Rijksmonumentenregister · Netherlands
Woonhuis, Tollenstraat 15
Culemborg, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1995
- Address
- Tollenstraat 15, 4101 BD Culemborg
- Place
- Culemborg
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.95898, 5.22413
- Monument number
- 523136
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
Leiden University LibrariesLeiden University LibrariesLeiden University LibrariesLeiden University Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 2012 map "Platte-grond der stad Culenburg met de omleggende hoven, cingels, dreefden en andere landstreken" (Leiden University Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Het HERENHUIS is gebouwd in 1895 door de Culemborgse architect Gijsbartus Prins (1852-1933) in een stijl die neorenaissance-invloeden vertoont. In de jaren zeventig is de oorspronkelijke houten serre met balkon vervangen door een eigentijds exemplaar, dat niet onder de bescherming valt. Het HERENHUIS is gelegen in de aaneengesloten noordoostelijke gevelwand van de Tollensstraat in de Oude Stad, een van de drie oorspronkelijk ommuurde stadsdelen van Culemborg.
Omschrijving
Het HERENHUIS heeft een rechthoekig grondplan, is deels onderkelderd en heeft twee bouwlagen en een zolderverdieping onder een gebroken schilddak met gesmoorde Hollandse pannen, waarvan de nokrichting haaks op de voorgevel staat. De hoekkepers zijn afgedekt met zink, de nok heeft twee pironnen en in het voorschild bevindt zich een dakkapel met gemetselde zijkanten, een T-schuifraam, een geprofileerde kroonlijst en houten zijborden. Het achterschild is voorzien van twee ijzeren dakraampjes en een opnieuw opgemetselde schoorsteen.
De asymmetrisch ingedeelde VOORGEVEL telt drie vensterassen en wordt horizontaal geleed door een hardstenen plint en waterlijst, gepleisterde speklagen en waterlijsten. De gevel wordt afgesloten met een hoofdgestel, dat bestaat uit een gepleisterd fries met architraaflijst, verdiepte velden en consoles, die een geprofileerde kroonlijst dragen.
De voorgevel heeft in de eerste bouwlaag rechts in een bewerkte houten omlijsting, bestaande uit twee pilasters met een hoofdgestel, de voordeur, een geornamenteerde paneeldeur met twee rondboogramen, een geprofileerd kalf en een getoogd glas-in-lood bovenlicht in kozijn met hardstenen neuten en dorpel. Links van de deur bevinden zich twee getoogde vensters met T-schuiframen en glas-in-lood bovenlichten. De onderdorpels zijn opgenomen in de hardstenen waterlijst. De segmentbogen hebben een gepleisterde sluitsteen met diamantkop. De drie vensters in de tweede bouwlaag zijn op dezelfde wijze vormgegeven als de vensters in de eerste bouwlaag. De onderdorpels zijn opgenomen in een waterlijst. Onder de drie vensters bevinden zich drie verdiepte velden met bruine en gele tegeltjes.
De ACHTERGEVEL heeft op de begane grond een moderne uitbouw met balkon over de gehele gevelbreedte. Hierboven bevinden zich nog de glas-in-lood bovenlichten van de oorspronkelijke achterdeur en tuindeuren. De tweede bouwlaag is witgepleisterd en voorzien van een dubbele deur met gedeeld bovenlicht, die aan weerszijden wordt geflankeerd door vensters met zesruits schuiframen. De gevel is afgesloten met een houten lijst.
Het INTERIEUR is, afgezien van de nieuwe serre, opmerkelijk gaaf bewaard gebleven. De indeling van vestibule, gang met trap en kamers en suite is bewaard gebleven evenals vele oorspronkelijke elementen zoals marmeren vloeren en lambrizeringen, geornamenteerde stucplafonds en een tochtdeur met boven- en zijlichten, alles voorzien van glas-in-lood, in de vestibule en gang; trappen met geornamenteerde houten trappalen en leuningen met gietijzeren spijlen in de gang en op de overloop; de kelder met troggewelven; kamers en suite met schuifdeuren, zwart marmeren schoorsteenmantels met betegelde achterwanden en met stucwerk versierde boezems, vensters met geornamenteerde vensterbanken en vouwblinden, geornamenteerde stucplafonds; kamers op de eerste verdieping eveneens met vensterbanken, vouwblinden en stucplafonds en een gemarmerde houten schoorsteenmantel; de overloop met gemarmerde lambrizering en sjabloonschilderingen; de zolder met Philibertspanten; paneeldeuren in geprofileerde omlijstingen in het hele huis.
