Rijksmonumentenregister · Netherlands
"Jezuitenintern.""St.Aloysiuscollege"""
Sittard, Limburg, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Klooster, kloosteronderdl
- Function
- Klooster
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1873
- Address
- Kerkepad 2, 6131 EZ Sittard (Sittard-Geleen 31)
- Place
- Sittard
- Municipality
- Sittard-Geleen
- Province
- Limburg
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 50.99904, 5.87091
- Part of complex
- 521613
- Monument number
- 521617
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesIGN France — Géoportail
4 historical maps cover this location, the earliest the 1843 map "Carte de l'Etat-Major 1:40,000 (1820-1866)" (IGN France — Géoportail).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
JEZUïTENINTERNAAT genaamd St.Aloysiuscollege annex Franciscus Solanusgebouw, 1873, in een negentiende-eeuws traditionele bouwstijl. Gebouwd in opdracht van de sedert 1851 in het voormalige Dominicanenklooster gevestigde Paters Jezuïten, naar een ontwerp van architect Albert Slootmaekers SJ. Het internaat werd gebouwd na afbraak van het oude pesthuisje tegen de wal, ten oosten van het Huis op de Berg, in dwarsrichting tussen de Dominicanenwal en het oude Dominicanenklooster met St.Michielskerk. Hierdoor ontstond er een binnenhof, de zogenoemde cour solanus, tussen het internaat aan de westzijde, de Dominicanenwal aan de noordzijde, het voormalige Dominicanenklooster met St.Michielskerk aan de zuidzijde en het huidige Kerkepad aan de oostzijde.
Het aan de zuidgevel van het internaat aangebouwde trappenhuis, ter verbinding van het internaat met het Dominicanenklooster, is voor de bescherming van ondergeschikt belang; de aanbouw van één laag tegen de achtergevel van het internaat is UITGESLOTEN van bescherming.
Omschrijving
Het St.Aloysiuscollege heeft een in hoofdvorm rechthoekige PLATTEGROND, aan de oostzijde met drie licht risalerende entreepartijen. Drie BOUWLAGEN plus zolderverdieping. Het geheel wordt gedekt door een DAKCONSTRUCTIE met een verhoogd, afgeplat middendeel en licht hellende dakschilden. Leien in Maasdekking. Tuitvormige kopgevels aan de noord- en zuidzijde.
Het St.Aloysiuscollege heeft een hardstenen plint en is opgetrokken in baksteen, gemetseld in kruisverband. Hardstenen dorpels. Gestucte pilasters, fries- en waterlijsten. Ankers. Vensterstrekken.
Symmetrische VOORGEVEL aan de oostzijde, voorzien van risalerende midden- en hoekpartijen van respectievelijk drie en één vensteras, geaccentueerd door gestucte hoekpilasters. Beide tussenvolumes tellen elk zes vensterassen. Horizontale indeling door middel van gestucte waterlijsten. Een gestuct keperboogfries in de kroonlijst.
De risalerende middenpartij heeft in de middenas van de eerste laag een vooruitspringende entree met balkon. Rondboogvormige, dubbele houten deur met glaspanelen en straalvormige geleding van het bovenlicht. In beide korte zijden een segmentboogvormig houten zijlichtvenster in T-vorm met achtruits geleding van de glaspanelen. Onder de opengewerkte, gestucte balkonbalustrade een gestucte bloktandlijst. Een segmentboogvormige dubbele houten deur met verticaal ingedeeld bovenlicht geeft toegang tot het balkon. Voor het overige zijn de drie middenassen in elke laag voorzien van segmentboogvormige houten T-vensters met een achtruits geleding van de glaspanelen. De risalerende middenpartij wordt bekroond door een lijstgeveltje, bestaande uit een verhoogd middendeel en flankerende attieklijsten. Het verhoogde middendeel is voorzien van een segmentboogvormig houten T-venster met zesruits indeling van de glaspanelen. Boven dit venster een gestucte keperboogfries in de kroonlijst. De opengewerkte attieklijst, voorzien van glas in de balusteropeningen, zorgt voor de lichtinval op de zolderverdieping.
De risalerende hoekpartijen van één as lopen uit in een lijstgeveltje met opengewerkte balusterattiek. Rondboogvormige houten entreedeur, aan de noordzijde zonder glaspaneel, met straalvormige indeling van het bovenlicht. In de tweede en derde laag een segmentboogvormige houten T-venster met achtruits geleding van de glaspanelen.
In elke laag van de zes assen tellende tussenvolumes zijn segmentboogvormige houten T-vensters met achtruits geleding van de glaspanelen geplaatst.
