Rijksmonumentenregister · Netherlands
St. Josephkapel
Melissant, Zuid-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerk en kerkonderdeel
- Function
- Parochiekerk
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1900
- Address
- Provincialeweg 6, 3248 LK Melissant (Goeree-Overflakkee 28)
- Place
- Melissant
- Municipality
- Goeree-Overflakkee
- Province
- Zuid-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.77331, 4.07566
- Monument number
- 525003
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1846 map "Kaart van de provincie Zuid-Holland / opgemaakt op last van de Provinciale Staten" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Kleine PAROCHIEKERK van het type zaalkerk met aangebouwde PASTORIE en SACRISTIE, gebouwd in 1900 in opdracht van het bisdom Rotterdam voor de rooms-katholieke parochie te Melissant. Architect A. Bruning uit Amsterdam ontwierp het gebouw in een sobere, landelijke stijl met invloeden van Neo-Gotiek. Aanvankelijk was het legaat van Jhr. H.J. Diert van Melissant uit Den Haag bedoeld voor de stichting van een kerk met toren, een sacristie, een pastorie en een schoolgebouw. Het bisdom besloot echter, gelet op het lage aantal communicanten te Melissant, te volstaan met de zaalkerk met een sacristie en twee kamers, bedoeld voor tijdelijk verblijf van de pastoor, tezamen in één gebouw.
In het pand bevond zich oorspronkelijk geen keuken; de maaltijden werden bereid door de familie die de boerderij ten westen van het pand bewoonde. Dit gebruik heeft lang standgehouden. Recentelijk is in het pand een keuken aangebracht.
Het gebouw is gesitueerd op een klein rechthoekig terrein, dat middels een circa 50 meter land kiezelpad vanaf de Provinciale weg bereikbaar is. Het gebouw beslaat bijna het gehele terrein, dat overigens met gras is begroeid. Langs de oprit en voor de voorgevel groeien kastanjebomen.
Omschrijving
L-vormig gebouw waarin een zaalkerk, een sacristie en twee kamers zijn ondergebracht. De stam van de L-vorm wordt gevormd door de rechthoekige plattegrond van de zaalkerk, met zadeldak evenwijdig aan de Provinciale weg. Op het dak zijn kleine gietijzeren dakruiters geplaatst. Ten oosten van de kerkruimte bevindt zich een eveneens onder zadeldak staand rechthoekig volume waarin zich het voorportaal van de kerk bevindt. Ten westen van de kerkruimte bevindt zich een kleine rechthoekige toiletruimte onder een plat dak. De bijna vierkante plattegrond van de voet van de L-vorm biedt plaats aan een zuid-noord gerichte centrale gang, met ten oosten de twee kamers, en ten westen van de gang, boven de kelder, bevinden zich de sacristie en een kleine keuken. Deze indeling kom ook tot uitdrukking in de voorgevel met twee topgevels, waarvan de oostelijke risaleert. Evenals de zaalkerk telt dit bouwvolume één bouwlaag. Hier is echter een afgeplat schilddak toegepast, met aan de voorzijde twee steekkappen, behorend tot de twee topgevels. De daken zijn gedekt met gesmoorde kruispannen. In de dakvlakken van het woongedeelte bevinden zich kleine dakkapellen met lessenaarsdak, geprofileerde lijsten en kruisramen in de rechthoekige vensters. Houten geprofileerde windveren gaan zonder onderbreking over in identiek geprofileerde gootlijsten.
De gevels zijn opgetrokken in rode baksteen in kruisverband. Ter hoogte van de onderdorpel van de vensters is een doorlopende natuurstenen waterlijst aangebracht. De gevel is aan de bovenzijde voorzien van drie uitkragende baksteenlagen. De vensters in het woongedeelte zijn voorzien van kruisvormige schuifvensters met rechthoekig bovenlicht. Deze vensters staan onder een segmentboog met baksteenornamentiek in de boogtrommel. De vensters in de gevels van de zaalkerk zijn hoofdzakelijk enkele of gekoppelde rondboogvensters met glas-in-lood, die geplaatst zijn in een getoogd spaarveld.
