Rijksmonumentenregister · Netherlands
Pastorie(K), Wierdeweg 16
Leermens, Groningen, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Dienstwoning
- Function
- Pastorie(K)
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1880
- Address
- Wierdeweg 16, 9912 PD Leermens (Eemsdelta 20)
- Place
- Leermens
- Municipality
- Eemsdelta
- Province
- Groningen
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.34522, 6.79815
- Monument number
- 517383
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1868 map "Topografische atlas van het Koninkrijk der Nederlanden" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
PASTORIE opgetrokken in een Ambachtelijk-traditionele stijl. Het voorhuis van de pastorie werd in 1880 gebouwd. Hiervoor werd de oude weem deels afgebroken; het achterhuis uit omstreeks 1700 bleef staan. Rond 1970 kwam de Hervormde pastorie in gebruik als woonhuis. In 1992-1995 werd het hele pand gerestaureerd door de architecten Van der Veen en Bos uit Groningen.
De pastorie is gelegen aan een weg die dwars over de wierde loopt, op een ruim stuk grond dat deels is omgracht en omgeven door essen en esdoorns. Aan de zuidzijde ligt een boomgaard. De oprit, gelegen rechts aan de voorzijde, wordt afgesloten door een uit 1880 stammend TOEGANGSHEK, bestaande uit vier decoratieve betonnen pijlers met afgeronde top waartussen een ijzeren hekwerk van regels en spijlen met pieken; centraal twee bewegende delen; aan de zijkanten decoratieve ijzeren vleugels.
Omschrijving
PASTORIE bestaande uit een BLOKHUIS met ACHTERHUIS.
Het één bouwlaag hoge, deels onderkelderde symmetrische BLOKHUIS op rechthoekige plattegrond is opgetrokken in rode baksteen en wordt gedekt door een afgeplat schilddak waarop geglazuurde zwarte Friese golfpannen; vier gemetselde schoorstenen; houten kroonlijst. De gevels worden geleed door getoogde T-vensters onder een strek en gemetselde pilasters.
De entree in portiek bevindt zich in het middenrisaliet van de voorgevel (oostzijde) en bestaat uit twee houten paneeldeuren waarin gietijzeren panelen met getoogd bovenlicht onder rollaag; drie treden hoge hardstenen stoep; in de zijmuren van de portiek een gepleisterde nis; in de gevelsteen links van de entree `Herbouwd in het jaar 1880' en rechts `Kerkvgd K. Doornbos, K. Boukema, B. Venhuis'. Boven de entree is de gevel doorgetrokken en wordt beëindigd door een houten kroonlijst waaronder een houten balkon ondersteund door houten decoratieve consoles; houten en gietijzeren balustrade; twee houten deuren met halfronde bovenlichten onder rollaag; aan de zijkanten een driehoekig venster met decoratieve roedenverdeling. Aan weerszijden van de entree twee T-vensters en pilasters op de hoeken.
Aan de zuidzijde vier T-vensters en vier pilasters.
Aan de achtergevel (westzijde) is het achterhuis aangebouwd.
Aan de noordzijde een houten paneeldeur met getoogd bovenlicht waarvoor een rood bakstenen stoep, vier T-vensters, twee keldervensters met diefijzer en vier pilasters.
Het ACHTERHUIS op rechthoekige plattegrond is opgetrokken in rood/bruine bakstenen en wordt gedekt door een schilddak waarop zwarte Friese golfpannen; muurankers.
Aan de zuidzijde een houten paneeldeur met getoogd bovenlicht onder strek, een zesruits venster en twee H-vensters onder rollaag. In de achtergevel (westzijde) een zesruits en twee vierkante vensters en een niet-originele deur en venster. Aan de noordzijde drie zesruits vensters onder rollaag. Aan de oostzijde een opgeklampte houten deur onder strek en twee zesruits vensters onder een strek; houten kroonlijst.
