TreeAlive
‹ Rijksmonumentenregister, Netherlands

Rijksmonumentenregister · Netherlands

Boerderij(M1), van Camminghaweg 34

Arum, Fryslân, Netherlands

The record

Designation
National monument (rijksmonument)
Class
Boerderij
Function
Boerderij(M1)
Category
onroerend gebouwd
Built
1886
Address
van Camminghaweg 34, 8822 WD Arum (Súdwest-Fryslân 21)
Place
Arum
Municipality
Súdwest-Fryslân
Province
Fryslân
Country
Netherlands
Coordinates
53.12838, 5.47698
Monument number
515676

Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.

University Library, Vrije Universiteit Amsterdam

3 historical maps cover this location, the earliest the 1868 map "Topografische atlas van het Koninkrijk der Nederlanden" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).

Get directions ↗

This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗

The register's description

Inleiding

Mooi gelegen KOP-HALS-ROMP BOERDERIJ met bijbehorend BAKHUIS, opgetrokken in 1886 in een Ambachtelijk-traditionele bouwtrant. Boerderij en bakhuis liggen even ten zuidoosten van een stateterrein, dat op de kaart van B. Schotanaus à Sterringa / F Halma (1718) wordt aangeduid als Hooghuistra en later door W. Eekhoff (1854) als Camminga-state of Hooghuistra-state. De state is vermoedelijk aan het eind van de 18de of het begin van de 19de eeuw gesloopt. Bewaard bleven twee gebeeldhouwde, schilddragende leeuwen (thans in de schuur opgeslagen) en, in de achtergevel, een gedenksteen met alliantiewapen Van Cammingha (?) - Van Albada (mogelijk van de echtelieden Gerrit Ferdinand van Cammingha, overleden 27 december 1770 en Anna Catharina Eleanora Onesimus-Andreas dr van Albada, overleden 2 april 1762). De huidige boerderij is gelegen ongeveer op de plaats waar voordien de van 1788 daterende "slotpleats" stond. Het tegenwoordig bij de boerderij behorende voormalige stinseterrein is op een dam na volledig omgracht en omvat naast een boomgaard met hoogstamappel, peren- en pruimenbomen een kleine groentetuin. Van de oorspronkelijke erfaanleg en de bijbehorende erfbeplanting is op de oprijlaan na vrijwel niets bewaard gebleven. Het gehele omgrachte terrein (voormalig stinseterrein en het gedeelte waarop de boerderij staat) is beschermd als archeologisch monument. De boerderij heeft sinds 1998 geen agrarische functie meer en is met zorg is aangepast aan de nieuwe bestemming van woonboerderij. Komende vanuit het zuidoosten vormt het geheel een beeldbepalend onderdeel van de dorpsbebouwing. NB: de wagenschuur met pootaardappelhok wordt wegens teveel wijzigingen niet van rijkswege beschermd.