Waardering
HERENHUIS uit 1895.
- Van architectuurhistorische waarde als een goed en gaaf voorbeeld van een klein eenvoudig herenhuis met een opmerkelijk gaaf bewaard gebleven interieur, gebouwd in een stijl die neorenaissance-invloeden vertoont.
- Van stedenbouwkundige waarde vanwege de ligging in de aaneengesloten noordoostelijke gevelwand van de Tollensstraat in het beschermde stadsgezicht van Culemborg.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The TOWNHOUSE was built in 1895 by Culembourg architect Gijsbartus Prins (1852-1933) in a style showing neo-Renaissance influences. In the nineteen seventies the original wooden conservatory with balcony was replaced by a contemporary example, which is not protected. The TOWNHOUSE is located in the continuous north-eastern façade wall of the Tollensstraat in the Oude Stad, one of the three originally walled districts of Culemborg.
Description
The TOWNHOUSE has a rectangular ground plan, is partly cellared and has two storeys and an attic storey under a broken hipped roof with suppressed Dutch tiles, the ridge direction of which is perpendicular to the front façade. The hip rafters are covered with zinc, the ridge has two finials and in the front roof slope there is a roof dormer with brick sides, a T-sash window, a profiled cornice and wooden side boards. The rear roof slope is provided with two iron roof windows and a newly rebuilt chimney.
The asymmetrically arranged FRONT FAÇADE has three window bays and is horizontally articulated by a stone plinth and drip moulding, rendered brick courses and drip mouldings. The façade is crowned with a main cornice consisting of a rendered frieze with architrave moulding, recessed fields and consoles, which carry a profiled cornice.
The front façade has on the first storey to the right in worked timber framing, consisting of two pilasters with a main cornice, the entrance door, an ornamented panelled door with two round-arched lights, a profiled neck moulding and a arched stained-glass fanlight in a frame with stone sills and threshold. To the left of the door are two arched windows with T-sash windows and stained-glass fanlights. The sub-sills are incorporated in the stone drip moulding. The segmental arches have a rendered keystone with diamond head. The three windows in the second storey are designed in the same manner as the windows in the first storey. The sub-sills are incorporated in a drip moulding. Below the three windows are three recessed fields with brown and yellow tiles.
The REAR FAÇADE has on the ground floor a modern extension with balcony across the entire façade width. Above this are still the stained-glass fanlights of the original rear door and garden doors. The second storey is rendered white and provided with a double door with divided fanlight, which is flanked on either side by windows with six-light sash windows. The façade is crowned with a wooden moulding.
The INTERIOR, apart from the new conservatory, has been remarkably well preserved. The arrangement of vestibule, corridor with staircase and rooms en suite has been preserved as well as many original elements such as marble floors and panelling, ornamented stucco ceilings and a draught door with upper and side lights, all provided with stained glass, in the vestibule and corridor; stairs with ornamented wooden balusters and railings with cast-iron balusters in the corridor and on the landing; the cellar with barrel-vault ceilings; rooms en suite with sliding doors, black marble chimneypieces with tiled back panels and bosom ornaments decorated with stucco work, windows with ornamented window sills and folding shutters, ornamented stucco ceilings; rooms on the first floor likewise with window sills, folding shutters and stucco ceilings and a marbled wooden chimneypiece; the landing with marbled panelling and stencilled paintings; the attic with Philibert roof trusses; panelled doors in profiled frames throughout the house.
Valuation
TOWNHOUSE from 1895.
- Of architectural-historical value as a good and well-preserved example of a small modest townhouse with a remarkably well-preserved interior, built in a style showing neo-Renaissance influences.
- Of urban planning value because of its location in the continuous north-eastern façade wall of the Tollensstraat in the protected townscape of Culemborg.
Nearby in the register
- Woonhuis, Tollenstraat 3Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Tollenstraat 1Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Slotstraat 4Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Slotstraat 6Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.