Rijksmonumentenregister · Netherlands
Boerderij(M1), Eiso Jargesstraat 1
Saaksum, Groningen, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Boerderij
- Function
- Boerderij(M1)
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1860
- Address
- Eiso Jargesstraat 1, 9886 PA Saaksum (Westerkwartier 20)
- Place
- Saaksum
- Municipality
- Westerkwartier
- Province
- Groningen
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.31249, 6.41895
- Monument number
- 516306
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1825 map "V.1:1-5: V:1. Niederlande: Prov: 16. Groningen. 17. Drenthe" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
KOP-HALS-ROMPBOERDERIJ met aangebouwde BIJSCHUUR, opgetrokken in een Ambachtelijk-traditionele stijl. Het voorhuis en de hals zijn waarschijnlijk gebouwd omstreeks 1860, terwijl de hoofd- en bijschuur er volgens een gevelsteen in 1890 achter zijn geplaatst. In 1965 is de plattegrond van de hals gewijzigd, waarbij een deur in de zuidgevel vervangen is door een venster. In 1977 zijn in de schuur drijfmestgruppen gemaakt en is er een vrijstaande silo bij geplaatst.
De boerderij is beeldbepalend gelegen in de als beschermd gezicht aangewezen dorpskom van Saaksum.
Omschrijving
KOP-HALS-BOERDERIJ met aangebouwde BIJSCHUUR. Het voorhuis is opgetrokken in een roodbruine baksteen met vlechtwerk in de topgevel. Het wolfdak, gedekt met een zwarte (vernieuwde) Hollandse pan, heeft een kroonlijst met klossen en twee gemetselde schoorstenen met kap op de nok. In de kopgevel (west) muurankers, twee H-vensters met houten persiennes en een strek, en twee zaadvensters met strek. In de zuidgevel vier H-vensters met persiennes en een strek, drie kortere H-vensters met strek, waarvan twee met persiennes, en twee tweeruits keldervensters met strek. In de noordgevel twee H-vensters met strek.
De HALS, opgetrokken in een roodbruine baksteen, heeft een aangekapt schilddak gedekt met een zwarte (vernieuwde) pan en een goot op klossen. Aan de zuidzijde een H-venster met rollaag (oorspronkelijk een deur), een H-venster en een (vernieuwde) deur met bovenlicht en rollaag. Aan de noordzijde een paneeldeur met deurlicht met gietijzeren paneel en een bovenlicht met gietijzeren levensboom, en een aangesmeerde stoep.
De HOOFDSCHUUR en aangebouwde BIJSCHUUR zijn beide opgetrokken in een rode baksteen. Beide hebben een schilddak, gedekt met golfplaat (niet origineel), en uilenborden in de nokeinden. De voor- en achtergevels hebben een gemetseld fries met rand en muizentand van gele baksteen, en een bakgoot.
In de achtergevel (oost) van de HOOFDSCHUUR vijf getoogde ijzeren vensters met roedenverdeling en halfsteens segmentboog, vier halfronde ijzeren zaadvensters met roedenverdeling, dubbele houten staldeuren onder een korfboogvormig bovenlicht met ijzeren roedenverdeling, en dubbele houten deeldeuren met ellipsvormig bovenlicht met ellipsboog. Aan weerszijden van de staldeuren een baksteen met ingekrast bouwjaar en initialen: "18 D.H.F." en "A.J.K. 90". In de westgevel een staand zesruits venster, twee kleine zesruits vensters, een dubbel liggend venster met diefijzers, een later dichtgemetseld venster en twee liggende tweeruits vensters. De beide zijgevels zijn blind.
In de achtergevel (oost) van de BIJSCHUUR vier getoogde ijzeren vensters met roedenverdeling en halfsteens segmentboog, dubbele houten deeldeuren onder een ellipsvormig bovenlicht, en dubbele houten staldeuren onder een korfboogvormig bovenlicht met ijzeren roedenverdeling. In de westgevel vier getoogde ijzeren vensters met roedenverdeling en halfsteens segmentboog en een opgeklampte deur met bovenlicht. De noordgevel is blind.
