Rijksmonumentenregister · Netherlands
Pastorie Heilig Willibrordus
Oost West en Middelbeers, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerkelijke dienstwoning
- Function
- Pastorie(F)
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1865
- Address
- Willibrordstraat 18, 5091 CD Oost West en Middelbeers (Oirschot 30)
- Place
- Oost West en Middelbeers
- Municipality
- Oirschot
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.46498, 5.24669
- Monument number
- 519192
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1861 map "Belgium, Netherlands." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Ten noorden van de aan de Heilige Willibrordus gewijde kerk staat de uit 1863 daterende R.K.-PASTORIE. De tuin van de pastorie is aan de noorden westzijde afgescheiden van de straat door een sloot en toegankelijk via een gietijzeren poort (1865) op een bruggehoofd. In 1938 werd aan de zuidzijde van de pastorie een verbindingsgang naar de kerk gebouwd waarbij de zuidvleugel deels werd gewijzigd.
Omschrijving
Het eenlaags pand op U-vormige plattegrond heeft een hoofdgebouw onder zadeldak gedekt met lei in Maasdekking en wordt geflankeerd door twee vleugels onder schilddak gedekt met kruispannen en oudhollandse pannen.
Het pand is opgetrokken uit handvorm bakstenen met aan de voorgevel een hardstenen plint. De topgevels hebben gecementeerde afdeklijsten. De noordgevel is bepleisterd. De venster- en deuropeningen zijn, uitgezonderd de (half-) ronde, alle geplaatst onder licht getoogde strek en hebben een hardstenen dorpel. In de symmetrische vijfassige voorgevel centraal een deels beglaasde vleugeldeur met driedeling, licht getoogd bovenlicht en smeedijzeren deurrooster. Aan weerszijden van de deur twee zesruits stolpvensters met gedeeld bovenlicht. Aan de bovenzijde van de gevel een door een bakstenen cordonlijst afgescheiden fries dat overgaat in een fronton waarin een gedeeld rondvenster geflankeerd door twee halfronde vensters met metalen roedeverdeling. In de identieke achtergevel boven de centrale deur een lichtgetoogd bovenlicht met metalen roedeverdeling waarin een glas-in-lood-vulling. Beide gevels hebben aan de bovenzijde een bakgoot op klossen.
In de zijgevels op de etage twee vierruits openslaande vensters met gedeeld bovenlicht. In de top een openslaand venster. In de zuidgevel een gevelsteen DE EERSTE STEENEN / VAN DIT GEBOUW ZIJN GELEGD / DOOR HET R.C. KERKBESTUUR / D.W.E.H.J. AARTS PASTOOR / J. BOSCH EN J. VENNIX / KERKMEESTERS / 14-4-1863. De vleugel aan de zuidzijde, gedekt door kruispannen, heeft in de gevel aan de straatzijde een zesruits schuifvenster. In de zuidgevel drie tweeruits openslaande vensters met diefijzers. Een deel van deze zuidgevel is, evenals de achterzijde en noordelijke zijgevel, sterk gewijzigd of dichtgemetseld. In de laatste nog een oorspronkelijke paneeldeur met bovenlicht met glas-in-lood-vulling.
De vleugel aan de noordzijde, gedekt met oudhollandse pannen, heeft aan de straatzijde een stolpvenster met gedeeld bovenlicht. In de noordgevel twee zesruits schuifvensters en twee tweeruits lichten. In de achtergevel, grenzend aan de tuin, een aan de bovenzijde ronde, opgeklampte vleugelpoort onder gemetselde rondboog. De zuidgevel wordt ingenomen door twee opgeklampte deuren met gedeeld bovenlicht, een openslaand venster en een dichtgemetseld rondboogvenster.
