Rijksmonumentenregister · Netherlands
VARENHEUVEL
Oosterbeek, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kasteel, buitenplaats
- Function
- Landhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1938
- Address
- Bilderberglaan 6, 6861 AC Oosterbeek (Renkum 25)
- Place
- Oosterbeek
- Municipality
- Renkum
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.99259, 5.80652
- Part of complex
- 523641
- Monument number
- 523642
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1920 map "Kaart van de zuidelijke Veluwezoom : westelijk gedeelte (Wageningen tot Arnhem) / lithogr. J. Smulders" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Omschrijving
LANDHUIS gebouwd op een organische enigszins L-vormige plattegrond samengesteld uit een op een vlinderplattegrond gebouwd woongedeelte met een aan de noord-oostzijde hierop aansluitende dienstvleugel waarin de keuken, dienstwoning, garage en voormalige stallen zijn ondergebracht. De vertrekken van het woongedeelte bevinden zich aan weerszijden van een centrale hall die grenst aan een op het zuiden gelegen terras. Woon- en dienstvleugel bevinden zich onder één enorm rietgedekt organisch gevormd mansardedak dat aan de zuidwestzijde is afgewolfd en van noord naar -zuid oploopt. Het pand heeft in principe één bouwlaag waarbij een tweede bouwlaag in de kap is opgenomen. Op de beide nokeinden, alsmede tussen beiden nokeinden, bevindt zich telkens een lage bakstenen schoorsteen. In de kap bevinden zich diverse oorspronkelijke dakkapellen die zowel in het voorschild als in het in het achterschild gelegen zijn. In diverse bredere dakkapellen is tussen de ramen een gepotdekselde beplanking aangebracht. De gevels zijn opgetrokken in licht-rode kleur baksteen gemetseld in Vlaams verband op een trasraam dat is samengesteld uit harder gebakken paars-rode baksteen in hetzelfde metselverband. De vensters worden overwegend afgesloten door steens rollagen en zijn voorzien van bakstenen lekdorpels. De vensters zijn afwisselend voorzien van stolpramen, drie gekoppelde ramen of een breed middenraam dat of- vast of als stolpraam is uitgevoerd met aan weerszijden een smal raam. De in hout of staal uitgevoerde ramen zijn meestal voorzien van een vier-, zes- of achtruits roedenverdeling. De langgerekte VOORGEVEL heeft rechts de licht inspringende door een rondboog afgesloten ingang die voorzien is van een halfrond afgesloten stoep en een houten deur met smeedijzeren raamhekje. Ter plaatse van de ingang volgt de dakoverstek de ronding boven de deur. Naast de deur bevindt zich de ijzeren trekstang van de deurbel. Boven de deur bevindt zich een smeedijzeren lantaarn. De gevel bezit verdere diverse vensters waarvan met name het uiterst links gelegen lintvenster van de garage opvalt. Rechts hiervan bevinden zich, in een inspringend door een brede segmentboog afgesloten geveldeel, twee rechtgesloten tweedelige staldeuren. In de LINKER ZIJGEVEL bevinden zich twee door rondbogen afgesloten dubbele houten garagedeuren voorzien van smeedijzeren beslag.
De ACHTERGEVEL heeft links een in- en uitspringend geveldeel ter plaatse van de hall met op de verdieping een potdekseld balkon. Op de begane grond zijn de aan het terras grenzende ramen voorzien van oorspronkelijke rolluiken. Dubbele deuren met zijlichten geven toegang tot het terras. De bovenliggende verdieping bezit meerdere balkondeuren met aangrenzende ramen. In het rechts hiervan gelegen geveldeel bevinden zich diverse vensters alsmede een drietal deuren. Plaatselijk wordt het dakschilde doorbroken door een verhoogd geveldeel waarin zich twee vensters bevinden met een hiertussen geplaatste deur of luik waarboven een hijsbalk. De RECHTERZIJGEVEL bezit twee vensters met enkelruits ramen. Het INTERIEUR is bijzonder gaaf bewaard gebleven en nauwelijks gewijzigd. Op de begane grond is de kleurstelling van het houtwerk gewijzigd van donkerbruin in wit. De stallen worden tegenwoordig als kantoorruimte gebruikt. Tot de bewaard gebleven oorspronkelijke interieuronderdelen behoren op de begane grond onder meer de gang achter de ingang die belegd is met rode tegels en verder voorzien is van lambrizeringen met groene tegels en een zogenaamd "nummerbord" met kamernummers waarmee de bewoner het personeel kon oproepen naar de juiste kamer. De hall met trap naar de verdieping is voorzien van een parketvloer en schouw. De woonkamer bezit een van een betegelde achterwand voorziene schouw in 17de eeuwse trant, diverse andere kamers zijn eveneens voorzien van schoorsteenmantels en parketvloeren. De keuken en bijkeuken zijn voorzien van zwart-wit betegelde vloeren en gedeeltelijk nog aanwezige kasten, witbetegelde lambrizeringen en een dienstrap. De verdieping bezit onder meer nog ingebouwde linnenkasten op de gang en een fraaie badkamer uit de bouwtijd die voorzien is van een zwart-witte tegelvloer, tot driekwart van de hoogte betegelde wanden samengesteld uit een in zwarte tegels uitgevoerde plint en groen geglazuurde tegels, een oorspronkelijk wastafel en bad en een verchroomd handdoekdroogrek. In het pand bevinden zich tevens nog de oorspronkelijke radiatoren van de centrale verwarming. Het pand is gedeeltelijk onderkelderd. De kelders zijn voorzien van troggewelfjes.
