Rijksmonumentenregister · Netherlands
R.K. Kerk St. Martinus
Born, Limburg, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerk en kerkonderdeel
- Function
- Kerk
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1906
- Address
- Kerkstraat 18, 6121 LC Born (Sittard-Geleen 31)
- Place
- Born
- Municipality
- Sittard-Geleen
- Province
- Limburg
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.03039, 5.80817
- Monument number
- 521968
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1904 map "Bl. 35 Maastricht, 1904" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Rooms Katholieke Sint Martinuskerk gebouwd in 1906 naar een ontwerp van architect Caspar Franssen, en in gebruik genomen in 1907. De toegepaste bouwstijl is neo-gotiek. In 1959 werd de kerk aan de absiszijde uitgebreid met een kruisbeuk en een sacristie. Het ontwerp voor deze uitbreding was van architect Jos Franssen.
Omschrijving
Neo-gotische KRUISKERK met hoog middenschip en smalle lagere zijbeuken. De kruisbeuk uit 1959 is van gelijke hoogte als het middenschip. De kerk wordt afgedekt met zadeldaken, lessenaarsdaken en schilddaken met leien. Enkele kleine dakkapellen. De vierkante klokkentoren is midden voor de kerk geplaatst en wordt afgedekt met een ingesnoerd leien dak.
Het toegepaste bouwmateriaal is baksteen en natuursteen.
In het bouwdeel uit 1906 spitsboogvormige glas-in- lood vensters in een omlijsting van rode baksteen. De spaarvelden in dit gedeelte eveneens in een omlijsting van rode baksteen.
De toren telt vier bouwlagen plus dakverdieping. De hoofdingang van kerk in de voorgevel van toren met een rechthoekige houten deur met smeedijzeren beslag. Deur met spitsboogvormig bovenlicht. De hoofdingang wordt geaccentueerd met een natuurstenen fronton. In de tweede bouwlaag voorgevel smalle hoge spitsboogvormige glas-in-lood vensters in een groot spitsboogvormig spaarveld. In de derde bouwlaag drie spitsboogvormige spaarvelden, hierboven bevindt zich het uurwerk geflankeerd door een klein spitsboogvormig spaarveld. In de vierde bouwlaag in elke gevelzijde twee hoge spitsboogvormige galmgaten. In de overige gevels spitsboogvormige spaarvelden.
Tussen elke bouwlaag een horizontale band hardsteen. Op de hoeken van toren steunberen met natuursteen deksteen. Tegen de rechterzijgevel van de toren een zeszijdige traptoren met leien tentdak. Dit torentje sluit aan op de uitbouw van de dagkapel aan de rechterzijgevel. Deze dagkapel telt evenals de uitgebouwde doopkapel aan de linkerzijgevel van de toren een bouwlaag en wordt afgedekt met een schilddak. De beide zijbeuken zijn eveneens voorzien van steunberen evenals de zijgevels van het middenschip. Muizetand en decoratief metselwerk onder de dakranden.
De in 1959 aangebouwde kruisbeuk met sacistie en bij-sacristie zijn in eenzelfde bouwtrant ontworpen als het bouwdeel uit 1906 en sluiten goed aan bij het oude gedeelte.
Van het INTERIEUR van het bouwdeel uit 1906 is het volgende onder meer van belang. Plafond met kruisribgewelven in gele en rode baksteen met langs de randen van de gewelven schilderingen; kerkvloer met natuursteen tegels; de kruisribben rusten op vierkante bakstenen kolommen met kapitelen en consoles; doopkapel met smeedijzeren hekwerk; tussen middenschip en zijbeuken grote gemetselde spitsbogen; oxaal met houten balustrade; onder het oxaal twee grote houten consoles met hierin een mensenhoofdje; rechthoekige houten deuren naar het kerkportaal; deze deuren met een spitsboogvormig glas-in-lood bovenlicht met driedelige spitsboogvormige bakstenen tracering; vloer van het kerkportaal met authentieke natuurstenen tegels; in de absis in het bouwdeel uit 1959 zijn drie hoge spitsboogvormige glas-in-lood ramen afkomstig uit de oude absis teruggeplaatst: dit zijn taferelen uit het leven van Sint Martinus.