De asymmetrische voorzijde (zuidzijde) is samengesteld uit twee topgevels, van elkaar gescheiden door een één meter brede lijstgevel. De rechter topgevel risaleert licht. Onder de lijstgevel is de vernieuwde entree tot de pastorie aangebracht. In het midden van beide topgevels staat een venster. In de toppen van de gevels bevindt zich een smaller rechthoekig schuifvenster.
De asymmetrische achtergevel, de langsgevel van de zaalkerk, heeft vier traveeën, waarvan de rechter geheel blind is. In de twee linker traveeën bevinden zich gekoppelde rondboogvensters, in de overige travee is een enkele rondboog aangebracht. In de teruggelegen gevel van de toiletruimte bevinden zich twee kleine rechthoekige vensters. In de eveneens teruggelegen gevel van het voorportaal van de zaalkerk staan een smal en langwerpig rondboogvenster.
De asymmetrische linker zijde is opgebouwd uit de lijstgevel behorend tot de pastorie en de topgevel van de zaalkerk. Ten opzichte hiervan risaleert de rechthoekige gevel van de toiletruimte. In deze gevel is een rondboogvormig spaarveld aangebracht. In de gevel van de pastorie bevinden zich een venster en een achterdeur. In de geheel vensterloze topgevel van de zaalkerk staan twee getoogde spaarvelden.
De asymmetrische rechter zijgevel is samengesteld uit het teruggelegen geveldeel van de pastorie en de risalerende topgevels van de zaalkerk en het voorportaal. In de gevel van de pastorie zijn twee vensters aangebracht. In de gevel van het voorportaal bevindt zich een rondboogvormige deur met smeedijzeren siergehengen. In de top is een spitsboogvormig spaarveld aangebracht, boven een horizontale band van siermetselwerk.
Het gaaf bewaarde interieur van de zaalkerk is voorzien van een betegelde kerkvloer, houten lambriseringen en een ingebouwde houten biechtstoel. Het houten tongewelf wordt gedragen door een gemetselde rondboog en houten gesneden schoren. Het oorspronkelijke altaar is uit de kerk verwijderd. Wel authentiek zijn de houten banken en het altaarhek. In de kerk staat een éénklaviers secretaire-orgel, gemaakt door H. Knipscheer in 1843, in 1920 aangekocht van een particulier en geplaatst in Melissant. Het interieur van het woonhuis wordt gekenmerkt door rijk geprofileerde houten deuren en lijstwerk. In de sacristie bevindt zich een kast, die op identieke wijze is bewerkt.
Waardering
De parochiekerk is van algemeen belang vanwege de cultuurhistorische en de architectuurhistorische waarde.
- De kerk is van cultuurhistorische waarde als een bijzondere uitdrukking van een ontwikkeling in de kerkbouw in de kleine kernen in Nederland.
- De kerk is van architectuurhistorische waarde als voorbeeld van een in een landelijke bouwtrant, met enkele Neo-Gotische invloeden uitgevoerd sober kerkgebouw, met een bijzondere typologische combinatie van zaalkerk en pastorie in één gebouw, en vanwege de samenhang tussen in- en exterieur.
- De kerk is tevens van belang vanwege de herkenbaarheid en de grote mate van gaafheid van het in- en exterieur.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Small PARISH CHURCH of the hall church type with attached RECTORY and SACRISTY, built in 1900 at the behest of the Diocese of Rotterdam for the Roman Catholic parish in Melissant. Architect A. Bruning from Amsterdam designed the building in a sober, rural style with Neo-Gothic influences. Initially, the bequest of Jonkheer H.J. Diert van Melissant from The Hague was intended for the establishment of a church with tower, a sacristy, a rectory and a school building. However, the Diocese decided, given the low number of communicants in Melissant, to settle for the hall church with a sacristy and two rooms, intended for the temporary residence of the parish priest, combined in one building.
Originally, the premises contained no kitchen; meals were prepared by the family who inhabited the farmhouse to the west of the building. This practice persisted for a long time. Recently, a kitchen has been added to the premises.
The building is situated on a small rectangular plot, which is accessible via a circa 50 metre gravel path from the Provincial road. The building occupies almost the entire plot, which is otherwise covered with grass. Chestnut trees grow along the drive and in front of the front facade.