Waardering
LANDHUIS gebouwd in 1938 naar een ontwerp van ir N.H. Wesstra uit 1931 in opdracht van D.W.P. Wisboom jr met voornamelijk elementen van de Gooise Landhuisstijl en de Amsterdamse School.
- Van architectuurhistorische waarde als een zeldzaam voorbeeld van een landhuis van deze omvang gebouwd in een combinatie van de Gooise landhuisstijl en de Amsterdamse School. Het landhuis is van belang vanwege de hoogwaardige esthetische kwaliteiten van het ontwerp, zoals deze tot uitdrukking komen in de gevarieerde krachtige expressieve hoofdvorm met forse golvende rieten kap, de detaillering en het zorgvuldige metselwerk. Het pand, waarvan de ruimtelijke indeling nog grotendeels aanwezig is, bezit nog vele oorspronkelijke interieuronderdelen waaronder een fraaie trap die van de hall naar de verdieping leidt, betegelingen, schoorsteenmantels en een betegelde badkamer.
- Van stedenbouwkundige waarde als onderdeel van de voornamelijk uit de eerste helft van de twintigste eeuw daterende villabebouwing aan de Wolfhezerweg die vanaf de Utrechtseweg ten westen van de kern Oosterbeek de verbinding vormt tussen de kernen Oosterbeek en Wolfheze. Het karakter van deze weg sluit aan bij die van de bebouwing aan de Utrechtseweg, die de langgerekte 'ruggegraat' vormt die de kernen Oosterbeek, Doorwerth, Heelsum en Renkum aan elkaar rijgt, bezit een voor de gemeente Renkum kenmerkend bebouwingspatroon bestaande uit een lint van verspreid liggende villa's. Door de situering op de hoek van de Wolfhezerweg en de Bilderberglaan neemt het complex een prominente plaats in het straatbeeld in.
- Van cultuurhistorische waarde als uitdrukking van een voor de gemeente Renkum kenmerkende sociaal-maatschappelijke ontwikkeling tussen 1850 en 1940, namelijk de immigratie van (nieuwe) welgestelden naar fraaie landelijke gebieden in de omgeving van een stad: in casu een fors landhuis gelegen tussen de kernen Oosterbeek en Wolfheze van de negentiende eeuw uit zou groeien tot een villadorp, gelegen in het bosrijke gebied van de zuidelijke Veluwezoom nabij Arnhem. Het pand is verder, mede vanwege de bijzondere plattegrond,belangrijk voor de typologische ontwikkeling van het landhuis in Nederland tijdens het Interbellum.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Description
COUNTRY HOUSE built on an organic somewhat L-shaped plan composed of a residential section built on a butterfly plan with a service wing adjoining it on the north-east side in which the kitchen, service dwelling, garage and former stables are housed. The rooms of the residential section are situated on either side of a central hall which borders a terrace located to the south. Residential and service wing are situated beneath one enormous thatched roof of organic form, a mansard roof which is half-hipped on the south-west side and rises from north to south. The building has in principle one storey with a second storey incorporated in the roof. On both roof ridge ends, as well as between them, there is in each case a low brick chimney. In the roof there are various original dormer windows situated both in the front pitch and in the rear pitch. In various wider dormers a potted plant shelf has been installed between the windows. The façades are constructed in light-red brick laid in Flemish bond on a stone course composed of harder fired purple-red brick in the same bond. The windows are predominantly closed by brick relieving arches and are provided with brick drip moulds. The windows are alternately provided with fixed casements, three coupled windows or a wide central window which is either fixed or as a casement with a narrow window on either side. The windows executed in wood or steel are mostly provided with a four-, six- or eight-pane glazing bars. The elongated FRONT FAÇADE has on the right a slightly recessed entrance closed off by a round arch which is provided with a semi-circular stoep and a wooden door with wrought-iron window grille. At the location of the entrance the roof overhang follows the curve above the door. Next to the door is the iron pull handle of the doorbell. Above the door is a wrought-iron lantern. The façade has further various windows of which in particular the lintel window of the garage situated at the far left stands out. To the right of this there are, in a recessed façade section closed off by a wide segmental arch, two straight-closed two-part stable doors provided with wrought-iron fittings.