De ACHTERGEVEL aan de oostzijde, slechts zichtbaar vanaf de binnenhof tussen basiliek, Huis op de Berg en zustersverblijven, is sober en uitsluitend opgetrokken in baksteen. De gevel wordt verticaal geleed met lisenen, horizontaal met twee geprofileerde sierlijsten met uitgemetselde kruismotieven. Hierdoor ontstaan er drie gevelvlakken met elk vier assen. Kroonlijst met keperboogfries en bloktanddecoraties. De gevelvlakken zijn onregelmatig ingedeeld: in de eerste bouwlaag, ten dele wit gesausd, zijn bijna alle segmentboogvormige vensterlijsten dichtgemetseld. voor het overige segmentboogvormige verticaal ingedeelde vensters; in de tweede laag zeven segmentboogvormige houten vensters, waarvan vijf met spitsboogvormige, gebrandschilderde glas-in-lood inzetten, gevat in een lijst van gekleurd glas-in-lood. De vensters zonder glas-in-lood zijn verticaal ingedeeld; in de derde laag segmentboogvormige houten T-vensters met zesruits indeling van de glaspanelen; tussen de tweede en derde bouwlaag, ter hoogte van het zuidelijke trappenhuis, een aanzienlijk dubbel houten kruiskozijn in een segmentbooglijst met vulstuk.
In het na de aanbouw van de trappenhuisverbinding vrijgebleven deel van de zuidelijke tuitvormige kopgevel is het fries van de kroonlijst zichtbaar. De eveneens tuitvormige noordelijke kopgevel is middels lisenen, waartussen een keperboogfries, ingedeeld in drie assen. De brede middenas loopt uit in een brede topgevel, waarin ter hoogte van de zolderverdieping twee segmentboogvormige houten T-vensters met achtruits indeling van de glaspanelen. In de tweede bouwlaag per as een segmentboogvormig houten T-venster met zesruits roedeverdeling van de glaspanelen. In de eerste laag, boven de wal, vier segmentboogvormige gangvensters met verticale indeling.
De zogenoemde cour solanus, gesitueerd tussen de Dominicanenwal, het St.Aloysiuscollege en het Dominicanenklooster, is ten dele heringericht met behoud van de bakstenen hekpijlers, waartussen een tweedelige smeedijzeren hekwerk.
De hoofdindeling van het INTERIEUR is ten dele bewaard gebleven: trappenhuizen aan weerszijden van de gangen met leslokalen cq. verblijfsruimten. In de eerste laag is de indeling grotendeels gewijzigd ten behoeve van de administratieverblijven en leslokalen. De grote voormalige refter, thans kantine, waarin twee reeksen gietijzeren kolommen en verlaagde plafonds waarachter de oorspronkelijke stucplafonds schuilgaan, is nog als zodanig herkenbaar. In de tweede bouwlaag een volledig vernieuwde indeling met klaslokalen. De derde bouwlaag heeft een geheel vernieuwde indeling met klaslokalen. De zolderverdieping heeft een opmerkelijke dakconstructie. De zolder voor een klein deel ingericht als kantoor.
Waardering
Het St.Aloysiuscollege is van cultuurhistorische waarde als bijzondere uitdrukking van een geestelijke en typologische ontwikkeling. De architectuurhistorische waarden worden bepaald door de bouwstijl, de betrokkenheid van architect Slootmaekers SJ, de esthetische kwaliteiten van diens ontwerp, het materiaalgebruik en de ornamentiek.
Het gebouw is gesitueerd in het beschermde stadsgezicht Sittard, is vanwege deze situering verbonden met de ontwikkeling van de historische binnenstad en is van bijzondere betekenis voor het aanzien van Sittard. Het college beschikt wat betreft het exterieur over een redelijk tot hoge mate van architectonische gaafheid en is van groot belang in relatie tot de structurele gaafheid van het negentiende eeuwse kloostercomplex en de visuele gaafheid van de stedelijke omgeving. Bovendien beschikt het St.Aloysiuscollege over een hoge mate van architectuurhistorische zeldzaamheid en in regionaal kader over een redelijk tot hoge typologische zeldzaamheid.
Het St.Aloysiuscollege vertegenwoordigt algemeen belang vanwege het geheel van voornoemde waarden.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
JESUIT BOARDING SCHOOL named St. Aloysius College adjoining Franciscus Solanus Building, 1873, in a nineteenth-century traditional building style. Built on the orders of the Jesuit Fathers established since 1851 in the former Dominican monastery, after a design by architect Albert Slootmaekers SJ. The boarding school was built after demolition of the old plague house against the wall, to the east of the House on the Berg, in a transverse direction between the Dominicanen wall and the old Dominican monastery with St. Michael's Church. This created an inner courtyard, the so-called cour solanus, between the boarding school on the west side, the Dominicanen wall on the north side, the former Dominican monastery with St. Michael's Church on the south side and the present Kerkepad on the east side.
The stairwell attached to the south facade of the boarding school, for connection of the boarding school with the Dominican monastery, is of subordinate importance for protection; the extension of one storey against the rear facade of the boarding school is EXCLUDED from protection.
Description
The St. Aloysius College has a floor plan that is RECTANGULAR in main form, on the east side with three slightly projecting entrance sections. Three STOREYS plus attic storey. The whole is covered by a ROOF TRUSS STRUCTURE with a raised, flattened central section and slightly sloping hipped roof. Slates in Maas covering. Spout gables on the north and south sides.
