Rijksmonumentenregister · Netherlands
Landbouwschuur, Industriestraat 4
Lage Zwaluwe, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Boerderij
- Function
- Landbouwschuur
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1875 - 1925
- Address
- Industriestraat 4, 4926 AJ Lage Zwaluwe (Drimmelen 30) (and others)
- Place
- Lage Zwaluwe
- Municipality
- Drimmelen
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.71434, 4.69245
- Monument number
- 521498
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamTU Delft LibraryTU Delft Library
5 historical maps cover this location, the earliest the 1867 map "Provincie Noord-Brabant : Gemeente Hooge- en Lage-Zwaluwe" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding.
De Industriestraat ligt vlak vlakbij de binnenhaven van Lage Zwaluwe. Hier vestigden zich van oudsher vooral kleine bedrijven die op een of andere wijze waren gelieerd aan haven en water. De LANDBOUWSCHUUR of WERKPLAATS, hier doorgaans griendwerkerskeet genoemd, is zeer waarschijnlijk omstreeks het laatste kwart van de negentiende en het eerste kwart van de twintigste eeuw gebouwd. Een exacte datering ervan is niet bekend, evenmin als een aannemer of opdrachtgever. Er stonden in deze straat omstreeks 1940 ten minste tien van dergelijke keten; in het gehele dorp stonden er enkele tientallen. Ze werden door de griendwerkers gebruikt als een verblijfplaats gedurende het seizoen waarin zij in de grienden nabij Hoge en Lage Zwaluwe en in de Biesbosch werkten. Of ze er daadwerkelijk waren gehuisvest gedurende het seizoen,zoals in de Biesbosch wel gebruikelijk was, is onduidelijk. Vermoedelijk was dit niet het geval, daar bijvoorbeeld een stookplaats ontbreekt.
De griendwerkersketen illustreren de sociaal-economische ontwikkeling rond de haven van Lage Zwaluwe die gedurende de periode 1850-1940 mede onder invloed van de verkeersdorpontwikkeling van Lage Zwaluwe uitgroeide tot een haven van regionaal belang. Tevens benadrukken ze het oorspronkelijke ambachtelijke/industriële en handelskarakter van het dorp.
Het huidige silhouet van de negen resterende griendwerkersketen bepaalt in zeer sterke mate het beeld van dit deel van het dorp in het algemeen en van de Industriestraat in het bijzonder. Omdat enkele keten rigoureus zijn verbouwd of door middel van nieuwbouw aan elkaar zijn geschakeld teneinde één werkruimte te verkrijgen worden alleen de meest gave exemplaren, de nummers 4, 12 en 14, beschermd.
Omschrijving.
De keet heeft een sober uiterlijk. Het is een klein, eenlaags bakstenen gebouw dat is opgetrokken uit baksteen op een rechthoekige plattegrond. Het opgaand muurwerk is in een onduidelijk verband opgemetseld en vertoont sporen van wijziging en herstel. De keet is voorzien van een zadeldak tussen tuitgevels met vlechtingen en wordt gedekt met kruispannen; de nok van het dak staat haaks op de straat. De straatgevel heeft een centraal geplaatste houten deur, van recente datum, onder een streks gemetselde latei. Boven deze deur is een opening aangebracht die toegang verleent tot de zolderverdieping en wordt afgesloten met een houten luik. De opening is voorzien van een segmentboog van twee rollagen. De rechterzijgevel wordt geopend door een centraal geplaatst venster eveneens onder een segmentboog van twee rollagen. De linkerzijgevel bezit een centraal geplaatst zesruits venster afgesloten met een dubbele rollaag. De achtergevel is gepleisterd en wordt zowel op de begane grond als op de zolderverdieping door een klein en smal rechthoekig venster geopend. In alle gevels zijn muurankers aangebracht die de daklijn en -voet volgen.
