals elders in het blok maar tot halverwege de zolderverdieping. De trappenhuizen zijn per twee gekoppeld. De externe, gespiegelde trappenhuizen, liggen in de langsrichting binnen de rooilijn en sluiten loodrecht aan op een blinde zijwand. De trappen met granieten treden en dekplaten leiden naar een overhoekse rondboogportiek. De vensterstrook van het trappenhuis bevindt zich niet boven de portiek maar boven de hardstenen brievenbussen. Tussen de vensterstroken bevinden zich twee vensterassen met vensters in vieren. In het muurwerk van de trappen bevinden zich de toegangen tot de begane grondwoningen.
De achtergevel is plastisch geleed door uitspringende geveldelen. De vensters en de balkondeuren hebben samengestelde kozijnen, houten balkons, in oorsprong met kast- en kolenkist.
De BINNENTUIN wordt gekenmerkt door kleine privétuintjes direct achter de woningen en een centraal gelegen semi-openbare binnentuin. Deze centrale binnentuin is ontworpen in Architectonische stijl door Tine Cool in 1925. De tuin bestaat uit beplanting langs de randen waarbinnen een formele structuur van verharding en plantperken op een grofweg driehoekig grondvlak. Enkele perken zijn afgezet met een rand van klinkers. De verharding bestaat voornamelijk uit klinkers en flagstones. Aan de oostzijde een kleine verhoging in het terrein, opgevangen door enkele natuurstenen treden. De verhoging wordt aan de zijde van het woningblok begrensd door een Taxushaag met daarin banken. Centraal op het terras ervoor een natuurstenen bassin op een kolom. De hoeken van de formele plantvakken worden geaccentueerd door 'rotsen'. Het centraal gelegen cirkelvormig plantvak ligt direct in de zichtas van de toegangspoort en is beplant met rozen. In het midden een zonnewijzer op natuurstenen sokkel. Aan weerszijden van het cirkelvomige plantvak, rechthoekige gazons, omgeven door paden. Aan de randen, direct grenzend aan de privétuintjes, beplanting. De beplanting bestaat onde andere uit vaste planten zoals Irissen, Geraniums en Sedums. Groenblijvende en bladverliezende heesters zoals Rhododendon, Viburnum en rozen. En loof- en naaldbomen zoals Magnolia, Berk en conifeer-soorten.
Waardering
Noordelijk WOON/WINKELBLOK met BINNENTUIN van een woningbouwcomplex van de 'Samenwerking' uit 1920-1923. De woningen zijn van algemeen belang vanwege de stedenbouwkundige, cultuur- en architectuurhistorische waarde als gaaf en representatief voorbeeld van etagewoningen uit de jaren twintig van de twintigste eeuw, vormgegeven in de trant van de verstrakte Amsterdamse School waarbij met afwisselende architectonische elementen als erkers, buitentrappen, hijsbalken, hoektoren en gevarieerde raampartijen een harmonisch stedelijk woonblok is verkregen. Tevens van belang vanwege de ensemblewaarde in relatie tot de overige blokken van de 'Samenwerking' en als beeldbepalend onderdeel van het wooncomplex Harmoniehof.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
A RESIDENTIAL/COMMERCIAL BLOCK with INNER COURTYARD designed in the manner of the restrained Amsterdam School, consisting of 122 dwellings and 12 shops, built in the years 1920 - 1923 for the housing association 'De Samenwerking' according to a design by J.C. Van Epen. The building block is part of the housing complex around the Harmoniehof. The block section is located at the north-eastern corner of the complex site on a hook-shaped floor plan and has a tower at the north-eastern corner. In the northern and southern wall there is a round-arched gateway to the - partly shared - inner courtyard.
Description
Five-storey RESIDENTIAL/COMMERCIAL BLOCK with flats and on the north and east sides shops, built in red/grey cross-bond under a flat roof on an elongated hook-shaped floor plan with a set-back section opposite the Cornelis van der Lindenstraat. The facades are articulated not only plastically by a recessed building line, but also by three-sided oriels - in case of support resting on bevelled concrete consoles - and external staircases (only in the Gerard Terborgstraat). The dwellings with shops on the Roelof Hartstraat and the corner of the Hobbemakade are built higher whereby the attic storey has been developed into an independent fifth residential storey. The tower on the bevelled corner of the Roelof Hartstraat and the Hobbemakade has six storeys. The long facade on the Roelof Hartstraat (N) has 29 window bays, the short facade on the Hobbemakade (E) 18 and the long facade on the Gerard Terborgstraat (S) 66. The straight windows are of equal height and unequal width, coupled or not in groups of two, three or four windows, all with the same proportioning of the window frame, originally with glazing bars. The staircases are lit by (pointed), upright window strips with horizontal subdivision. The attic storey has smaller square windows each with a hexagonal pivot window in the middle under a hoist beam. Plinth and frames as well as the layer under the roof edge are provided with brick courses. The doors have ornamental iron grilles in front of the window. The letterboxes are executed in hard stone.
The octagonal corner tower at the Hobbemakade and the Roelof Hartstraat has a door to the bevelled balcony on the first floor and a tall narrow window strip over several storeys in the staircase. The set-back corner tower is crowned by a veranda with a flat, octagonal roof.
