Rijksmonumentenregister · Netherlands
Schoolgebouw, Kerkstraat 14
Varik, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Onderwijs en wetenschap
- Function
- Schoolgebouw
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1884
- Address
- Kerkstraat 14, 4064 EB Varik (West Betuwe 25)
- Place
- Varik
- Municipality
- West Betuwe
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.82682, 5.37378
- Monument number
- 522056
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamTU Delft LibraryDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1874 map "08. Varik (1874)" (TU Delft Library).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Voormalig, vrijstaande OPENBARE DORPSSCHOOL met HEK gebouwd in 1884 naar ontwerp van de architect G.A. SCHOLTEN in opdracht van de heer Kuijpers, schoolopziener in het District Tiel. De openbare school in overgangsarchitectuur bevindt zich aan de noordzijde van de Kerkstraat, binnen de bebouwde kom van Varik van de straat gescheiden door een ijzeren hek. De school bestemd voor 144 kinderen, bevindt zich ten oosten van de N.H. kerk. De bouw is uitgevoerd door de aannemers Adrianus Jan van Alphen uit Tiel en Berend Jan van Eldik uit Ochten.
Omschrijving
Het SCHOOLGEBOUW met T-vormige plattegrond bestaat uit één bouwlaag afgesloten door een schilddak met aangekapt schilddak gedekt met gesmoorde oud Hollandse pannen. De gevels van het schoolgebouw met gepleisterde plint, zijn opgetrokken in bruinrode baksteen in kruisverband. In de gevels bevinden zich meerdere vensters aan de bovenzijde grotendeels afgesloten door segmentbogen met wit geschilderde aanzet- en sluitstenen, aan de onderzijde door hardstenen lekdorpels.
De symmetrische VOORGEVEL wordt benadrukt door een licht risalerende middentravee met aan weerszijden in de linker- en rechtertravee twee meerruits ramen. Op de begane grond in de middentravee bevindt zich de ingangspartij bestaande uit een rechthoekige, dubbele geklampte deur met krulvormige, smeedijzeren gehengen door een kalf gescheiden van het twee-ruits bovenlicht met roedenverdeling. Aan weerszijden van de deur bevindt zich een smal twee-ruits venster met diagonale glas-in-loodverdeling. De centrale deurpartij wordt aan de bovenzijde afgesloten door een bakstenen rondboog met wit geschilderde boog- en sluitstenen. De vensters in de middentravee worden afgesloten door een rondboog met met wit geschilderde sluitsteen en siermetselwerk in de boogtrommel. De middenrisaliet eindigt in een tuitgevel met kunstzandstenen dekplaten en een klimmend segmentboogfries met in de geveltop een rond venster omsloten door een rollaag. De tuit heeft een vierkante hardstenen bekroning met windvaan. De rechthoekige vensters in de linker- en rechtertravee zijn identiek met twee naast elkaar geplaatste vensters bestaande uit een stolpraam met twee gekoppelde vier-ruits bovenlichten. De linker- en rechtertravee eindigen in een geprofileerde bakgoot ondersteund door consoles.
De LINKER ZIJGEVEL bestaat uit een terug gelegen geveldeel links, en een blind rechter geveldeel. Tegen het terug gelegen deel bevinden zich twee oorspronkelijke lage aanbouwen met plat dak die momenteel met elkaar verbonden zijn. In de linkeraanbouw bevinden zich drie voormalige toiletramen. Boven de rechteraanbouw bevindt zich een liggend venster met verdeling (4x2). De ACHTERGEVEL is te verdelen in drie traveeen met als middentravee de centraal geplaatste uitbouw. Tegen de linkertravee bevindt zich een lagere aanbouw met plat dak ten behoeve van de kindertoiletten. Boven de aanbouw bevindt zich een liggend venster met verdeling (4x2). In de achtergevel van de middentravee bevinden zich twee schuiframen met verdeling (4x3)+2, met tegen de rechterzijgevel wederom een oorspronkelijke toilet aanbouw. De zijgevel van deze uitbouw is blind. Boven de aanbouw in de rechtertravee bevindt zich een liggend venster met verdeling (4x2).
De RECHTER ZIJGEVEL is een blinde gevel.
In het INTERIEUR bevinden zich onder meer de houten vloeren in de leslokalen, stucplafonds met hollijstje en schoorsteenmantels.
Aan de straatzijde is een ijzeren spijlen HEK geplaatst voorzien van een dubbel draaihek. Het hekwerk wordt per vak op sierlijke wijze door een concave boog beëindigd. De stijlen aan weerszijden worden aan de bovenzijde bekroond door kruisbloem-achtige gesmede pieken.
