Rijksmonumentenregister · Netherlands
Administratiegebouw, Droogbak 1 A
Amsterdam, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Handel en kantoor
- Function
- Administratiegebouw
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1882 - 1884
- Address
- Droogbak 1 A, Locatie: Binnenstad, 1013 GE Amsterdam
- Place
- Amsterdam
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.38026, 4.89414
- Monument number
- 518416
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
5 historical maps cover this location, the earliest the 1867 map "No. VI. Deutschland, Niederlande, Belgien, Schweiz. (Germany, Netherlands, Belgium, Switzerland)." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Aan vier zijden vrijgelegen en gesitueerd aan Droogbak, Boomklokstraat en Nieuwe Westerdokstraat in 1882-1884 tot stand gekomen kantoorgebouw in oorsprong bestemd als ADMINISTRATIEGEBOUW van de Hollandsche IJzeren Spoorweg Maatschappij naar een ontwerp in Neo-Renaissance stijl van C.B. Posthumus Meyjes (1858 - 1922).
Omschrijving
Op een carré-vormige plattegrond rondom een binnenplaats in rode baksteen en op een natuurstenen plint opgetrokken administratiegebouw bestaande uit een in rustica uitgevoerd souterrain, een bel-etage, twee bovenverdiepingen en een kapverdieping onder een sterk uitkragende gootlijst aan de onderzijde voorzien van decoratieve gootklossen onder afgeplatte schilddaken waarvan de dakschilden aan de straatzijde zijn gedekt in leien en de schilden aan de binnenzijde in kruispannen. Het metselwerk is uitgevoerd in kruisverband. De verdiepingen worden gemarkeerd door uitkragende waterlijsten. Alle gevels zijn voorzien van middenrisalieten. Hoekrisalieten alleen aan voor- en achtergevel. De zijgevels zijn op de hoeken voorzien van erkers over eerste en tweede verdieping. Boven risalieten en erkers zijn topgevels geplaatst, (met name aan voorgevel) uitbundig versierd met neo-renaissancistische details als zuilen, pilasters, frontons, obelisken, balustraden, oeils-de-boeufs en beeldhouwwerk. Beeldhouwwerk eveneens in middenrisaliet van voorgevel (een driedelig kinderfries in St. Joire-kalksteen met allegorische voorstellingen van het spoorwegwezen boven de vensters van de eerste verdieping) en een aantal sluitstenen in de voorgevel gedecoreerd met koppen in een eigentijdse uitmonstering (waarschijnlijk gaat het hier om employés van de Spoorwegen).
De twee erkers op de hoeken van de rechterzijgevel (NO) zijn op de tweede verdieping in hout opgetrokken. Op de top van de rechterzijgevelrisaliet een octagonale toren met lantaarn. De platte dakdelen boven de vier overige middenrisalieten zijn voorzien van een ijzeren sierbalustrade met op de hoeken bolvormige bekroningen.
De vensteropeningen zijn rechthoekig met uitzondering van de vensteropeningen op de bel-etage en de tweede verdieping van de middenrisalieten aan voor- en achtergevel: deze zijn rondboogvormig. De vensters zijn voorzien van natuurstenen onderdorpels op sierconsoles. Boven de vensters halfronde nissen, festoenen of diamantkoppen. Rondom de vensters uitkragend bandwerk. De versieringen zijn van hardsteen. Rondboogvormige ingang aan voorzijde bereikbaar via hardstenen stoep. Houten deur met rondboogvormig bovenlicht. Boven de ingang ijzeren sierlantaarn. Tweede (dienst)ingang aan achtergevel. Drie ronde gemetselde schoorstenen (ca. 4 meter) op achter- en zijdaken.
Binnenplaats voor het grootste deel nog voorzien van oorspronkelijk blauw-zwart kasseienplaveisel. Gevelzijden van binnenplaats voorzien van middenrisaliet eindigend in trapgevel. Poort in achtergevel.
