Rijksmonumentenregister · Netherlands
Winkel (G2), Langestraat 63
Amersfoort, Utrecht, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Winkel
- Function
- Winkel (G2)
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1894 - 1895
- Address
- Langestraat 63, Locatie: Kattenbroek, 3811 AC Amersfoort
- Place
- Amersfoort
- Province
- Utrecht
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.15555, 5.38983
- Monument number
- 517730
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1879 map "De Nieuwe Hollandsche Waterlinie en de stelling in de Geldersche Vallei / ontworpen door M.H.J. Plantenga ; geteekend door M. van Meurs" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
WINKELPAND, tegenover de Krommestraat en op een perceel direct tussen de Langestraat en de Achter de Heilige Geest gelegen.
Het pand kreeg een binnenplaats, omdat een venster van het naast gelegen kerkgebouw daglicht moest krijgen. Ter compensatie kon een stuk grond aan de andere zijde worden overgenomen. Dit verklaart de L-vormige plattegrond van het gebouw. Het pand werd in 1894 ontworpen door de Amersfoortse architect H. Kroes in opdracht van H.J. Klein. De winkelpui bestaat uit een grotendeels glazen oppervlak dat zich uitstrekt over twee winkellagen. Het pand werd in 1901 door Fortmann en Hehenkamp, woninginrichters, overgenomen. Het pand is ontworpen in een eclectische bouwstijl, waarin de invloeden van de neorenaissance overheersen.
In 1926 was opnieuw H. Kroes, nu bijgestaan door zijn zoon W.C.A. Kroes, verantwoordelijk voor een verbouwing, waarbij het in 1894 gebouwde achterhuis aan de winkel werd toegevoegd. Een monumentale trap en een groot glas-in-lood venster met invloeden van de Amsterdamse School werden bij deze verbouwing aangebracht.
Omschrijving
Het diepe winkelpand heeft een L-vormige plattegrond, met de voet van de L aan Achter de Heilige Geest. Op deze plattegrond is achtereenvolgens een voorhuis, een (tegenwoordig overdekte) kleine binnenplaats en een achterhuis ontworpen. Het pand bezit drie bouwlagen met een mansardedak, bedekt met blauwe Hollandse pannen.
De symmetrische voorgevel (noordzijde) heeft over de hoogte van twee verdiepingen en over de gehele breedte van de verdieping een rondboog die de winkelpui omlijst. De witbepleisterde geprofileerde boog met sluitsteen steunt op twee bakstenen pilasters, ritmisch onderverdeeld door drie diamantkoppen, die de winkelpui op de begane grond flankeren. De brede glazen winkelpui is onderverdeeld door twee pilastervormige, houten stijlen met classicistische motieven. Aan de rechterzijde bevindt zich een teruggelegen ingangspartij. De oorspronkelijk geheel glazen oppervlakten van de onderpui boven natuurstenen plint en die op de eerste verdieping worden horizontaal onderbroken door geblindeerde bovenlichten met daarop in sierletters aangebracht 'Fortmann en Hehenkamp' en 'Woninginrichters sedert 1901'. Boven de grote boog bevindt zich een in hoofdzaak bakstenen gevel, onderbroken door gepleisterde banden en een driestrooksvenster op de tweede verdieping. De twee gepleisterde banden op de eerste verdieping hebben een raakpunt met de grote boog. De overgang van de eerste naar de tweede verdieping wordt gemarkeerd door een geprofileerde lijst. Op de tweede verdieping zijn vijf banden aangebracht, die worden onderbroken door een rondboogspaarveld. Op het gesloten rondboogvenster van de serliana zijn de letters 'F.&.H.' aangebracht. De vierde en vijfde band raakt de witte stenen van de rondboog. In het midden van de rondboog is een sluitsteen met een hoofd aangebracht. De derde band markeert enerzijds het raamkalf en anderzijds de hoogte van de schouders van de schoudergevel. Op de schouders staan obelisken, die gedraaid zijn ten opzichte van het gevelvlak. Consoles met hoofden dragen de links en rechts in de gevel aangebrachte, prisma-achtige volumes waarop eveneens obelisken zijn geplaatst. De gevel wordt bekroond door een gepleisterd veld, omlijst door pilasters en een fronton, met op het veld een banderol met het jaartal "1895". Op het fronton staat eveneens een obelisk.
De achtergevel, die breder is dan de voorgevel is opgebouwd uit een bakstenen lijstgevel met twee bouwlagen en daarboven een mansardedak. In het midden wordt de lijst onderbroken door een dakkapel, waarin zich een luik met daarboven een hijsbalk bevindt. De dakkapel wordt bekroond door een fronton. De gevel bestond oorspronkelijk uit vier traveeën. Bij de verbouwing in 1926 werden de drie traveeën links vervangen door één groot rondboogvenster met glas-in-lood en daaronder drie smalle vensters. Deze vensters vormen een eenheid door de natuurstenen omlijsting. Het grote rondboogvenster is door twee stijlen in drie verticale stroken onderverdeeld. Het glas-in-lood heeft een abstracte voorstelling en is bijzonder rijk aan kleur. De rechtertravee is behouden, in zoverre dat het venster in de begane grond gewijzigd is in een deur, met bovenlicht. Op de tweede bouwlaag bevindt zich het ongewijzigde tweelichtsvenster met bovenlicht.