Omschrijving

Kop-hals-romp boerderij, opgetrokken uit machinale rode baksteen (woongedeelte) en gele Friese handvormsteen (bedrijfsgedeelte); het voorhuis onder met geglazuurde Friese golfpannen belegd zadeldak; gepleisterde plint, geprofileerde gootlijst; topschoorstenen met bord (dakkapellen niet oorspronkelijk); de hals en het voorste deel van de hoog opgaande schuur onder schilddak met gegolfde cementpan; voor het overige riet en golfplaat; schoorsteen; staafankers; uilenbord. Kop. De noordgevel beganegronds blind; op kaphoogte twee zesruitsramen. In de oostgevel lichtgetoogde deur met bovenlicht en gietijzeren sierroosters en drie lichtgetoogde zesruitsramen; rechts van de deur stichtingssteen met vermelding "Kobbe Baerdt van Slooten 1886". In de westgevel vierkant raam en deur met bovenlicht; dakkajuit (niet oorspronkelijk). Hals. In de oostgevel deur met bovenlicht en ijzeren sierroosters en twee zesruitsramen. In de westgevel vierkant raam; staafankers; bakgoot op houten klossen. Romp. In de noordgevel twee zesruitsramen (teruggebracht), deur met bovenlicht, drie tweedelige melkkeldervensters met gietijzeren roosters; opkamerraam; staafankers; bakgoot op houten klossen; dakkapel (niet oorspronkelijk). In de oostgevel vierruitsraam, deur en zestien rechtgesloten betonnen stalramen (1946). In de zuidgevel hoge deeldeuren, dubbele en enkele staldeuren, vijf rechtgesloten stalramen (1946); daarboven twee liggende getraliede vensters waartussen gebeeldhouwde gedenksteen, afkomstig van de afgebroken Camminghastate; staafankers. In de westgevel vijf kleine, getoogde ijzeren stalramen met roedenverdeling, getoogde dubbele deur en twee tweedelige keldervensters met gietijzeren roosters; dakkapel (niet oorspronkelijk). INTERIEUR. Het interieur van het woonhuis is voor een deel in oorspronkelijke staat bewaard gebleven (plattegrond en uitmonstering). Van belang zijn onder meer: In de voorkamer een houten bedstedenwand met drie bedsteden en twee kasten, de houten vloer, het stucplafond, de vensterbanken, vouwblinden aan twee vensters, paneeldeuren en een schouw met hoekpilasters en gemarmerde schoorsteenmantel. In de in de oorspronkelijke staat teruggebrachte achterkamer in de hals de houten vloer, de vensterbanken en de vouwblinden, het houten balkenplafond, een bedstedenwand voor twee bedsteden en een tussenkast; de houten schouw met gemarmerde schoorsteenmantel. De houten vloer in de gang is opnieuw gesjabloneerd naar voorbeeld van het oorspronkelijke sjabloneerwerk. Rechtsachter in de gang ligt de trap naar de zolder. Ook de (thans nog in restauratie zijnde) keuken had oorspronkelijk een bedstee. Melkkelder: de vensters van de melkkelder hebben aan de binnenzijde nog de oorspronkelijke binnenluiken. In de (diepe) kelder staan een provisiekast en twee grote stenen bakken die evenals de vloer zijn afgewerkt met een harde sliblaag. Een klein stortluik is verbonden met een grote houten bak. Schuurgedeelte: het inwendige van de zeer ruime schuur met ankerbalkgebint is in 1946 aangepast aan toenmalige gebruikseisen en is sindsdien niet meer gewijzigd. In de schuur zijn onder meer nog aanwezig de koestallen, een opslagruimte voor aardappelen en een spekhok met rondgemetselde bovenkant. Hier bevinden zich ook de twee stenen leeuwen van de vroegere Camminghastate. Ze flankeerden ooit een brug tussen de boerderij en het stinseterrein. BAKHUIS. Ten westen van de boerderij gesitueerd bakhuis (1886), opgetrokken uit (hergebruikte?) Friese geeltjes en gedekt door een met Hollandse pannen belegd zadeldak; windveren; staafankers. In de oostelijke kopgevel een rechtgesloten deur; de westelijke kopgevel blind. In de zuidelijke en noordelijke langsgevel een klein getoogd ijzeren venster.

Waardering

Boerderij en bijbehorend bakhuis zijn van algemeen belang vanwege de cultuurhistorische, de architectuurhistorische en de ensemblewaarde.

De boerderij is van cultuurhistorische belang als een bijzondere schakel in de ontwikkeling van de boerderijenbouw in Nederland en als goed voorbeeld van een zeer karakteristiek, streekgebonden Fries type. Zij is tevens van belang vanwege de historische relatie met de verdwenen Camminghastate en het nog aanwezige stinseterrein. Zij heeft architectuurhistorische waarde als goed voorbeeld van laat negentiende-eeuwse landelijke bouwkunst in Ambachtelijk-traditionele bouwtrant en vanwege de samenhang tussen in- en exterieur. Zij heeft ensemblewaarde vanwege de visuele en functionele samenhang met de bijgebouwen en vanwege de historisch-ruimtelijke relatie met het ernaast gelegen archeologisch belangwekkende stinseterrein. Zij is tevens van belang vanwege de situering en als beeldbepalend onderdeel van de dorpsbebouwing. De boerderij is tenslotte van belang vanwege de herkenbaarheid en de redelijk grote mate gaafheid van het exterieur en van delen van het interieur.

Het bakhuis is van cultuurhistorisch belang als onderdeel van een karakteristiek, streekgebonden boerderijtype en vanwege de oorspronkelijke functie. Het heeft ensemblewaarde vanwege de visuele en functionele samenhang met het hoofdgebouw. Het is tevens van belang vanwege de herkenbaarheid en de grote mate van gaafheid.