Waardering
De R.K. Sint Martinus kerk is van cultuurhistorische waarde als bijzondere uitdrukking van een geestelijke en een typologische ontwikkeling in de architectuur van rooms-katholieke kerkgebouwen in het eerste kwart van de 20ste eeuw. De kerk bezit architectuurhistorische waarde vanwege haar bijzondere belang voor de geschiedenis van de architectuur, voor het oeuvre van de architecten Caspar en Joseph Franssen, wegens de hoogwaardige esthetische kwaliteiten van het ontwerp en het bijzondere materiaalgebruik en de inrichting. De kerk bezit ensemblewaarde wegens de bijzondere betekenis van het object voor het aanzien van Born. De kerk is tenslotte van algemeen belang op grond van de architectuurhistorische zeldzaamheid en architectonische gaafheid van ex- en interieur.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Roman Catholic Sint Martinuskerk built in 1906 to a design by architect Caspar Franssen, and brought into use in 1907. The architectural style applied is neo-gothic. In 1959 the church was extended on the apse side with a transept and a sacristy. The design for this extension was by architect Jos Franssen.
Description
Neo-gothic CRUCIFORM CHURCH with high nave and narrow lower aisles. The transept from 1959 is of equal height to the nave. The church is roofed with gabled roofs, lean-to roofs and hipped roofs with slates. Several small roof chapels. The square bell tower is positioned centrally in front of the church and is roofed with a tapered slate roof.
The building material applied is brick and natural stone.
In the 1906 building section pointed-arch stained-glass windows in a surround of red brick. The spandrels in this section likewise in a surround of red brick.
The tower comprises four storeys plus attic storey. The main entrance to the church in the front facade of the tower with a rectangular wooden door with wrought-iron fittings. Door with pointed-arch fanlight. The main entrance is accentuated with a natural stone pediment. In the second storey front facade narrow tall pointed-arch stained-glass windows in a large pointed-arch spandrel. In the third storey three pointed-arch spandrels, above which is located the clock face flanked by a small pointed-arch spandrel. In the fourth storey in each facade side two tall pointed-arch sound holes. In the remaining facades pointed-arch spandrels.
Between each storey a horizontal band of sandstone. On the corners of the tower buttresses with natural stone coping. Against the right side facade of the tower a hexagonal stair tower with slate tent roof. This small tower adjoins the extension of the day chapel on the right side facade. This day chapel, like the extended baptismal chapel on the left side facade of the tower, comprises one storey and is roofed with a hipped roof. Both aisles are likewise provided with buttresses as are the side facades of the nave. Rat-trap bond and decorative brickwork below the roof edges.
The transept with sacristy and subsidiary sacristy built on in 1959 are designed in the same building tradition as the 1906 building section and adjoin well to the old section.
Of the INTERIOR of the 1906 building section the following is notable among other things. Ceiling with cross-ribbed vaults in yellow and red brick with paintings along the vault edges; church floor with natural stone tiles; the cross-ribs rest on square brick columns with capitals and corbels; baptismal chapel with wrought-iron screen; between nave and aisles large brick pointed arches; gallery with wooden balustrade; below the gallery two large wooden corbels with a human head motif within; rectangular wooden doors to the church entrance hall; these doors with a pointed-arch stained-glass fanlight with three-part pointed-arch brick tracery; floor of the church entrance hall with authentic natural stone tiles; in the apse in the 1959 building section three tall pointed-arch stained-glass windows from the old apse have been replaced: these are scenes from the life of Sint Martinus.
Valuation
The R.C. Sint Martinus church is of cultural-historical value as a particular expression of a spiritual and typological development in the architecture of Roman Catholic church buildings in the first quarter of the 20th century. The church possesses architectural-historical value because of its particular significance for the history of architecture, for the oeuvre of architects Caspar and Joseph Franssen, because of the high aesthetic qualities of the design and the particular use of materials and the interior fittings. The church possesses ensemble value because of the particular significance of the object for the appearance of Born. The church is finally of general importance on grounds of the architectural-historical rarity and architectural integrity of exterior and interior.
Nearby in the register
- Appartementengebouw, Städgen 6Appartementengebouwunder 1 mi
- Huis BornKasteel, buitenplaatsunder 1 mi
- Woonhuis, Kerkstraat 33Woonhuisunder 1 mi
- Bidkapel, Direct ten noordoosten van de kruising Kapelweg met de Sluis Born (Sittard-Geleen 31)Kapelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.