In het INTERIEUR zijn ondermeer van belang: in de hal het gestucte plafond en de houten tochtdeuren waarin gekleurd glas met bovenlicht waarin een ijzeren decoratie, in de woonkamer de marmeren schouw waarboven gestucte pilasters en lijst, het gestucte plafond en de blinden, in de achterkamer de houten schouw en het balkenplafond.
Waardering
Pastorie en toegangshek van algemeen belang vanwege architectuur- en cultuurhistorische waarde:
- als voorbeeld van een traditionele pastorie met voorhuis uit 1880 en ouder achterhuis in de provincie Groningen
- vanwege de sobere vormgeving en detaillering
- vanwege de hoge mate van gaafheid van exterieur en delen van het interieur
- vanwege de beeldbepalende ligging in het centrum van het wierdedorp Leermens
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
PARSONAGE constructed in a Craftsman-traditional style. The front house of the parsonage was built in 1880. For this the old dwelling site was partly demolished; the rear house from around 1700 remained. Around 1970 the Reformed parsonage came into use as a dwelling. In 1992-1995 the entire property was restored by architects Van der Veen and Bos from Groningen.
The parsonage is situated on a road that runs across the terp, on a spacious plot of land that is partly surrounded by a moat and bordered by ash and sycamore trees. On the south side there is an orchard. The drive, located to the right of the front, is closed off by an ACCESS GATE dating from 1880, consisting of four decorative concrete pillars with rounded top between which is an iron framework of rails and spikes with points; centrally two moving parts; at the sides decorative iron wings.
Description
PARSONAGE consisting of a BLOCK HOUSE with REAR HOUSE.
The one-storey, partly cellared symmetrical BLOCK HOUSE on rectangular plan is constructed in red brick and is covered by a flattened hipped roof with glazed black Frisian roof tiles; four brick chimneys; wooden cornice. The facades are articulated by arched T-windows under a reveal and brick pilasters.
The entrance in a porch is situated in the central risalit of the front facade (east side) and consists of two wooden panelled doors with cast-iron panels with arched fanlight under roller blind; hardstone steps three treads high; in the side walls of the porch a plastered niche; in the façade stone to the left of the entrance 'Rebuilt in the year 1880' and to the right 'Church board K. Doornbos, K. Boukema, B. Venhuis'. Above the entrance the facade is continued and is terminated by a wooden cornice beneath which a wooden balcony is supported by wooden decorative consoles; wooden and cast-iron balustrade; two wooden doors with semicircular fanlights under roller blind; at the sides a triangular window with decorative glazing bars. On either side of the entrance two T-windows and pilasters at the corners.
On the south side four T-windows and four pilasters.
On the rear facade (west side) the rear house is adjoined.
On the north side a wooden panelled door with arched fanlight in front of which a red brick step, four T-windows, two basement windows with anti-theft bar and four pilasters.
The REAR HOUSE on rectangular plan is constructed in reddish-brown brick and is covered by a hipped roof with black Frisian roof tiles; wall anchors (ornamental).
On the south side a wooden panelled door with arched fanlight under reveal, a six-pane window and two H-windows under roller blind. In the rear facade (west side) a six-pane and two square windows and a non-original door and window. On the north side three six-pane windows under roller blind. On the east side a clamped wooden door under reveal and two six-pane windows under a reveal; wooden cornice.
In the INTERIOR the following are of particular importance: in the hall the plastered ceiling and the wooden draught doors with coloured glass with fanlight with an iron decoration, in the living room the marble fireplace with plastered pilasters and moulding above it, the plastered ceiling and the blinds, in the rear room the wooden fireplace and the beam ceiling.
Valuation
Parsonage and access gate of general importance because of its architectural and cultural-historical value:
- as an example of a traditional parsonage with front house from 1880 and older rear house in the province of Groningen
- because of its plain design and detailing
- because of the high degree of integrity of the exterior and parts of the interior
- because of its prominent location in the centre of the terp village of Leermens
Nearby in the register
- Archeologie, LeermensArcheologieunder 1 mi
- Woonhuis, Wierdeweg 8Woonhuisunder 1 mi
- Kerk, Kerkpad 7Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Woonhuis, Wierdeweg 1Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.