Rijksmonumentenregister · Netherlands
Postkantoor, Stationsstraat 2
Scheemda, Groningen, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Overheidsgebouw
- Function
- Postkantoor
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1905
- Address
- Stationsstraat 2, 9679 ED Scheemda (Oldambt 20) (and others)
- Place
- Scheemda
- Municipality
- Oldambt
- Province
- Groningen
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.17572, 6.97128
- Monument number
- 522104
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1870 map "Kaart van Westerwolde : zijnde het 6e schooldistrict in de Provincie Groningen" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Voormalig POSTKANTOOR met ingebouwde DIENSTWONING gebouwd in 1905 naar een ontwerp van rijksbouwmeester C.H. Peters. Het postkantoor dat is opgetrokken in de zogenaamde "postkantorengotiek" is een sobere variant op het standaardtype dat Peters in verschillende plaatsen in het land bouwde: dit postkantoor heeft een kleine aankapping aan de noordzijde waarin de hoofdentree. Oorspronkelijk stond op het dak een dakruiter; deze is later verwijderd. Het pand is aan de achterzijde uitgebreid met een gedeelte onder een plat dak, dat buiten de bescherming van rijkswege valt; de hoofdentree is voorzien van een invalidenopgang; in de aankapping is aan de noordzijde een nieuwe pui geplaatst toen het postkantoor werd verbouwd tot makelaarskantoor. Het interieur van zowel het postkantoorgedeelte als het woongedeelte is gewijzigd. Er liggen momenteel plannen om het pand aan de noord-. oost-, en westzijde aan te vullen met nieuwbouw. Hierbij zal de serre aan de westgevel verdwijnen, evenals de later toegevoegde platte aanbouw aan de achterzijde. Ondanks deze wijzigingen zal het aanzicht van het postkantoor als geheel nauwelijks worden aangetast.
Het pand is beeldbepalend gelegen in het centrum van Scheemda op de hoek van de Stationsstraat en de Poststraat.
Omschrijving
Twee bouwlagen hoog POSTKANTOOR met DIENSTWONING met aan de achterzijde een AANBOUW van één en twee bouwlagen hoog. Het pand is opgetrokken in een rood-bruine baksteen op een iets uitspringend trasraam van roodbruine klinkers deels afgezet met een natuurstenen dekplaat. Het samengestelde zadeldak, gedekt met een rood-bruin geglazuurde kruispan, heeft een houten goot op klossen, strakke windveren en een gemetselde schoorsteen (oorspronkelijk twee) op de nok.
De voorgevel (west) heeft sierankers. Op de begane grond zes T-vensters met bovenlichten met twee verticale roeden onder een segmentboog met decoratieve bakstenen boogtrommel, een natuurstenen brievenbus, en een getoogde paneeldeur onder een eensteens segmentboog, waarboven twee segmentboogvensters met (vernieuwd) glas en natuurstenen onderdorpels, samengevat onder een segmentboog; voor de deur een natuurstenen stoep (drie treden). Op de verdieping, die door een natuurstenen cordonlijst wordt gescheiden van de begane grond, zeven T-vensters met bovenlichten met twee verticale roeden onder een segmentboog met decoratieve bakstenen boogtrommel. Alle vensters hebben natuurstenen onderdorpels. In de noordgevel in de top twee smalle staande drieruits vensters met aan weerszijden een korter blind venster, alle met segmentboog en natuurstenen onderdorpel. De vensterpartij wordt doorbroken door een doorgetrokken schoorsteen (die later is verdwenen). Aan de noordgevel een aankapping met lessenaarsdakje met rode kruispannen en strakke windveren met rozetvormige beëindiging; aan de westzijde een getoogde paneeldeur onder een eensteens segmentboog, waarboven twee segmentboogvensters met (vernieuwd) glas en natuurstenen onderdorpels, samengevat onder een segmentboog; aan de noordzijde een glazen pui (niet origineel); aan de oostzijde een (vernieuwd) getoogd venster. Links van de aankapping een (vernieuwd) getoogd venster en een blind getoogd venster.
De zuidgevel heeft op de begane grond een jongere aangebouwde serre, die buiten de bescherming van rijkswege valt. Op de begane grond een smal venster met tweeruits bovenlicht; op de verdieping een natuurstenen cordonlijst en twee smalle vensters met tweeruits bovenlicht; alle vensters met segmentboog en decoratief gemetselde boogtrommel. In de top een houten deur onder een tweeruits bovenlicht met segmentboog en gemetselde boogtrommel, met aan weerszijden twee in lengte aflopende, getoogde blinde vensters.
In het dakvlak aan de achterzijde een dakkapel bekleed met leien onder een aangekapt zadeldakje gedekt met leien, windveren in driepasmotief, een houten beschot, en een venster. Aan de achtergevel (oost) twee aanbouwen. De AANBOUW van twee bouwlagen heeft in de verspringende zuidgevel een tweeruits keldervenster en twee staande vensters met diefijzers, alle onder een segmentboog met gemetselde boogtrommel. Aan de zuidzijde een topgevel met op de begane grond een paneeldeur met deurlichten en een (vernieuwde) gemetselde stoep, en twee T-vensters met drieruits bovenlicht en houten luiken; alle onder een segmentboog met gemetselde boogtrommel. Op de verdieping twee langwerpige getoogde vensters, en een venster met tweeruits bovenlicht en segmentboog met boogtrommel.
De AANBOUW van één bouwlaag heeft een hoge gemetselde schoorsteen en aan de oostzijde een topgevel met strakke windveren. In de oostzijde drie T-vensters met drieruits bovenlicht en in de top één T-venster met drieruits bovenlicht, alle onder een segmentboog met gemetselde boogtrommel. Aan de westzijde een platte aanbouw met een fries van decoratief metselwerk, en in de oostgevel twee T-vensters met drieruits bovenlicht en segmentboog met gemetselde boogtrommel en een getoogd blind venster.
