Rijksmonumentenregister · Netherlands
H. Gerardus Majella
Bergeijk, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerk en kerkonderdeel
- Function
- Kerk
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1907
- Address
- Weebosch 73, 5571 LW Bergeijk (and others)
- Place
- Bergeijk
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.30852, 5.29453
- Monument number
- 517916
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUtrecht University LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1904 map "Bl. 32 Eindhoven, 1904" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
INLEIDING
De H. GERARDUS MAJELLAKERK met aangebouwde pastorie werd in 1907 gebouwd in het kerkdorp De Weebosch in neo-romaanse stijl naar ontwerp van architect Jan Stuyt.
OMSCHRIJVING
De basilicale kerk heeft een dubbel torenfront en achter het vier traveeën tellende schip een halfronde absis. Voor het torenfront staat een open, deels houten ingangsportiek onder zadeldak. De sacristie is om de absis heengebouwd en heeft een plat dak. Op het zadeldak van het schip, de lessenaarsdaken van de zijbeuken en op het dak van het portiek liggen leien in Maasdekking. Oorspronkelijk bestond de dakbedekking uit rode pannen. De gootlijsten rusten op sierklosjes. De beide biechthokjes zijn uitgebouwd en hebben een plat dak. De gevels zijn opgetrokken in machinale baksteen. Rond de vensterbogen en bij de absis is enig siermetselwerk toegepast. Het ingangsportiek heeft een bakstenen borstwering met bewerkte houten zuiltjes die een rondboogvormige doorgang naar de vleugeldeuren vrijlaten. Het omgevende houtwerk heeft een kartelrand en een reeks rondboognissen. In de topgevel hierboven bevinden zich een rondboog-tripletraam en een tegeltableau in vierpasvorm met daarin een afbeelding van Gerardus Majella. Aan weerszijden hiervan een klein rond tegeltableau met "A/D" en " 1907". De beide torens hebben een vierkante basis en een eenvoudige opbouw. Links is een gekoppeld rondboograam in een nis met deelzuiltje, daar bevindt zich de Sint Gerarduskapel. Vervolgens een ingewerkt sierrandje en twee rondboog- en spleetvensters. Tenslotte volgen de gekoppelde rondboogvormige galmgaten met deelzuil. Op het tentdak staat een sierkruis. De toren rechts heeft op de begane grond een venster met kepervormig siermetselwerk en in plaats van het tweede spleetvenster een uurwerk van tegelwerk. Verder komen beide torens overeen. In de zijbeuken heeft elke travee één rondboograam, in de lichtbeuk bevinden zich in elke travee drie rondboogramen. Het interieur wordt verdeeld door scheibogen van gele baksteen op pijlers. Het middenschip heeft een houten bekapping met makelaar, steekschoren en trekbalk. De zijbeuken hebben een vlakke houten zoldering. De vloer is in een geometrisch patroon kleurrijk betegeld. De koortribune is uitgevoerd in hout. Het merendeel van de vensters heeft geometrisch glas-in-lood. In het koor zijn drie figuratieve vensters, Fides, Charitas en Spes voorstellend; deze ramen zijn in 1915 ontworpen door Jan Oosterman. In de Gerardus-kapel bevinden zich ramen met voorstellingen uit het leven van de heilige Gerardus. De biechthokjes zijn afgesloten door houten panelen met tripletramen en snijwerk. Bij de triomfboog is er een eerste steen: "1ste steen P.L.P. A.A.J Karthon 10 juni MCMVII". Tot de inventaris behoren verder o.m. een wit gipsen preekstoel met ronde kuip en reliëf met Christus en teksten, ontworpen door J. Custers (1910). Er zijn een wit stenen hoogaltaar en een wit stenen Gerardusaltaar met reliëfs. Het hoogaltaar werd geleverd door J. Custers in 1915. In het schip hangen aan de muur tien ingelijste grote doeken met scènes uit het leven van Gerardus Majella. Deze schilderijen dateren uit 1922 en zijn geschilderd door Albert Windhausen te Roermond. Voorts tegen de noordzijde - in het verlengde van de zijbeuk van de kerk- een lage platgedekte uitbouw, tegen de zuidzijde van de kerk een aangebouwde twee bouwlagen tellende pastorie onder schilddak en een twee lagen tellende aanbouw met plat dak (het woongedeelte voor de huishoudster van de pastoor), twee platgedekte eenlaagse bouwvolumes, een binnenplaatsje en een bakstenen muur met ezelsrug.
