Rijksmonumentenregister · Netherlands
Wachtpost 64
Grubbenvorst, Limburg, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Transport
- Function
- Overwegwachtpost
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1881
- Address
- St Jansweg 1, 5971 NH Grubbenvorst (Horst aan de Maas 31)
- Place
- Grubbenvorst
- Municipality
- Horst aan de Maas
- Province
- Limburg
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.40904, 6.13786
- Monument number
- 525034
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesTU Delft LibraryDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
3 historical maps cover this location, the earliest the 1850 map "14. Velden (1850)" (TU Delft Library).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Voormalige OVERWEGWACHTERSWONING (no. 64) gebouwd in 1881 ten zuiden van Grubbenvorst aan de oostzijde van de spoorlijn Nijmegen-Venlo, naar een standaardontwerp van Staatsspoorwegen. De woning ligt aan de rand van een bosperceel aan de zuidzijde van de St. Jansweg met de nokrichting haaks op de spoorlijn. Het betreft hier één van de laatste voorbeelden van de gelijkvormige dienstwoningen die in het laatste kwart van de negentiende eeuw langs spoorlijnen van de SS werden gebouwd ten behoeve van de in de Spoorwegwet van 1859 voorgeschreven bewaking van baanvakken en overwegen. De verschijningsvorm van het pand is typisch voor de na 1860 veelal gestandaardiseerde architectuur van de spoorwegen en kenmerkt zich door een hoofdvorm met vooruitspringende partij gericht op het goede zicht op de spoorlijn, en een eenvoudige geveldetaillering. Omstreeks 1907 werden veel van de woningen volgens standaardplan verbreed en verhoogd. Tegen de achtergevel van het pand bevindt zich een in het laatste kwart van de twintigste eeuw aangebouwde houten veranda die niet in de bescherming wordt opgenomen.
Omschrijving
De tweebeukige OVERWEGWACHTERSWONING is gebouwd op een samengesteld grondplan en telt één bouwlaag en een zolderverdieping. De vooruitspringende rechter beuk is met een zadeldak gedekt, terwijl de smallere linker beuk terugligt en afgedekt wordt met een lessenaardak dat net onder het dakoverstek van het zadeldak aansluit. De aan alle zijden overstekende schilden zijn belegd met rode kruispannen, de dakranden zijn voorzien van windveren en de afwatering vindt plaats via mastgoten. In de witgepleisterde gevels met zwart geschilderde plint bevinden zich voornamelijk rechthoekige houten vensters voorzien van hardstenen lekdorpels, waarvan enkele zijn vervangen door moderne lekdorpeltegels. De blinde segmentbogen boven de gevelopeningen worden aan het oog onttrokken door moderne rolluikbakken. De rechter beuk van de asymmetrisch ingedeelde VOORGEVEL heeft een vooruitspringende rechter beuk voorzien van een puntgevel. In de eerste bouwlaag bevindt zich een groot zesruits stolpraam, op de verdieping twee enkelruits draairamen. Ter hoogte van de verdiepingsvloer zijn twee smeedijzeren sierankers aangebracht en in de punt van de gevel een overgeschilderde ingemetselde steen met het jaartal 1881. In de terugspringende linker beuk bevinden zich links twee kleine enkelruits ramen (voormalige stal en toilet) en rechts de voordeur. Deze is uitgevoerd in kraaldelen en heeft een bovenlicht. In de LINKER ZIJGEVEL van de vooruitspringende beuk bevindt zich een smal raam met uitzicht op de spoorlijn. De zijgevel van de linker beuk heeft links een in het laatste kwart van de twintigste eeuw vernieuwd en ten opzichte van het origineel vergroot keukenvenster. Rechts bevindt zich een klein raam (stal) zoals in de voorgevel. Tegen de RECHTER ZIJGEVEL bevindt zich een oorspronkelijke houten bergruimte onder een met kruispannen gedekt lessenaardak. Deze bergruimte heeft een jongere uitbreiding. Centraal in de zijgevel bevindt zich een uitgemetseld rookkanaal dat door het dakoverstek heensteekt. Links hiervan in de eerste bouwlaag een smal raam met zicht over de spoorlijn, en in de tweede bouwlaag een slaapkamervenster. Rechts van het rookkanaal een eenruits kelderraam met erboven een enkelruits opkamerraam. De ACHTERGEVEL heeft rechts in de smalle iets terugliggende beuk een achterdeur naar de keuken. In de linker beuk twee enkelruits draairamen ter hoogte van de zolder. De oorspronkelijke, eenvoudige ruimtelijke opzet van het INTERIEUR is grotendeels bewaard gebleven. In de linker beuk bevindt zich een halletje met toilet en een tot badkamer verbouwde stal, erachter een keuken en erboven een lage zolderkamer. De rechter beuk heeft een afwijkende verdiepingsindeling, met op de begane grond een woonkamer en aan de achterzijde een kelder met opkamer. Tussen woonkamer en opkamer loopt de trap naar de verdieping, alwaar zich op twee niveaus slaapkamers bevinden. In het interieur zijn de oorspronkelijke deuren met bijbehorende kozijnen aanwezig, alsmede de enkelvoudige balklaag. Het rad dat zich oorspronkelijk in de woonkamer bevond voor de bediening van de spoorbomen, is niet meer aanwezig.