Waardering
OPENBARE DORPSSCHOOL met HEK gebouwd in 1884 naar ontwerp van de architect G.A. SCHOLTEN in opdracht van de heer Kuijpers, schoolopziener van het district Tiel.
- Van architectuurhistorische waarde als voorbeeld van een goed bewaard gebleven openbare dorpsschool in overgangsarchitectuur, zowel qua ex- als interieur.
- Van stedenbouwkundige waarde vanwege de vrijstaande, terug gelegen ligging van de school aan de Kerkstraat in een dorpskern. Het perceel wordt aan de straatzijde begrensd door een oorspronkelijk ijzeren hek.
- Van cultuurhistorische waarde als type dorpsschool met hek representatief voor de ontwikkeling van schoolgebouwen in Nederland.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Former, detached PUBLIC VILLAGE SCHOOL with FENCE built in 1884 after a design by the architect G.A. SCHOLTEN commissioned by Mr Kuijpers, school inspector in the District Tiel. The public school in transitional architecture is situated on the north side of Kerkstraat, within the built-up area of Varik, separated from the street by an iron fence. The school, designed for 144 children, is situated to the east of the N.H. church. The construction was carried out by the contractors Adrianus Jan van Alphen from Tiel and Berend Jan van Eldik from Ochten.
Description
The SCHOOL BUILDING with T-shaped floor plan consists of one storey closed off by a hipped roof with an attached hipped roof covered with aged Dutch tiles. The walls of the school building with plastered plinth are built of dark red brick in cross bond. The walls contain several windows, at the top largely closed by segment arches with white painted springer and closing stones, at the bottom with hard stone drip mouldings.
The symmetrical FRONT FAÇADE is emphasized by a slightly projecting central bay with two multi-pane windows on either side in the left and right bays. On the ground floor in the central bay is the entrance arrangement consisting of a rectangular, double clamped door with curled, wrought-iron hinges separated by a calfskin from the two-pane fanlight with glazing bars. On either side of the door is a narrow two-pane window with diagonal stained-glass division. The central doorway is closed at the top by a brick round arch with white painted arch and closing stones. The windows in the central bay are closed by a round arch with white painted closing stone and ornamental brickwork in the arch voussure. The central risalit ends in a spout gavel with artificial stone coping plates and a climbing segment arch frieze with a round window in the gable top enclosed by a roll moulding. The spout has a square hard stone crown with weathervane. The rectangular windows in the left and right bays are identical with two windows placed side by side consisting of a tilting window with two coupled four-pane fanlights. The left and right bays end in a moulded brick gutter supported by consoles.
The LEFT SIDE FAÇADE consists of a recessed wall section on the left and a blind right wall section. Against the recessed section are two original low outbuildings with flat roof which are currently connected to each other. In the left outbuilding are three former toilet windows. Above the right outbuilding is a horizontal window with division (4x2). The REAR FAÇADE can be divided into three bays with the central bay containing the centrally placed extension. Against the left bay is a lower outbuilding with flat roof for the children's toilets. Above the outbuilding is a horizontal window with division (4x2). In the rear wall of the central bay are two sash windows with division (4x3)+2, with an original toilet outbuilding again against the right side wall. The side wall of this extension is blind. Above the outbuilding in the right bay is a horizontal window with division (4x2).
The RIGHT SIDE FAÇADE is a blind wall.
In the INTERIOR are found among other things the wooden floors in the classrooms, stucco ceilings with hollow moulding and chimney mantels.
On the street side is an iron railing FENCE with a double swing gate. The fence work is terminated in each section in an ornamental manner by a concave arch. The uprights on either side are crowned at the top by cross-flower-like forged spikes.
Valuation
PUBLIC VILLAGE SCHOOL with FENCE built in 1884 after a design by the architect G.A. SCHOLTEN commissioned by Mr Kuijpers, school inspector of the district Tiel.
- Of architectural historical value as an example of a well-preserved public village school in transitional architecture, both externally and internally.
- Of urban planning value because of the detached, set-back location of the school on Kerkstraat in a village centre. The plot is bounded on the street side by an original iron fence.
- Of cultural historical value as a type of village school with fence representative of the development of school buildings in the Netherlands.
Nearby in the register
- Kerk, Kerkstraat 16Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Kerk en kerkonderdeel, Waalbandijk 14 AKerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Dienstwoning, Waalbandijk 12Dienstwoningunder 1 mi
- Molen, Waalbandijk 4Industrie- en poldermolenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.