The St. Aloysius College has a hard stone plinth and is built in brick, laid in stretcher bond. Hard stone lintels. Stuccoed pilasters, frieze and drip mouldings. Wall anchors. Window surrounds.
Symmetrical FRONT FACADE on the east side, provided with projecting middle and corner sections of respectively three and one window axes, accentuated by stuccoed corner pilasters. Both intermediate volumes each count six window axes. Horizontal division by means of stuccoed drip mouldings. A stuccoed chevron arch frieze in the cornice.
The projecting central section has in the middle axis of the first storey a protruding entrance with balcony. Round-arched, double wooden door with glass panels and radial articulation of the fanlight. On both short sides a segmental arch-shaped wooden side light window in T-form with back-pane articulation of the glass panels. Below the open-worked, stuccoed balcony balustrade a stuccoed dentil moulding. A segmental arch-shaped double wooden door with vertically articulated fanlight provides access to the balcony. For the rest, the three middle axes in every storey are provided with segmental arch-shaped wooden T-windows with back-pane articulation of the glass panels. The projecting central section is crowned by a cornice-topped gable consisting of a raised central section and flanking attic mouldings. The raised central section is provided with a segmental arch-shaped wooden T-window with six-pane articulation of the glass panels. Above this window a stuccoed chevron arch frieze in the cornice. The open-worked attic moulding, provided with glass in the baluster openings, provides light to the attic storey.
The projecting corner sections of one axis end in a cornice-topped gable with open-worked baluster attic. Round-arched wooden entrance door, on the north side without glass panel, with radial articulation of the fanlight. In the second and third storeys a segmental arch-shaped wooden T-window with back-pane articulation of the glass panels.
In every storey of the intermediate volumes counting six axes are segmental arch-shaped wooden T-windows with back-pane articulation of the glass panels placed.
The REAR FACADE on the east side, only visible from the inner courtyard between basilica, House on the Berg and sisters' accommodation, is austere and built exclusively in brick. The facade is articulated vertically with pilasters, horizontally with two profiled ornamental mouldings with mortared cross motifs. This creates three facade surfaces each with four axes. Cornice with chevron arch frieze and dentil decorations. The facade surfaces are irregularly articulated: in the first storey, partly whitewashed, almost all segmental arch-shaped window mouldings are mortared shut. For the rest segmental arch-shaped vertically articulated windows; in the second storey seven segmental arch-shaped wooden windows, of which five with pointed arch-shaped, stained glass inserts, set in a border of coloured glass-in-lead. The windows without stained glass are vertically articulated; in the third storey segmental arch-shaped wooden T-windows with six-pane articulation of the glass panels; between the second and third storey, at the height of the southern stairwell, a considerable double wooden cross window in a segmental arch-shaped moulding with infill.
In the part of the southern spout gable that became free after the addition of the stairwell connection, the frieze of the cornice is visible. The likewise spout-shaped northern end gable is articulated by means of pilasters, between which a chevron arch frieze, articulated in three axes. The broad middle axis ends in a broad gable, wherein at the height of the attic storey two segmental arch-shaped wooden T-windows with back-pane articulation of the glass panels. In the second storey per axis a segmental arch-shaped wooden T-window with six-pane glazing bars articulation of the glass panels. In the first storey, above the wall, four segmental arch-shaped corridor windows with vertical articulation.
The so-called cour solanus, situated between the Dominicanen wall, the St. Aloysius College and the Dominican monastery, has been partly remodelled whilst retaining the brick gate piers, between which a two-part wrought iron gate.
The main articulation of the INTERIOR is partly preserved: staircases on either side of corridors with classrooms respectively living rooms. In the first storey the articulation has been largely altered for the purposes of administration rooms and classrooms. The large former refectory, now canteen, containing two rows of cast iron columns and lowered ceilings behind which the original stucco ceilings are hidden, is still recognizable as such. In the second storey a completely renewed articulation with classrooms. The third storey has a completely renewed articulation with classrooms. The attic storey has a remarkable roof truss structure. The attic is partly fitted out as an office.
Valuation
The St. Aloysius College is of cultural-historical value as a special expression of a spiritual and typological development. The architectural-historical values are determined by the building style, the involvement of architect Slootmaekers SJ, the aesthetic qualities of his design, the use of materials and the ornamentation.
The building is situated in the protected urban townscape of Sittard, and because of this location is connected with the development of the historic city centre and is of particular significance for the appearance of Sittard. The college possesses, as regards the exterior, a reasonable to high degree of architectural integrity and is of great importance in relation to the structural integrity of the nineteenth-century monastery complex and the visual integrity of the urban environment. Moreover, the St. Aloysius College possesses a high degree of architectural-historical rarity and in a regional context a reasonable to high typological rarity.
The St. Aloysius College represents a matter of general concern because of the entirety of the aforementioned values.
Nearby in the register
- Klooster, Oude Markt bij 23 A Sittard (Sittard-Geleen 31)Klooster, kloosteronderdlunder 1 mi
- Kerk, Oude Markt 23Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Klooster, kloosteronderdl, Oude Markt 1Klooster, kloosteronderdlunder 1 mi
- Kerk, Markt 24Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.