Waardering:
De OVERWEGWACHTERSWONING in Grubbenvorst bezit cultuurhistorische waarde vanwege de bestemming die verbonden is met een infrastructurele en technische ontwikkeling. De wachterswoning herinnert aan de wijze van bewaking van overwegen vastgelegd in de spoorwegwet en is alszodanig kenmerkend voor de ontwikkeling van de Nederlandse spoorwegen in de tweede helft van de negentiende eeuw. De woning bezit architectuurhistorische en typologische waarde als een zeldzaam en in hoofdlijnen gaaf bewaard voorbeeld van aan het einde van de negentiende eeuw veelvuldig langs Nederlandse spoorlijnen voorkomende dienstwoningen. De woning is van belang vanwege het toegepaste eenvoudige standaardontwerp typisch voor de functionele architectuur van Staatsspoorwegen in die tijd, met als karakteristieken een eenvoudige hoofdvorm met vooruitspringende partij gericht op het goede zicht op de spoorlijn en een verzorgde detaillering door middel van segmentbogen en sierankers. De overwegwachterswoning heeft ensemblewaarden als essentieel en oorspronkelijk onderdeel van de omstreeks 1881 tot stand gekomen spoorlijn Nijmegen-Venlo, waarbij de historisch-ruimtelijke relatie van dienstwoning en baanvak nog altijd goed herkenbaar is.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Former LEVEL CROSSING KEEPER'S HOUSE (no. 64) built in 1881 south of Grubbenvorst on the east side of the Nijmegen-Venlo railway line, designed according to a standard design of Staatsspoorwegen. The house is located on the edge of a wooded plot on the south side of the St. Jansweg with the roof ridge at right angles to the railway line. This is one of the last examples of the uniform service houses that were built in the last quarter of the nineteenth century along the railway lines of the SS for the supervision of track sections and level crossings as prescribed in the Railway Act of 1859. The appearance of the property is typical of the largely standardized architecture of the railways after 1860 and is characterized by a main form with a projecting section oriented to provide a good view of the railway line, and simple facade detailing. Around 1907 many of the houses were widened and raised according to a standard plan. Against the rear facade of the property is a wooden veranda built in the last quarter of the twentieth century which is not included in the protection.
Description
The two-aisle LEVEL CROSSING KEEPER'S HOUSE is built on a complex ground plan and consists of one storey and an attic storey. The projecting right aisle is covered with a gabled roof, while the narrower left aisle is set back and covered with a lean-to roof that joins just below the roof overhang of the gabled roof. The overhanging roofs on all sides are tiled with red cross tiles, the roof edges are provided with wind tiles and the drainage takes place via gutters. In the white-rendered facades with black-painted plinth there are mainly rectangular wooden windows provided with sandstone drip mouldings, some of which have been replaced by modern drip moulding tiles. The blind segmental arches above the facade openings are hidden from view by modern roller shutter boxes. The right aisle of the asymmetrically arranged FRONT FACADE has a projecting right section provided with a pointed gable. On the first storey there is a large six-pane hopper window, on the upper storey two single-pane casement windows. At the height of the floor level two wrought-iron ornamental wall anchors are installed and in the point of the gable an overpainted embedded stone with the year 1881. In the recessed left aisle there are on the left two small single-pane windows (former stable and toilet) and on the right the front door. This is executed in beading and has a fanlight. In the LEFT SIDE FACADE of the projecting aisle there is a narrow window with a view of the railway line. The side facade of the left aisle has on the left a kitchen window renewed in the last quarter of the twentieth century and enlarged compared to the original. On the right there is a small window (stable) as in the front facade. Against the RIGHT SIDE FACADE there is an original wooden storage room under a lean-to roof covered with cross tiles. This storage room has a later extension. Centrally in the side facade there is a built-in flue that protrudes through the roof overhang. To the left of this on the first storey a narrow window with a view over the railway line, and on the second storey a bedroom window. To the right of the flue a single-pane cellar window with above it a single-pane upper room window. The REAR FACADE has on the right in the narrow slightly recessed aisle a rear door to the kitchen. In the left aisle two single-pane casement windows at attic level. The original, simple spatial layout of the INTERIOR has largely been preserved. In the left aisle there is a hallway with toilet and a stable converted to a bathroom, behind it a kitchen and above it a low attic room. The right aisle has a different storey layout, with a living room on the ground floor and at the rear a cellar with upper room. Between the living room and upper room runs the staircase to the upper storey, where bedrooms are located on two levels. In the interior the original doors with corresponding frames are present, as well as the simple beam layer. The wheel that was originally located in the living room for the operation of the railway gates is no longer present.
Valuation:
The LEVEL CROSSING KEEPER'S HOUSE in Grubbenvorst possesses cultural-historical value because of the function associated with an infrastructural and technical development. The keeper's house recalls the method of supervision of level crossings as laid down in the railway act and as such is characteristic of the development of Dutch railways in the second half of the nineteenth century. The house possesses architectural-historical and typological value as a rare and substantially intact example of service houses commonly found along Dutch railway lines at the end of the nineteenth century. The house is of importance because of the applied simple standard design typical of the functional architecture of Staatsspoorwegen at that time, with as characteristics a simple main form with a projecting section oriented to provide a good view of the railway line and careful detailing by means of segmental arches and ornamental wall anchors. The level crossing keeper's house has ensemble value as an essential and original component of the Nijmegen-Venlo railway line established around 1881, whereby the historical-spatial relationship of service house and track section is still clearly recognizable.
Nearby in the register
- Molen, Venloseweg 73Industrie- en poldermolenunder 1 mi
- Woonhuis, Venloseweg 71Woonhuisunder 1 mi
- Kasteel, buitenplaats, Venloseweg bij 71Kasteel, buitenplaatsunder 1 mi
- HovenshofBoerderijunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.