Rijksmonumentenregister · Netherlands
Museum, Krimp bij 23
Zaandam, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Welzijn, kunst en cultuur
- Function
- Museum
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1896 - 1897
- Address
- Krimp bij 23, 1506 AA Zaandam (Zaanstad 27)
- Place
- Zaandam
- Municipality
- Zaanstad
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.43729, 4.82340
- Part of complex
- 518019
- Monument number
- 518021
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1867 map "No. VI. Deutschland, Niederlande, Belgien, Schweiz. (Germany, Netherlands, Belgium, Switzerland)." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
In eclectische trant opgetrokken MUSEUMHAL uit 1896-1897, behorend tot het museumcomplex "Czaar Peterhuisje".
Omschrijving
Op rechthoekig grondplan rondom het czaar Peterhuisje opgetrokken museumhal van één bouwlaag onder een met rode geglazuurde kruispannen gedekt zadeldak. De gevels hebben een plint en worden bovenaan afgesloten door een gootlijst op uitkragend metselwerk van oranjerode profielsteen en gele verblendsteen. De plint van de voorgevel is bekleed met hardsteen; de achter- en zijgevels hebben een plint van rode machinale waalklinkers in kruisverband met snijvoeg met een afgeschuinde bovenrand van oranjerode profielsteen. Hierboven zijn de voor- en achtergevel en de zijgevels gemetseld in oranjerode verblendsteen waalformaat respectievelijk oranjerode machinale waalsteen, beide in kruisverband met terugliggende voeg en afgewisseld met banden van gele verblendsteen. De vensters hebben hardstenen lekdorpels en geprofileerde spitsboogvormige ontlastingsbogen samengesteld uit afwisselend rode en gele profielsteen en voorzien van een uitkragende bovenrand met kleine aanzetkrullen van rode Bremer zandsteen. De voor- (O) en de achtergevel (W) zijn voorzien van een grote, door twee muurdammen in drieën gedeelde, spitsboogvormige vensterpartij die vrijwel de gehele gevel beslaat. Tussen de muurdammen bevindt zich een ingang: in de voorgevel met een spitsboogvormig bovenlicht en een hardstenen omlijsting afgesloten door een zadeldakvormige waterlijst met bloemmotieven, in de achtergevel met een soberder rechthoekige gecementeerde deuromlijsting. Het muurwerk onder beide vensterpartijen is voorzien van siermotieven (o.a. kruisjes) van gele verblendsteen en twee ronde gietijzeren ventilatieroosters. De als topgevel uitgevoerde voor- en achtergevel worden beide bekroond door een uitgemetselde sokkel waarop in natuursteen de Russische kroon. In de voorgevel is links- en rechtsboven een natuurstenen cartouche ingemetseld met daarop het jaartal 1697 respectievelijk 1717 (het jaar waarin Peter de Grote Zaandam voor de tweede maal bezocht). De soberder achtergevel heeft op dezelfde plaats links- en rechtsboven een rond gietijzeren ventilatierooster. De eveneens symmetrische zijgevels hebben hoekpilasters. In het midden van de linkerzijgevel (Z) bevindt zich een dubbele deur met spitsboogvormig bovenlicht, ter weerszijden een groot spitsboogvenster, en links en rechts een kleinere spitsboogvormige ventilatie-opening voorzien van houten jaloezieën en een ontlastingsboog van dezelfde grootte als boven de deur en vensters. Rechtsonder is een langwerpige witmarmeren gedenksteen ingemetseld waarop links het Russisch rijkswapen en het jaartal 1697, rechts het wapen van Zaandam met het jaar 1897, en in het midden in het Russisch en Nederlands de volgende tekst: "AAN DE NAGEDACHTENIS VAN/CZAAR PETER DEN GROOTE/DE BURGERIJ VAN ZAANDAM".
De rechterzijgevel (N) telt drie ontlastingsbogen als genoemd met alleen onder de middelste een (dichtgezet) spitsboogvenster. Het interieur verkeert nagenoeg in de oorspronkelijke staat en bevat onder meer een vloer van gele ijsselsteentjes rondom het gemetselde podium waarop het czaar Peterhuisje staat, lage zijmuren van rood en geel schoonmetselwerk, en daarboven een gepleisterd spitstongewelf met aan weerszijden een serie van vijf spitsboogvormige steekkappen. De laatste zijn aan de noordzijde uitgevoerd als gepleisterde nis en voorzien van twee witmarmeren gedenkplaten waarop in het Nederlands (de linker) en het Russisch (de rechter) de geschiedenis van het huisje. In de tweede en vierde nis hangt een grote ingelijste aquarel met in vogelvlucht de situatie rond het czaar Peterhuisje in 1697 en 1897. De twee schilderijen en gedenkplaten dateren vermoedelijk uit 1897.