In het INTERIEUR van het woongedeelte zijn onder meer van belang: in het voorportaal de marmeren tegelvloer in zwart en wit; de crème tegellambrizering; de tochtdeur met deurlichten. In de gang de marmeren tegelvloer in zwart en wit; de hardstenen bordestrap met decoratieve, opengewerkte ijzeren buitenleuning met driepasmotief en houten handlijst.
Waardering
Voormalig postkantoor met ingebouwde dienstwoning van algemeen cultuurhistorisch en architectuurhistorisch belang
- als voorbeeld van een postkantoor uit 1905 in postkantorengotiek
- als goede, sobere representant van het oeuvre van rijksbouwmeester C.H. Peters
- vanwege de sobere, maar verzorgde detaillering en het materiaalgebruik
- vanwege de redelijke mate van gaafheid van het exterieur
- vanwege de beeldbepalende ligging op de hoek van de Stationsstraat en de Poststraat
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Former POST OFFICE with built-in SERVICE DWELLING built in 1905 to a design by state architect C.H. Peters. The post office, which is constructed in the so-called "post office gothic" style, is a sober variant of the standard type that Peters built in various places throughout the country: this post office has a small lean-to on the north side in which the main entrance. Originally there was a roof dormer on the roof; this was later removed. The building has been extended on the rear side with a section under a flat roof, which falls outside state protection; the main entrance is provided with a disabled access ramp; in the lean-to a new shop front has been placed on the north side when the post office was converted into an estate agent's office. The interior of both the post office section and the residential section has been altered. There are currently plans to supplement the building on the north, east and west sides with new construction. In this process the conservatory on the west facade will disappear, as well as the later added flat extension on the rear. Despite these changes, the appearance of the post office as a whole will scarcely be affected.
The building is visually dominant, located in the centre of Scheemda at the corner of Stationsstraat and Poststraat.
Description
Two-storey POST OFFICE with SERVICE DWELLING with on the rear side an EXTENSION of one and two storeys high. The building is constructed in red-brown brick on a slightly projecting ashlar course of red-brown clinkers partly edged with a natural stone coping. The composite gabled roof, covered with red-brown glazed plain tiles, has a wooden gutter on corbels, taut bargeboards and a brick chimney (originally two) on the ridge.
The front facade (west) has ornamental wall anchors. On the ground floor six T-windows with fanlights with two vertical glazing bars under a segmental arch with decorative brick arch drum, a natural stone letter box, and an arched panel door under a one-brick segmental arch, above which two segmental arch windows with (renewed) glass and natural stone sills, grouped under a segmental arch; in front of the door a natural stone stoep (three steps). On the floor above, which is separated from the ground floor by a natural stone string course, seven T-windows with fanlights with two vertical glazing bars under a segmental arch with decorative brick arch drum. All windows have natural stone sills. In the north facade at the top two narrow tall three-light windows with on either side a shorter blind window, all with segmental arch and natural stone sill. The window group is interrupted by a through chimney (which later disappeared). On the north facade a lean-to with a monopitch roof with red plain tiles and taut bargeboards with rosette-shaped termination; on the west side an arched panel door under a one-brick segmental arch, above which two segmental arch windows with (renewed) glass and natural stone sills, grouped under a segmental arch; on the north side a glass shop front (not original); on the east side a (renewed) arched window. To the left of the lean-to a (renewed) arched window and a blind arched window.
The south facade has on the ground floor a younger attached conservatory, which falls outside state protection. On the ground floor a narrow window with two-light fanlight; on the floor above a natural stone string course and two narrow windows with two-light fanlight; all windows with segmental arch and decoratively bonded arch drum. At the top a wooden door under a two-light fanlight with segmental arch and bonded arch drum, with on either side two blind windows tapering in length and arched.
In the roof pitch on the rear side a dormer clad with slate under an attached saddle roof covered with slate, bargeboards in trefoil motif, wooden boarding, and a window. On the rear facade (east) two extensions. The EXTENSION of two storeys has in the staggered south facade a two-light cellar window and two tall windows with demi-columns, all under a segmental arch with bonded arch drum. On the south side a gabled wall with on the ground floor a panel door with door lights and a (renewed) bonded stoep, and two T-windows with three-light fanlight and wooden shutters; all under a segmental arch with bonded arch drum. On the floor above two elongated arched windows, and a window with two-light fanlight and segmental arch with arch drum.
The EXTENSION of one storey has a tall brick chimney and on the east side a gabled wall with taut bargeboards. On the east side three T-windows with three-light fanlight and at the top one T-window with three-light fanlight, all under a segmental arch with bonded arch drum. On the west side a flat extension with a frieze of decorative brickwork, and in the east facade two T-windows with three-light fanlight and segmental arch with bonded arch drum and an arched blind window.
In the INTERIOR of the residential section the following are of note among others: in the entrance hall the marble tile floor in black and white; the cream tile wainscoting; the draught-proof door with door lights. In the corridor the marble tile floor in black and white; the stone staircase with decorative, open-worked iron external balustrade with trefoil motif and wooden handrail.
Valuation
Former post office with built-in service dwelling of general cultural-historical and architectural-historical significance
- as an example of a post office from 1905 in post office gothic style
- as a good, sober representative of the oeuvre of state architect C.H. Peters
- because of the sober but carefully detailed execution and material use
- because of the reasonable degree of integrity of the exterior
- because of the visually dominant location at the corner of Stationsstraat and Poststraat
Nearby in the register
- Woonhuis, Torenstraat 20Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Torenstraat 18Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Torenstraat 14Woonhuisunder 1 mi
- Kerk, Torenstraat 2Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.