Interieur met neo-renaissancistische elementen in de decoratie nog grotendeels oorspronkelijk. Het betreft hier onder meer de vestibule met gebeeldhouwde kinderfriezen in diepreliëf, de hal op de begane grond, het monumentale trappenhuis met glas-in-lood ramen en lichtvenster, de bestuurskamer met schouw, de gangen met granitovloeren.
Waardering
Voormalig administratiegebouw H.IJ.S.M. in neo-renaissance stijl met bijbehorend interieur van algemeen belang wegens architectuur- en cultuurhistorische waarde (bouwstijl en architect) en de historische waarde als uiting van de spoorweggeschiedenis van Nederland. Tevens van belang wegens de situationele waarde door de beeldbepalende ligging aan de Droogbak en de locatie nabij het gelijktijdig gerealiseerde Centraal Station waarbij een doorgaande spoorverbinding van de westelijke en oostelijke lijnen naar Amsterdam tot stand kwam.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
On four sides open and situated at Droogbak, Boomklokstraat and Nieuwe Westerdokstraat, an office building constructed in 1882-1884 originally intended as an ADMINISTRATIVE BUILDING of the Hollandsche IJzeren Spoorweg Maatschappij according to a design in Neo-Renaissance style by C.B. Posthumus Meyjes (1858 - 1922).
Description
On a square-shaped ground plan surrounding an inner courtyard, an administrative building constructed in red brick and on a natural stone plinth, consisting of a rusticated basement, a piano nobile, two upper storeys and an attic storey under a strongly projecting eaves cornice, on the underside provided with decorative gutter brackets under flattened hipped roofs, of which the roof slopes on the street side are covered in slate and the slopes on the inner side in ridge tiles. The brickwork is executed in Flemish bond. The storeys are marked by projecting drip mouldings. All facades are provided with central risalits. Corner risalits only on front and rear facades. The side facades are on the corners provided with bays over the first and second storeys. Above risalits and bays stepped gables are placed, (notably on the front facade) lavishly decorated with neo-Renaissance details such as columns, pilasters, pediments, obelisks, balustrades, oeils-de-boeufs and sculptural work. Sculptural work also in the central risalit of the front facade (a tripartite children's frieze in St. Joire limestone with allegorical representations of railway operations above the windows of the first storey) and a number of keystones in the front facade decorated with heads in a contemporary style (it is probably here a matter of railway employees).
The two bays on the corners of the right side facade (NE) are on the second storey constructed in wood. On the top of the right side facade risalit an octagonal tower with lantern. The flat roof sections above the four other central risalits are provided with an iron ornamental balustrade with spherical finials on the corners.
The window openings are rectangular with the exception of the window openings on the piano nobile and the second storey of the central risalits on front and rear facades: these are round-arched. The windows are provided with natural stone sills on ornamental corbels. Above the windows half-round niches, festoons or diamond heads. Round the windows projecting bandwork. The decorations are of hardstone. Round-arched entrance on the front side accessible via a hardstone step. Wooden door with round-arched fanlight. Above the entrance an iron ornamental lantern. Second (service) entrance on the rear facade. Three round brick chimneys (approx. 4 metres) on rear and side roofs.
Inner courtyard for the most part still provided with original blue-black stone paving. Facade sides of inner courtyard provided with central risalit ending in a stepped gable. Gate in rear facade.
Interior with neo-Renaissance elements in the decoration still largely original. This concerns among others the vestibule with sculptural children's friezes in deep relief, the hall on the ground floor, the monumental staircase with stained glass windows and light window, the boardroom with fireplace, the corridors with granite floors.
Valuation
Former administrative building H.IJ.S.M. in neo-Renaissance style with associated interior of general importance because of architectural and cultural-historical value (building style and architect) and the historical value as an expression of the railway history of the Netherlands. Also of importance because of the situational value through the prominent location at the Droogbak and the location near the simultaneously realized Central Station whereby a continuous railway connection from the western and eastern lines to Amsterdam was established.
Nearby in the register
- Woonhuis, Buiten Wieringerstraat 2Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Droogbak 6 AWoonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Droogbak 9 HWoonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Droogbak 10 HWoonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.