Waardering
De museumhal is van algemeen belang als historisch-functioneel onderdeel van het museumcomplex "Czaar Peterhuisje" en als gaaf bewaard gebleven voorbeeld van een laat 19de-eeuwse museumhal, opgetrokken in eclectische stijl.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Museum hall built in eclectic style from 1896-1897, forming part of the museum complex "Czaar Peterhuisje".
Description
Museum hall built on a rectangular ground plan surrounding the czaar Peterhuisje, consisting of one storey beneath a gabled roof covered with red glazed roof tiles. The facades have a plinth and are finished at the top with a drip moulding on projecting brickwork of orange-red moulded brick and yellow decorative brick. The plinth of the front facade is clad with hardstone; the rear and side facades have a plinth of red machine-made Dutch clinker brick in running bond with raked joint with a chamfered upper edge of orange-red moulded brick. Above this, the front and rear facades and the side facades are bonded in orange-red decorative Dutch-format brick and orange-red machine-made Dutch brick respectively, both in running bond with recessed joint and alternated with bands of yellow decorative brick. The windows have hardstone drip moulds and profiled pointed-arch-shaped relieving arches composed of alternating red and yellow moulded brick and provided with a projecting upper edge with small volute-shaped details of red Bremer sandstone. The front (E) and rear (W) facades are provided with a large, pointed-arch-shaped window section divided into three parts by two wall piers that spans almost the entire facade. Between the wall piers is an entrance: in the front facade with a pointed-arch-shaped fanlight and a hardstone frame closed by a saddle-roof-shaped drip moulding with floral motifs, in the rear facade with a simpler rectangular cemented door frame. The brickwork beneath both window sections is provided with decorative motifs (including small crosses) of yellow decorative brick and two round cast-iron ventilation grilles. The front and rear facades, executed as top gables, are both crowned by a projecting stone base on which is set in natural stone the Russian crown. In the front facade, above left and right are natural stone cartouches set in the wall bearing the year 1697 and 1717 respectively (the year Peter the Great visited Zaandam for the second time). The simpler rear facade has round cast-iron ventilation grilles in the same positions above left and right. The equally symmetrical side facades have corner pilasters. In the middle of the left side facade (S) is a double door with pointed-arch-shaped fanlight, on either side a large pointed-arch window, and on the left and right a smaller pointed-arch-shaped ventilation opening provided with wooden louvers and a relieving arch of the same size as above the door and windows. Below right a long white marble memorial stone is set in the wall with on the left the Russian imperial coat of arms and the year 1697, on the right the coat of arms of Zaandam with the year 1897, and in the middle in Russian and Dutch the following text: "IN MEMORY OF / CZAR PETER THE GREAT / THE CITIZENS OF ZAANDAM".
The right side facade (N) has three relieving arches as mentioned with only below the middle one a (blocked) pointed-arch window. The interior is in virtually original condition and includes among other things a floor of yellow Ijssel stone tiles surrounding the bonded platform on which the czaar Peterhuisje stands, low side walls of red and yellow fair-faced brickwork, and above this a plastered pointed-arch barrel vault with on either side a series of five pointed-arch-shaped relieving vaults. The latter are executed on the north side as a plastered niche and provided with two white marble memorial tablets with in Dutch (the left one) and Russian (the right one) the history of the house. In the second and fourth niche hangs a large framed watercolour with a bird's-eye view of the situation around the czaar Peterhuisje in 1697 and 1897. The two paintings and memorial tablets date presumably from 1897.
Valuation
The museum hall is of general importance as a historic-functional component of the museum complex "Czaar Peterhuisje" and as a well-preserved example of a late 19th-century museum hall, built in eclectic style.
Nearby in the register
- Czaar PeterhuisjeWoonhuisunder 1 mi
- Erfscheiding(D1), Krimp bij 23Erfscheidingunder 1 mi
- Conciërgewoning, Krimp 24Dienstwoningunder 1 mi
- Woonhuis, Hogendijk 62Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.