In het INTERIEUR van het voorhuis zijn onder meer van belang: in de voorkamer de houten schouw met schelpmotief; het balkenplafond; de bedsteden-kastenwand. In de gang de dubbele deuren met deurlichten met decoratieve roedenverdeling.
Waardering
Kop-hals-romp boerderij met aangebouwde bijschuur van algemeen belang vanwege cultuur- en architectuurhistorische waarde
- als voorbeeld van een traditionele kop-hals-rompboerderij uit de tweede helft van de 19de eeuw
- vanwege de sobere, doch verzorgde vormgeving
- vanwege de redelijke mate van gaafheid van het exterieur
- vanwege de zeer beeldbepalende ligging in de als beschermd gezicht aangewezen dorpskern van Saaksum.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
HEAD-NECK-BODY FARMSTEAD with adjoining OUTBUILDING, built in a Crafted-traditional style. The front house and the neck are probably built around 1860, while according to a date stone the main and outbuilding were placed behind it in 1890. In 1965 the plan of the neck was altered, with a door in the south gable replaced by a window. In 1977 slurry pits were made in the barn and a separate silo was placed.
The farmstead is image-determining situated in the village centre of Saaksum designated as a protected townscape.
Description
HEAD-NECK FARMSTEAD with adjoining OUTBUILDING. The front house is built in reddish-brown brick with wattle and daub in the gable. The half-hipped roof, covered with black (renewed) Dutch tile, has a cornice with brackets and two brick chimney stacks with caps on the ridge. In the gable (west) wall anchors, two H-windows with wooden shutters and render, and two seed windows with render. In the south gable four H-windows with shutters and render, three shorter H-windows with render, of which two with shutters, and two two-pane cellar windows with render. In the north gable two H-windows with render.
The NECK, built in reddish-brown brick, has an abutted hipped roof covered with black (renewed) tile and a gutter on brackets. On the south side an H-window with roll moulding (originally a door), an H-window and a (renewed) door with door light and roll moulding. On the north side a panel door with door light with cast iron panel and a fanlight with cast iron tree of life, and a mortared step.
The MAIN BARN and adjoining OUTBUILDING are both built in red brick. Both have a hipped roof, covered with corrugated sheet (not original), and soffit boards in the gable ends. The front and rear gables have a brick frieze with border and dentil course of yellow brick, and a gutter.
In the rear gable (east) of the MAIN BARN five arched iron windows with glazing bars and halfstone segmental arch, four semicircular iron seed windows with glazing bars, double wooden stable doors under a basket-arched fanlight with iron glazing bars, and double wooden part doors with elliptical fanlight with elliptical arch. On either side of the stable doors a brick with incised date and initials: "18 D.H.F." and "A.J.K. 90". In the west gable a standing six-pane window, two small six-pane windows, a double horizontal window with iron grilles, a later filled-in window and two horizontal two-pane windows. Both side gables are blind.
In the rear gable (east) of the OUTBUILDING four arched iron windows with glazing bars and halfstone segmental arch, double wooden part doors under an elliptical fanlight, and double wooden stable doors under a basket-arched fanlight with iron glazing bars. In the west gable four arched iron windows with glazing bars and halfstone segmental arch and an attached door with fanlight. The north gable is blind.
In the INTERIOR of the front house are notably: in the front room the wooden mantelpiece with shell motif; the beam ceiling; the bedstead-cupboard wall. In the hallway the double doors with door lights with decorative glazing bars.
Assessment
Head-neck-body farmstead with adjoining outbuilding of general interest by virtue of cultural and architectural-historical value
- as an example of a traditional head-neck-body farmstead from the second half of the 19th century
- by virtue of the sober, yet carefully executed design
- by virtue of the reasonable degree of integrity of the exterior
- by virtue of the very image-determining location in the village centre of Saaksum designated as a protected townscape.
Nearby in the register
- Kerk, Heralmastraat 6Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Vanwege onderdelen kerk, Torenstraat bij 48Vanwege onderdelen kerkunder 1 mi
- Kerk, Torenstraat 48Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Kerk en kerkonderdeel, Torenstraat bij 48Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.