WAARDERING
De H. Gerardus Majellakerk (1907) met aangebouwde pastorie en aanbouwen, binnenplaatsje en bakstenen muur met ezelsrug te Weebosch is van algemeen belang want - vertegenwoordigt cultuurhistorisch belang als bijzondere uitdrukking van de ontwikkeling van het rooms-katholicisme in het zuiden van Nederland; - heeft belang als voorbeeld van de typologische vernieuwing van de dorpskerk; - bezit architectuurhistorisch belang door de stijl en de detaillering; - is van kunsthistorisch belang door de interieuronderdelen; - is van belang als voorbeeld van de wijze waarop Jan Stuyt kort na 1900 een vernieuwing van de kerkenbouw trachtte te bewerkstelligen; - beschikt over ensemblewaarden vanwege de bijzondere situering, verbonden met de ontwikkeling van het agrarische kerkdorp; - is van belang vanwege de architectuurhistorische en typologische zeldzaamheid.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
INTRODUCTION
The H. GERARDUS MAJELLA CHURCH with adjoining rectory was built in 1907 in the church village of De Weebosch in neo-Romanesque style after designs by architect Jan Stuyt.
DESCRIPTION
The basilical church has a double tower front and behind the four-bay nave a semicircular apse. In front of the tower front stands an open, partly wooden entrance portico under a gabled roof. The sacristy is built around the apse and has a flat roof. On the gabled roof of the nave, the lean-to roofs of the side aisles and on the roof of the portico lie slates in Maas bond. Originally the roof covering consisted of red tiles. The gutter lines rest on decorative brackets. Both confessionals are built out and have a flat roof. The facades are built up in machine-made brick. Around the window arches and at the apse some decorative brickwork is applied. The entrance portico has a brick parapet with worked wooden columns that leave a round-arched passage to the casement doors. The surrounding woodwork has a castellated edge and a series of round-arched recesses. In the gable above are a round-arched triple window and a tile tableau in quatrefoil form with an image of Gerardus Majella. On either side of this a small round tile tableau with "A/D" and "1907". Both towers have a square base and simple construction. On the left a coupled round-arched window in a niche with a dividing column, where the Sint Gerardus Chapel is located. Then an inlaid decorative band and two round-arched and slit windows. Finally come the coupled round-arched sound holes with dividing column. On the hipped roof stands a decorative cross. The right tower has on the ground floor a window with chevron-pattern decorative brickwork and instead of the second slit window a clock face in tilework. The rest of both towers match. In the side aisles each bay has one round-arched window, in the clerestory there are three round-arched windows in each bay. The interior is divided by segmental arches of yellow brick on pillars. The central nave has a wooden covering with collar ties, wind braces and tie beam. The side aisles have a flat wooden ceiling. The floor is tiled in a geometric pattern with colours. The choir gallery is executed in wood. The majority of the windows has geometric leaded glass. In the choir are three figurative windows, representing Fides, Charitas and Spes; these windows were designed in 1915 by Jan Oosterman. In the Gerardus chapel there are windows with scenes from the life of the saint Gerardus. The confessionals are closed by wooden panels with triple windows and carved work. At the triumphal arch there is a foundation stone: "1st stone P.L.P. A.A.J Karthon 10 June MCMVII". The inventory also includes among others a white plaster pulpit with round bowl and relief with Christ and texts, designed by J. Custers (1910). There is a white stone high altar and a white stone Gerardus altar with reliefs. The high altar was supplied by J. Custers in 1915. In the nave hang on the wall ten framed large canvases with scenes from the life of Gerardus Majella. These paintings date from 1922 and were painted by Albert Windhausen in Roermond. Further on the north side - in the extension of the side aisle of the church - a low flat-roofed extension, on the south side of the church an adjoining two-storey rectory under a hipped roof and a two-storey extension with flat roof (the residential section for the housekeeper of the rector), two flat-roofed single-storey building volumes, an inner courtyard and a brick wall with saddle coping.
VALUATION
The H. Gerardus Majella Church (1907) with adjoining rectory and extensions, inner courtyard and brick wall with saddle coping in Weebosch is of general importance because - it represents cultural-historical interest as a particular expression of the development of Roman Catholicism in the south of the Netherlands; - it has significance as an example of the typological renewal of the village church; - it possesses architectural-historical interest through the style and detailing; - it is of art-historical interest through the interior components; - it is of significance as an example of the way in which Jan Stuyt shortly after 1900 attempted to bring about a renewal of church building; - it has ensemble values because of the particular situation, connected with the development of the agricultural church village; - it is of significance because of the architectural-historical and typological rarity.
Nearby in the register
- Molen, Rijt 54 AIndustrie- en poldermolen1 mi
- Archeologie, Postelse Heide Weebosch (Bergeijk 30)Archeologie2 mi
- Archeologie, te "" (Bergeijk 30)Archeologie2 mi
- Kerk en kerkonderdeel, Kerkstraat 100Kerk en kerkonderdeel2 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.