Rijksmonumentenregister · Netherlands
Kantongerecht, Spoorstraat 41
Zuidbroek, Groningen, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Gerechtsgebouw
- Function
- Kantongerecht
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1883 - 1884
- Address
- Spoorstraat 41, 9636 AS Zuidbroek (Midden-Groningen 20)
- Place
- Zuidbroek
- Municipality
- Midden-Groningen
- Province
- Groningen
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.16057, 6.86346
- Monument number
- 520969
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1833 map "Kaart van het Termunter-zijlvest, aanduidende de wegen en kanalen, alsmede het project van een nieuw afwaterings kanaal loopende uit het Koediep ten Westen de kerken-laan door het Kostverloren tot in het Zyldiep by de Scheveklap ... / W. van Rees pinx. ; W. Tietsema scrips" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
KANTONGERECHT met ingebouwde DIENSTWONING (griffier), gebouwd in 1883-84 in een Eclectische stijl. In de provincie Groningen waren oorspronkelijk vijf kantongerechten. Tegenwoordig wordt in dit pand recht gesproken voor de gemeenten Veendam, Hoogezand-Sappemeer en Menterwolde. Omstreeks 1930 is het pand witgepleisterd en in de loop der tijd zijn de luiken deels verdwenen. De vrijstaande schuur aan de achterzijde van het kantongerecht komt wegens verbouw niet voor bescherming van rijkswege in aanmerking.
Het pand is monumentaal gelegen in het centrum aan de hoofdweg van Zuidbroek.
Omschrijving
Het twee verdiepingen hoge, deels onderkelderde, symmetrische KANTONGERECHT op rechthoekige plattegrond is opgetrokken in rode baksteen, gepleisterde voorgevel, op een naar voren springend hardstenen trasraam met decoratieve lijst en wordt gedekt door een afgeplat schilddak waarop niet-originele pannen; overkragende houten goot met geprofileerde gootlijst op decoratieve houten klossen; beschoten dakkapel aan zowel de noord- als zuidzijde onder zadeldak met decoratieve windveren en vierruits venster. De gevels worden geleed door een waterlijst, gevelbanden, gepleisterd hoekpilasters, op de begane grond getoogde zesruits vensters onder segmentboog met gepleisterde sluitsteen (uitgezonderd de achtergevel), hardstenen onderdorpel en houten luiken en op de eerste verdieping T-vensters onder segmentboog met gepleisterde sluitsteen en boogtrommel (uitgezonderd de achtergevel) en hardstenen onderdorpel; ventilatieroosters in het trasraam.
De entree bevindt zich in het middenrisaliet van de voorgevel (westzijde), die is doorgetrokken boven de gootlijst en wordt gedekt door een zadeldak met decoratieve windveren. De entree bestaat uit een niet-originele deur en zijlichten met getoogd tweeruits bovenlicht; niet-originele stoep. Boven de entree een T-venster, op een gepleisterd naar voren springend vlak `KANTONGERECHT' en twee vensters met halfrond bovenlicht. Aan weerszijden van de entree een zesruits venster en een T-venster.
In de noordgevel een niet-origineel klein staand venster en een ingekort T-venster waarboven een T-venster.
In de achtergevel (oostzijde) centraal een niet-originele deur met getoogd tweeruits bovenlicht waarvoor een twee treden hoge hardstenen stoep, waaronder een tweeruits keldervenster. Aan weerszijden van de deur een zesruits venster en aan de rechterzijde een klein staand venster onder strek. Op de eerste verdieping drie T-vensters.
In de zuidgevel drie zesruits vensters waarboven drie T-vensters.
In het INTERIEUR zijn ondermeer van belang: de stucplafonds, de houten omlijsting van de deuren waarboven decoraties, in de hal de geel/zwarte tegelvloer, in de griffiekamer de pilasters van stucwerk, in de keuken de houten schouw, op de eerste verdieping in de rechtszaal de houten paneellambrizering en de pilasters van stucwerk, in de wachtkamer de marmeren schouw, op zolder de twee halfronde spanten en de beschoten kap.
Waardering
Kantongerecht van algemeen belang vanwege architectuur- en cultuurhistorische waarde:
- als voorbeeld van een kantongerecht uit 1883-84 in de provincie Groningen
- vanwege de opvallende vormgeving en detaillering
- vanwege de vrij hoge mate van gaafheid van zowel exterieur als delen van het interieur
- vanwege de zeldzaamheidswaarde in de provincie Groningen
- vanwege de beeldbepalende ligging aan de Spoorstraat
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
CANTON COURT with built-in OFFICIAL RESIDENCE (clerk), built in 1883-84 in an Eclectic style. In the province of Groningen there were originally five canton courts. Nowadays justice is administered in this building for the municipalities of Veendam, Hoogezand-Sappemeer and Menterwolde. Around 1930 the building was painted white and over time the shutters have partly disappeared. The detached barn at the rear of the canton court is not eligible for national monument protection due to alterations.
The building is prominently located in the centre on the main road of Zuidbroek.
Description
The two storey high, partly cellaraged, symmetrical CANTON COURT on rectangular plan is built of red brick, rendered front facade, on a projecting stone ashlar frame with decorative moulding and is covered by a hipped roof with non-original tiles; overhanging wooden gutter with moulded gutter line on decorative wooden corbels; rendered roof dormer on both north and south sides under gabled roof with decorative weatherboards and four-pane window. The facades are articulated by a drip moulding, facade bands, rendered corner pilasters, on the ground floor arched six-pane windows under segmental arch with rendered keystone (except for the rear facade), stone soffit and wooden shutters and on the first storey T-windows under segmental arch with rendered keystone and archivolt (except for the rear facade) and stone soffit; ventilation grilles in the stone frame.
The entrance is located in the central projection of the front facade (west side), which projects above the gutter line and is covered by a gabled roof with decorative weatherboards. The entrance consists of a non-original door and side lights with arched two-pane fanlight; non-original stoop. Above the entrance a T-window, on a rendered projecting surface 'KANTONGERECHT' and two windows with semicircular fanlight. On either side of the entrance a six-pane window and a T-window.
In the north facade a non-original small vertical window and a shortened T-window above which a T-window.
In the rear facade (east side) centrally a non-original door with arched two-pane fanlight in front of which a two-step high stone stoop, below which a two-pane cellar window. On either side of the door a six-pane window and on the right a small vertical window under straight lintel. On the first storey three T-windows.
In the south facade three six-pane windows above which three T-windows.
In the INTERIOR matters of importance include: the stucco ceilings, the wooden surround of the doors with decorations above, in the hall the yellow/black tile floor, in the clerk's office pilasters of stuccowork, in the kitchen the wooden fireplace, on the first storey in the courtroom the wooden panel wainscot and the pilasters of stuccowork, in the waiting room the marble fireplace, on the upper floor the two semicircular roof trusses and the rendered roof truss structure.
Assessment
Canton court of general importance for reasons of architectural and cultural-historical value:
- as an example of a canton court from 1883-84 in the province of Groningen
- for its striking design and detailing
- for the relatively high degree of integrity of both exterior and parts of the interior
- for its rarity value in the province of Groningen
- for its prominent visual impact on Spoorstraat
Nearby in the register
- Woonhuis, Kerkstraat 59Woonhuisunder 1 mi
- Schuur(M), Kerkstraat bij 59Boerderijunder 1 mi
- Schuur(M), Kerkstraat bij 59Boerderijunder 1 mi
- Boerderij(M1), Kerkstraat 63Boerderijunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.