Van de linker zijgevel is slechts het achterdeel zichtbaar. Een gesloten bakstenen gevelvlak, slechts door kleine vensters onderbroken.
De rechter zijgevel wordt geheel in beslag genomen door de naast het winkelpand gesitueerde kerk.
In het na 1926 nauwelijks gewijzigde interieur is de trap met het glas-in-loodvenster van betekenis. Detailleringen van de houten balustrade zijn beïnvloed door de vormen van de Amsterdamse School. Op de zolder van het achterdeel nabij het luik bevindt zich een hijsrad.
Waardering
Het winkelpand is van algemeen belang vanwege zijn architectuurhistorische waarde als gaaf voorbeeld van een in eclectische bouwstijl ontworpen winkelpand, waarin de neorenaissance overheerst. Het pand is van ensemblewaarde als beeldbepalend element in de Langestraat. Van stedenbouwkundige waarde vanwege zijn ligging op een T-kruising van straten met, vanuit de Krommestraat gezien, het pand aan het eind.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
SHOP PREMISES, opposite the Krommestraat and on a plot situated directly between the Langestraat and the Achter de Heilige Geest.
The premises were given an inner courtyard, because a window of the adjacent church building needed to receive daylight. As compensation, a plot of land could be acquired on the other side. This explains the L-shaped ground plan of the building. The premises were designed in 1894 by Amersfoort architect H. Kroes at the request of H.J. Klein. The shop front consists of a largely glazed surface extending over two shop storeys. The premises were taken over in 1901 by Fortmann and Hehenkamp, furniture dealers. The premises are designed in an eclectic architectural style, in which neo-Renaissance influences predominate.
In 1926, H. Kroes, now assisted by his son W.C.A. Kroes, was responsible for a rebuild, during which the rear building constructed in 1894 was added to the shop. A monumental staircase and a large leaded-glass window with influences from the Amsterdam School were installed in this rebuild.
Description
The deep shop premises have an L-shaped ground plan, with the foot of the L on Achter de Heilige Geest. On this ground plan a front house, a (now covered) small inner courtyard and a rear building are arranged successively. The premises have three storeys with a mansard roof, covered with blue Dutch tiles.
The symmetrical front facade (north side) has over the height of two storeys and over the entire width of the storey a semicircular arch which frames the shop front. The whitewashed moulded arch with closing stone rests on two brick pilasters, rhythmically subdivided by three diamond-headed ornaments, flanking the shop front on the ground floor. The broad glazed shop front is subdivided by two pilaster-shaped, wooden mullions with classicistic motifs. On the right side is a recessed entrance arrangement. The originally entirely glazed surfaces of the lower front above natural stone plinth and those on the first storey are horizontally interrupted by blinds with sash lights with the words 'Fortmann and Hehenkamp' and 'Furniture Dealers since 1901' displayed thereon in decorative lettering. Above the great arch is a facade predominantly of brick, interrupted by plastered bands and a three-light window on the second storey. The two plastered bands on the first storey have a point of contact with the great arch. The transition from the first to the second storey is marked by a moulded string course. On the second storey five bands are installed, interrupted by a semicircular arch spandrel. On the closed semicircular sash of the serliana the letters 'F.&.H.' are displayed. The fourth and fifth bands touch the white stone of the semicircular arch. In the centre of the semicircular arch a closing stone with a head is installed. The third band marks on the one hand the window calf and on the other hand the height of the shoulders of the shoulder gable. Obelisks stand on the shoulders, rotated with respect to the facade plane. Consoles with heads carry the prism-like volumes placed on the left and right in the facade, on which obelisks are also placed. The facade is crowned by a plastered field, framed by pilasters and a pediment, with a banderol on the field bearing the date "1895". An obelisk also stands on the pediment.
The rear facade, which is broader than the front facade, is constructed of a brick cornice-topped facade with two storeys and above it a mansard roof. In the middle the string course is interrupted by a dormer window, in which there is a hatch with a hoist beam above it. The dormer window is crowned by a pediment. The facade originally consisted of four bays. In the 1926 rebuild the three bays on the left were replaced by one large semicircular arched leaded-glass window and below it three narrow windows. These windows form a unity through the natural stone surround. The large semicircular arched window is subdivided by two mullions into three vertical strips. The leaded glass has an abstract representation and is particularly rich in colour. The right bay has been preserved, in so far as the window on the ground floor has been changed into a door, with fanlight. On the second storey is the unaltered two-light window with fanlight.
Only the rear part of the left side facade is visible. A closed brick facade plane, interrupted only by small windows.
The right side facade is entirely occupied by the church situated next to the shop premises.
In the interior, little changed since 1926, the staircase with the leaded-glass window is of significance. Details of the wooden balustrade are influenced by the forms of the Amsterdam School. On the attic of the rear part near the hatch is a hoist wheel.
Valuation
The shop premises are of general importance by virtue of their architectural-historical value as an intact example of a shop premises designed in eclectic architectural style, in which neo-Renaissance predominates. The premises are of ensemble value as a character-defining element in the Langestraat. Of urban planning value by virtue of its location at a T-junction of streets with, viewed from the Krommestraat, the premises at the end.
Nearby in the register
- Kerk, Langestraat 61Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Handel en kantoor, Kortegracht tegenover 2 OngdHandel en kantoorunder 1 mi
- Opslag, Valkestraat 4Opslagunder 1 mi
- Woonhuis, Hof bij 30Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.