In the LEFT SIDE FAÇADE there are two double wooden garage doors closed off by round arches provided with wrought-iron fittings.
The REAR FAÇADE has on the left a projecting and recessing façade section at the location of the hall with on the upper storey a potted plant shelf balcony. On the ground floor the windows bordering the terrace are provided with original roller shutters. Double doors with side lights give access to the terrace. The overlying upper storey has multiple balcony doors with adjoining windows. In the façade section situated to the right of this there are various windows as well as three doors. In places the roof pitch is interrupted by a raised façade section in which there are two windows with a door or shutter placed between them above which is a hoist beam. The RIGHT SIDE FAÇADE has two windows with single-pane windows. The INTERIOR has been preserved in particularly good condition and has scarcely been altered. On the ground floor the colour scheme of the woodwork has been changed from dark brown to white. The stables are nowadays used as office space. Among the preserved original interior components on the ground floor are the passage behind the entrance which is laid with red tiles and further provided with wall panelling with green tiles and a so-called "number board" with room numbers by means of which the resident could summon the staff to the correct room. The hall with staircase to the upper storey is provided with a parquet floor and chimney breast. The living room has a chimney breast provided with a tiled back wall in 17th century style; various other rooms are likewise provided with fireplace mantels and parquet floors. The kitchen and scullery are provided with black and white tiled floors and partially still present cupboards, white-tiled wall panelling and a service staircase. The upper storey has among other things built-in linen cupboards on the landing and a fine bathroom from the construction period which is provided with a black and white tiled floor, walls tiled to three-quarters of the height composed of a plinth executed in black tiles and green glazed tiles, an original washbasin and bath and a chromium-plated towel rail. The building also contains the original radiators of the central heating system. The building is partially cellared. The cellars are provided with barrel-vault ceilings.
Valuation
COUNTRY HOUSE built in 1938 according to a design by ir N.H. Wesstra from 1931 commissioned by D.W.P. Wisboom jr with elements principally of the Gooi Country House style and the Amsterdam School.
- Of architectural historical value as a rare example of a country house of this scale built in a combination of the Gooi country house style and the Amsterdam School. The country house is of importance because of the high-quality aesthetic qualities of the design, as these are expressed in the varied powerful expressive principal form with substantial undulating thatched roof, the detailing and the careful brickwork. The building, of which the spatial arrangement is still largely present, possesses many original interior components including a fine staircase which leads from the hall to the upper storey, tilings, fireplace mantels and a tiled bathroom.
- Of urban planning value as part of the villa development dating principally from the first half of the twentieth century on the Wolfhezerweg which from the Utrechtseweg to the west of the centre of Oosterbeek forms the connection between the centres of Oosterbeek and Wolfheze. The character of this road corresponds to that of the development on the Utrechtseweg, which forms the elongated 'backbone' connecting the centres of Oosterbeek, Doorwerth, Heelsum and Renkum to one another, and possesses a development pattern characteristic of the municipality of Renkum consisting of a ribbon of dispersed villas. By its situation at the corner of the Wolfhezerweg and the Bilderberglaan the complex occupies a prominent place in the street scene.
- Of cultural historical value as an expression of a social and economic development characteristic of the municipality of Renkum between 1850 and 1940, namely the immigration of (new) wealthy persons to fine rural areas in the vicinity of a city: in this case a substantial country house situated between the centres of Oosterbeek and Wolfheze which would grow from the nineteenth century into a villa village, situated in the wooded area of the southern Veluwezoom near Arnhem. The building is moreover, also because of the exceptional plan form, important for the typological development of the country house in the Netherlands during the Interwar period.
Nearby in the register
- Toegangshek, Bilderberglaan bij 6Erfscheidingunder 1 mi
- Drinkbak, Bilderberglaan 6Straatmeubilairunder 1 mi
- Vijver, Bilderberglaan bij 6Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
- The HillockWoonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.