The shop at the north-east corner has large windows and shop doors between rounded, protruding brickwork originally of a red purple brick. The other shops in the Roelof Hartstraat have the shop doors on either side of a panel door. The other front doors are coupled in pairs. Both the shops and the dwellings have a granite plinth. In the porches are red tiles in a black border, separated from the pavement by a granite band. Here too the porches are accentuated by rounded, protruding brickwork. Five shops and some fourteen front doors have the original leaded glass in the fanlights. Above the porches are the window strips of the staircases with, on either side, in three ascending steps, diagonally worked facade sections, which break through the roof line. The fifth storey in the Roelof Hartstraat has windows of equal size to those on the other floors. The windows on the floors are placed in a rhythm where the frame layout is successively in threes, in twos, again in twos and again in threes. The plot Roelof Hartstraat number 40 has at the junction with the older buildings of the block a gateway with an iron access gate. Towards the corner of the Hobbemakade there are two three-sided bevelled oriels over the storeys.
The dwellings on the Hobbemakade from number 89 have above the entrances in the staircases the same window strips as in the Roelof Hartstraat, here pointed. The facade is plastically articulated by the recessed facade sections, one bevelled and one straight, with in the latter facade section, which ends at the corner with the Terborgstraat, again a three-sided oriel (not over the ground floor). The frames are comparable to the frames in the Roelof Hartstraat, but here with sill tiles and in a different rhythm. The attic storey has hexagonal windows under the hoist beams with small square windows on either side, a variant in the bevelled sections. The coupled doors have elongated hexagonal windows with wrought iron ornamental grilles. The corner towards the Gerard Terborgstraat is diagonally set-back with in the bevelled corner a window strip of the staircase above the entrance. The windows are also diagonal here.
The plastic articulation of the Gerard Terborgstraat is achieved by also having the building line recessed here, whereby at the axis of the Cornelis van der Lindenstraat the dwellings are set-back in two steps, around a central gateway, which leads to the inner terrain. On either side of the set-back section there are, parallel to the facade, two pairs of monumental external staircases. Towards the corner of the Hobbemakade there is an oriel, also this not over the ground floor. Central in the set-back section is the constructed round-arched passage with constructed barrel vault with coupled entrances on either side under window strips. The passage is closed by wrought iron gates. Where the facade makes its first step, buttresses have been placed. The further articulation, both in the set-back section and in the adjoining facade wall, is treated in the same way as on the Hobbemakade. The protruding sections of numbers 28 - 42 do not run through to the roof edge as elsewhere in the block but to halfway up the attic storey. The staircases are coupled in pairs. The external, mirrored staircases are located lengthwise within the building line and connect perpendicularly to a blind side wall. The stairs with granite treads and cover plates lead to a diagonally opposite round-arched portico. The window strip of the staircase is not above the portico but above the hard stone letterboxes. Between the window strips are two window bays with windows in groups of four. In the brickwork of the stairs are the entrances to the ground floor dwellings.
The rear facade is plastically articulated by protruding facade sections. The windows and balcony doors have composite frames, wooden balconies, originally with cupboard and coal chest.
The INNER COURTYARD is characterised by small private gardens directly behind the dwellings and a centrally located semi-public inner courtyard. This central inner courtyard was designed in Architectural style by Tine Cool in 1925. The garden consists of planting along the edges within a formal structure of paving and planting beds on a roughly triangular ground plan. Some beds are edged with a border of clinker bricks. The paving consists mainly of clinker bricks and flagstones. On the east side a small elevation in the terrain, absorbed by several natural stone steps. The elevation is bounded on the side of the residential block by a Yew hedge with benches. Central on the terrace in front of it a natural stone basin on a column. The corners of the formal planting beds are accentuated by 'rocks'. The centrally located circular planting bed lies directly in the sight line of the access gateway and is planted with roses. In the middle a sundial on a natural stone pedestal. On either side of the circular planting bed, rectangular lawns, surrounded by paths. At the edges, directly bordering the private gardens, planting. The planting consists amongst others of perennials such as Irises, Geraniums and Sedums. Evergreen and deciduous shrubs such as Rhododendron, Viburnum and roses. And deciduous and coniferous trees such as Magnolia, Birch and conifer species.
Valuation
Northern RESIDENTIAL/COMMERCIAL BLOCK with INNER COURTYARD of a housing complex of the 'Samenwerking' from 1920-1923. The dwellings are of general importance because of the urban planning, cultural and architectural-historical value as an intact and representative example of flats from the nineteen-twenties of the twentieth century, shaped in the manner of the restrained Amsterdam School whereby with alternating architectural elements such as oriels, external staircases, hoist beams, corner towers and varied window compositions a harmonious urban residential block has been achieved. Also important because of its ensemble value in relation to the other blocks of the 'Samenwerking' and as a visually defining component of the Harmoniehof housing complex.
Nearby in the register
- HarmoniehofWoonhuisunder 1 mi
- Hek, Roelof Hartstraat 1Erfscheidingunder 1 mi
- HarmoniehofWoonhuisunder 1 mi
- Gymnastiekzaal, Roelof Hartstraat bij 1Sport en recreatieunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.