Het interieur van de keet is uiterst eenvoudig. De begane grond is een grote ruimte die verder niet is ingedeeld. Hier en daar zijn sporen van wijzigingen. Een houten vloer op dito balken vormt de zolderverdieping, een opening met raveling verleent toegang tot die verdieping. Ook de zolderverdieping kent geen verdere onderverdeling. De kap van het dak is niet beschot en dakramen ontbreken.
Waardering.
De griendwerkerskeet is van algemeen belang. Het gebouwtje heeft cultuurhistorische waarde als bijzondere uitdrukking van de sociaal-economische ontwikkelingen van Lage Zwaluwe, de haven en het omringende gebied. De keet heeft architectuurhistorische waarde als een bijzondere typologische ontwikkeling. De keet is relatief goed bewaard gebleven. De staat van onderhoud is matig tot slecht. De griendwerkerskeet heeft ensemblewaarde wegens de situering in de bebouwing van Lage Zwaluwe en als onderdeel van een reeks keten in één straat. Hij is typologisch gezien zeldzaam, zeker binnen de context van een reeks.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction.
The Industriestraat lies right next to the inner harbour of Lage Zwaluwe. From time immemorial, small enterprises were established here that were in some way linked to the harbour and water. The AGRICULTURAL SHED or WORKSHOP, commonly called a withe-workers' hut here, was very probably built around the last quarter of the nineteenth century and the first quarter of the twentieth century. An exact dating of it is not known, nor is an contractor or client. Around 1940 there were at least ten such huts in this street; in the whole village there were several dozens. They were used by withe-workers as a dwelling place during the season in which they worked in the withe-beds near Hoge and Lage Zwaluwe and in the Biesbosch. Whether they were actually housed there during the season, as was customary in the Biesbosch, is unclear. It is presumed that this was not the case, since for example a heating place is lacking.
The withe-workers' huts illustrate the socio-economic development around the harbour of Lage Zwaluwe which during the period 1850-1940, also under the influence of the traffic junction development of Lage Zwaluwe, grew into a harbour of regional importance. Furthermore, they emphasise the original craftwork/industrial and commercial character of the village.
The current silhouette of the nine remaining withe-workers' huts determines to a very large extent the appearance of this part of the village in general and of the Industriestraat in particular. Because some huts have been radically altered or linked together by means of new construction in order to obtain one working space, only the most intact specimens, numbers 4, 12 and 14, are protected.
Description.
The hut has a sober appearance. It is a small, single-storey brick building constructed of brick on a rectangular ground plan. The external masonry is laid in an unclear bond and shows traces of alteration and repair. The hut is provided with a gabled roof between spout gables with wattles and is covered with pantiles; the ridge of the roof stands at right angles to the street. The street facade has a centrally placed wooden door, of recent date, under a straight-jointed lintel. Above this door an opening has been made which provides access to the attic storey and is closed with a wooden shutter. The opening is provided with a segmental arch of two rings. The right-hand side facade is opened by a centrally placed window also under a segmental arch of two rings. The left-hand side facade has a centrally placed six-pane window closed with a double ring. The rear facade is plastered and is opened both on the ground floor and on the attic storey by a small and narrow rectangular window. In all facades ornamental wall anchors have been inserted which follow the roof line and foot.
The interior of the hut is extremely simple. The ground floor is a large space which is not otherwise subdivided. Here and there are traces of alterations. A wooden floor on likewise beams forms the attic storey, an opening with a ladder provides access to that storey. The attic storey likewise has no further subdivision. The roof truss is not boarded and roof windows are lacking.
Assessment.
The withe-workers' hut is of general importance. The small building has cultural-historical value as a special expression of the socio-economic developments of Lage Zwaluwe, the harbour and the surrounding area. The hut has architectural-historical value as a special typological development. The hut has been preserved relatively well. The state of maintenance is moderate to poor. The withe-workers' hut has ensemble value due to its location in the built environment of Lage Zwaluwe and as part of a series of huts in one street. From a typological point of view it is rare, certainly within the context of a series.
Nearby in the register
- Woonhuis, Nieuwlandsedijk 79Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Nieuwlandsedijk 53Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Nieuwlandsedijk 45Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Nieuwlandsedijk 17Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.