Aan de straatzijde, op een hardstenen sokkel, twee deels smeed-, deels gietijzeren hekpalen waartussen een smeedijzeren vleugelpoort, vergelijkbaar met die bij de pastorie te Vessem. De hekpalen worden aan de slootkant geflankeerd door gietijzeren voluten ter voorkoming van overklimming. In de hekpalen 'ANNO' en '1865'.
Waardering
De pastorie is van algemeen belang. Zij heeft cultuurhistorisch belang als bijzondere uitdrukking van de ontwikkeling van het katholicisme in het zuiden en is tevens van belang voor de typologische ontwikkeling van de dorpspastorie. Zij heeft architectuurhistorische waarde vanwege de stijl en de detaillering en de wijze waarop met eenvoudige motieven toch een representatief karakter wordt bereikt. Het gebouw heeft ensemblewaarden in samenhang met de later gebouwde parochiekerk en is gaaf bewaard gebleven.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
North of the church dedicated to Saint Willibrordus stands the R.C. RECTORY dating from 1863. The rectory garden is separated from the street on the north west side by a ditch and is accessible via a cast-iron gate (1865) on a bridge approach. In 1938 a connecting corridor to the church was built on the south side of the rectory whereby the south wing was partly modified.
Description
The single-storey building on a U-shaped plan has a main building under a gabled roof covered with slate in Maas bond and is flanked by two wings under hipped roofs covered with interlocking tiles and old Dutch tiles.
The building is constructed of handmade brick with a stone plinth on the front facade. The gables have cement-rendered coping. The north facade is plastered. The window and door openings, except for the (semi-)round ones, are all placed under slightly arched stretches and have stone thresholds. In the symmetrical five-bay front facade centrally a partly glazed hinged door with three divisions, slightly arched fanlight and wrought-iron door grille. On either side of the door two six-pane casement windows with divided fanlight. At the top of the facade a frieze separated by a brick string course which transitions into a pediment containing a divided round window flanked by two half-round windows with metal glazing bars. In the identical rear facade above the central door a slightly arched fanlight with metal glazing bars containing stained-glass infill. Both facades have a brick gutter on corbels at the top.
In the side facades on the storey two four-pane casement windows with divided fanlight. In the top an opening casement window. In the south facade a stone panel reading THE FIRST STONES / OF THIS BUILDING WERE LAID / BY THE R.C. CHURCH AUTHORITIES / D.W.E.H.J. AARTS PASTOR / J. BOSCH AND J. VENNIX / CHURCHWARDENS / 14-4-1863. The wing on the south side, covered with interlocking tiles, has a six-pane sash window in the street-facing facade. In the south facade three two-pane casement windows with theft guards. Part of this south facade is, like the rear and north side facade, substantially modified or bricked in. In the latter still an original panel door with fanlight containing stained-glass infill.
The wing on the north side, covered with old Dutch tiles, has a casement window with divided fanlight on the street side. In the north facade two six-pane sash windows and two two-pane lights. In the rear facade, bordering the garden, a hinged gate at the top rounded under a constructed round arch. The south facade is occupied by two hinged doors with divided fanlight, a casement window and a bricked-in round-arch window.
On the street side, on a stone plinth, two partly wrought-iron, partly cast-iron gate piers between which a wrought-iron hinged gate, comparable with that at the rectory in Vessem. The gate piers are flanked on the ditch side by cast-iron scrolls to prevent climbing over. In the gate piers 'ANNO' and '1865'.
Valuation
The rectory is of general importance. It has cultural-historical significance as a particular expression of the development of Catholicism in the south and is also of importance for the typological development of the village rectory. It has architectural-historical value because of its style and detailing and the way in which a representative character is achieved with simple motifs. The building has ensemble values in connection with the later-built parish church and has been preserved in good condition.
Nearby in the register
- Kerk van de H. WillibrordusKerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Kerk, Willibrordstraat 25Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Korenmolen, Hertog Janstraat 7Industrie- en poldermolenunder 1 mi
- Kerk en kerkonderdeel, Rotten 3 Oost West en Middelbeers (Oirschot 30)Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.