Description
L-shaped building housing a hall church, a sacristy and two rooms. The stem of the L-shape is formed by the rectangular ground plan of the hall church, with a gabled roof parallel to the Provincial road. Small cast-iron roof cresting are placed on the roof. To the east of the church space is an equally gabled roof-covered rectangular volume containing the entrance vestibule of the church. To the west of the church space is a small rectangular toilet room under a flat roof. The almost square ground plan of the foot of the L-shape provides space for a south-north oriented central corridor, with two rooms to the east, and to the west of the corridor, above the cellar, are the sacristy and a small kitchen. This layout is also expressed in the front facade with two stepped gables, of which the eastern one is stepped. Like the hall church, this building volume has one storey. Here, however, a hipped roof is applied, with two stepped gables at the front, belonging to the two stepped gables. The roofs are covered with pantiles. In the roof planes of the residential section are small roof dormers with catslide roofs, moulded bands and cross windows in the rectangular windows. Wooden moulded bargeboards continue without interruption into identically moulded gutter cornices.
The facades are built in red brickwork in Flemish bond. At the level of the window sill is a continuous sandstone drip moulding. The facade is provided at the top with three projecting brick layers. The windows in the residential section are provided with cross-shaped sash windows with rectangular fanlights. These windows are set under a segmental arch with brick ornamental work in the arch soffit. The windows in the facades of the hall church are mainly single or paired round-arch windows with leaded glass, which are placed in a arched relieving arch.
The asymmetrical front (south side) is composed of two stepped gables, separated from each other by a one metre wide cornice-topped facade. The right stepped gable steps out slightly. Below the cornice-topped facade is the renewed entrance to the rectory. In the middle of both stepped gables is a window. In the tops of the gables is a narrower rectangular sash window.
The asymmetrical rear facade, the long side of the hall church, has four bays, of which the right one is entirely blind. In the two left bays are paired round-arch windows, in the remaining bay is a single round arch. In the recessed facade of the toilet room are two small rectangular windows. In the equally recessed facade of the entrance vestibule of the hall church is a narrow and elongated round-arch window.
The asymmetrical left side is composed of the cornice-topped facade belonging to the rectory and the stepped gable of the hall church. In relation to this, the rectangular facade of the toilet room steps out. In this facade is a round-arch-shaped relieving arch. In the facade of the rectory are a window and a back door. In the entirely windowless stepped gable of the hall church are two arched relieving arches.
The asymmetrical right side facade is composed of the recessed facade part of the rectory and the stepped gables of the hall church and the entrance vestibule. In the facade of the rectory are two windows. In the facade of the entrance vestibule is a round-arch-shaped door with wrought-iron decorative hinges. In the top is a pointed-arch-shaped relieving arch, above a horizontal band of decorative brickwork.
The well-preserved interior of the hall church is provided with a tiled church floor, wooden wall panelling and an inbuilt wooden confessional. The wooden barrel vault is supported by a moulded round arch and wooden carved braces. The original altar has been removed from the church. The wooden pews and the altar railing are authentic. In the church stands a single-manual secretaire organ, made by H. Knipscheer in 1843, purchased from a private individual in 1920 and placed in Melissant. The interior of the residential house is characterised by richly moulded wooden doors and cornices. In the sacristy is a cabinet, which is worked in an identical manner.
Valuation
The parish church is of general importance because of its cultural-historical and architectural-historical value.
- The church is of cultural-historical value as a special expression of a development in church building in the small settlements in the Netherlands.
- The church is of architectural-historical value as an example of a sober church building executed in a rural building style, with some Neo-Gothic influences, with a distinctive typological combination of hall church and rectory in one building, and because of the coherence between interior and exterior.
- The church is also of importance because of the recognisability and the high degree of integrity of the interior and exterior.
Nearby in the register
- Boerderij, Tweede Weg 1Boerderijunder 1 mi
- AkkerzorgBoerderijunder 1 mi
- Boerderij, Kraaijerdijk 31Boerderij1 mi
- De EendrachtIndustrie- en poldermolen2 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.