Rijksmonumentenregister · Netherlands
Café Otter
Enumatil, Groningen, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Horeca
- Function
- Café
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1900
- Address
- Hoendiep 25, 9811 PD Enumatil (Westerkwartier 20)
- Place
- Enumatil
- Municipality
- Westerkwartier
- Province
- Groningen
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.21605, 6.40970
- Monument number
- 517353
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1904 map "Bl. 4 Groningen, 1904" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Vermoedelijk eind-19de-eeuws hoekpand met begin-20ste-eeuws ingebouwd (schippers)café, lokaal bekend staand als CAFE OTTER. Door de situering aan een kruispunt van landwegen (weg langs het Hoendiep, Westerdijk/Dorpsstraat) en een waterweg (Hoendiep) alsmede de aanwezigheid van de aangebouwde winkel met garage, had het gebouw lange tijd een belangrijke functie voor de lokale bevolking en de passerende schippers. Het hoekpand (met kenmerkende aan de Oldambster architectuur verwante vormgeving) is enigszins aangetast: in de linkerzijgevel werden de deuren naar de stalling vervangen door een raam en twee gekoppelde vensters.
NB De bescherming is gericht op het hoekpand en het zich daarin bevindende café-interieur. De later aangebouwde winkel met garage wordt wegens te geringe monumentale waarde niet van rijkswege beschermd.
Omschrijving
Verdiepingloos hoekpand, opgetrokken uit rode Groninger baksteen en gedekt door een (jonger) met pannen belegd en aan de voorzijde afgewolfd schilddak. Topschoorsteen; muurankers; dakkapel. Even ingezwenkte voorgevel met geprofileerde omlopende dakgoot; bakgoot op klosjes langs zijgevel. Voordeur; lichtgetoogde enkele en dubbele (gekoppelde) H-vensters. Drie liggende zoldervensters. De toegang tot de stallingsruimte lag indertijd aan de zijde van de Westerdijk. Deze is vervangen door een deur en twee gekoppelde vensters. INTERIEUR: In het interieur zijn onder meer van belang de plankenvloer en het balkenplafond met gietijzeren ventilatierooster (met afbeelding van Ceres, godin van de landbouw), de gehoute vouwblinden, de gehoute (demontabele) wand met opgeklampte deur (waardoor de caféruimte kan worden vergroot), tap, houten toogkast met klassiek aandoende vormgeving en biertap (opslag vaten in kelder eronder); de gehoute lambriseringen en de wanden van lindengroen geschilderd kraalschot met langs de bovenrand sjabloondecoraties in de vorm van gestileerde flessen en glazen, uitgevoerd in lichtbruin en groen. Achter de toegangsdeur ligt een houten tochtportaal met een rechte en een gebogen wand, en een gebogen tochtdeur.
Waardering
Hoekpand met café-interieur van algemeen cultuurhistorisch en stedenbouwkundig belang en van belang wegens de zeldzaamheidswaarde van het interieur. Het hoekpand is van belang vanwege de hoofdvorm, het materiaalgebruik, de lichtgetoogde raam- en deuropeningen alsook de kenmerkende ligging op een kruispunt van landwegen en een waterweg met ijzeren draaibrug. Het café-interieur is van cultuurhistorisch belang als een bijzonder voorbeeld van een typologische ontwikkeling. Het heeft zeldzaamheidswaarde omdat het één van de weinige nog bewaard gebleven café-interieurs uit het begin van de twintigste eeuw in Nederland is. Het is tevens van belang vanwege de herkenbaarheid en de gaafheid.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Presumably late-19th-century corner building with early-20th-century built-in (skippers') café, locally known as CAFE OTTER. Due to its location at a crossroads of country roads (road along the Hoendiep, Westerdijk/Dorpsstraat) and a waterway (Hoendiep) as well as the presence of the adjoining shop with garage, the building long served an important function for the local population and passing skippers. The corner building (with characteristic design related to Oldambster architecture) is somewhat affected: in the left side facade the doors to the stable were replaced by a window and two coupled windows.
NB The protection is directed at the corner building and the café interior contained within it. The later adjoining shop with garage is not protected by the state due to insufficient monumental value.
Description
Single-storey corner building, constructed of red Groningen brick and covered by a (younger) tiled hipped roof, rounded at the front. Top chimney; ornamental wall anchors; roof dormer. Slightly recessed front facade with profiled surrounding drip moulding; gutter on corbels along side facade. Front door; light-jointed single and double (coupled) H-windows. Three horizontal attic windows. Access to the stable space was formerly on the Westerdijk side. This has been replaced by a door and two coupled windows. INTERIOR: In the interior among the important elements are the wooden plank floor and the beam ceiling with cast-iron ventilation grate (featuring Ceres, goddess of agriculture), the wooden folding blinds, the wooden (demountable) wall with clamped door (allowing the café space to be enlarged), tap, wooden bar cabinet with classically-styled design and beer tap (storage of barrels in cellar below); the wooden wall panelling and walls of linden-green painted beadwork with along the upper edge stencilled decorations in the form of stylised bottles and glasses, executed in light brown and green. Behind the entrance door is a wooden draught vestibule with a straight and a curved wall, and a curved draught door.
Valuation
Corner building with café interior of general cultural-historical and urban-planning significance and of significance due to the rarity value of the interior. The corner building is of significance due to its main form, the use of materials, the light-jointed window and door openings as well as the characteristic location at a crossroads of country roads and a waterway with an iron swing bridge. The café interior is of cultural-historical significance as a distinctive example of a typological development. It has rarity value because it is one of the few surviving café interiors from the early twentieth century in the Netherlands. It is also of significance due to its recognisability and integrity.
Nearby in the register
- Molen, Molenpad 3Industrie- en poldermolenunder 1 mi
- Boerderij, Zuiderweg 12Boerderijunder 1 mi
- Boerderij, Hogeweg 7Boerderij2 mi
- Vanwege onderdelen kerk, Hoofdstraat 227Vanwege onderdelen kerk2 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.