English translation

The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com

Introduction

Attractive head-neck-body farmhouse with associated bakehouse, erected in 1886 in a Craftsman-traditional building style. The farmhouse and bakehouse are situated just to the southeast of an estate grounds which, on the map of B. Schotanaus à Sterringa / F Halma (1718), is marked as Hooghuistra and later by W. Eekhoff (1854) as Camminga-state or Hooghuistra-state. The estate was presumably demolished at the end of the 18th century or the beginning of the 19th century. Two carved stone lions bearing shields (now stored in the barn) were preserved and, in the rear facade, a commemorative stone with an alliance coat of arms of Van Cammingha (?) - Van Albada (possibly belonging to the married couple Gerrit Ferdinand van Cammingha, who died 27 December 1770 and Anna Catharina Eleanora Onesimus-Andreas dr van Albada, who died 2 April 1762). The present farmhouse is situated approximately where the "slot place" dating from 1788 previously stood. The former estate grounds now belonging to the farmhouse are fully surrounded by a moat except for a dam and comprise, besides an orchard with standard apple, pear and plum trees, a small vegetable garden. With the exception of the access drive, virtually nothing has been preserved of the original plot layout and associated planting. The entire moated area (former estate grounds and the section on which the farmhouse stands) is protected as an archaeological monument. Since 1998 the farmhouse has had no agricultural function and has been carefully adapted to its new use as a residential farmhouse. Approaching from the southeast, the whole ensemble forms a characterful part of the village streetscape. NB: the wagon shed with potato storage is not protected by the state due to excessive alterations.

Description

Head-neck-body farmhouse, constructed from machine-made red brick (residential section) and yellow Frisian hand-moulded brick (business section); the front house covered with a gabled roof laid with glazed Frisian barrel tiles; plastered plinth, moulded eaves board; roof chimneys with flashing (roof dormer windows not original); the neck and the front part of the tall rising barn under a hipped roof with corrugated cement tiles; otherwise thatch and corrugated sheet; chimney; rod anchors; owl board. Head. The north facade at ground floor level is blind; at roof height two six-light windows. In the east facade a leaded door with fanlight and cast-iron ornamental grilles and three leaded six-light windows; to the right of the door a foundation stone inscribed "Kobbe Baerdt van Slooten 1886". In the west facade a square window and door with fanlight; roof dormer (not original). Neck. In the east facade a door with fanlight and iron ornamental grilles and two six-light windows. In the west facade a square window; rod anchors; drip gutter on wooden blocks. Body. In the north facade two six-light windows (replaced), a door with fanlight, three two-part milk-cellar windows with cast-iron grilles; upper room window; rod anchors; drip gutter on wooden blocks; roof dormer (not original). In the east facade a four-light window, a door and sixteen vertically-closing concrete stable windows (1946). In the south facade high split doors, double and single stable doors, five vertically-closing stable windows (1946); above these two horizontal barred windows between which a carved commemorative stone originating from the demolished Cammingha estate; rod anchors. In the west facade five small leaded iron stable windows with glazing bars, leaded double door and two two-part cellar windows with cast-iron grilles; roof dormer (not original). INTERIOR. The interior of the residential house is preserved in part in original condition (floor plan and furnishings). Matters of importance include: In the front room a wooden box-bed wall with three box-beds and two cupboards, the wooden floor, the stucco ceiling, the window sills, fold-up shutters on two windows, panelled doors and a fireplace with corner pilasters and veined chimney mantel. In the rear room in the neck, restored to its original state, the wooden floor, the window sills and the fold-up shutters, the wooden beamed ceiling, a box-bed wall for two box-beds and an intermediate cupboard; the wooden fireplace with veined chimney mantel. The wooden floor in the hallway has been re-stencilled following the pattern of the original stencilwork. To the rear right in the hallway lies the staircase to the upper floor. The kitchen too (currently still under restoration) originally had a box-bed. Milk-cellar: the windows of the milk-cellar retain on the inside the original internal shutters. In the (deep) cellar stands a pantry cupboard and two large stone tanks which, like the floor, are finished with a hard silt layer. A small trap-door is connected to a large wooden tub. Barn section: the interior of the very spacious barn with its roof truss structure was adapted in 1946 to the requirements of the time and has not been altered since. In the barn are among other things still present the cow stalls, a storage space for potatoes and a smoke-house with rounded brick top. Here also stand the two stone lions from the former Cammingha estate. They once flanked a bridge between the farmhouse and the estate grounds. BAKEHOUSE. A bakehouse (1886) situated to the west of the farmhouse, constructed from (reused?) Frisian yellow bricks and covered by a gabled roof laid with Dutch tiles; weathervanes; rod anchors. In the eastern gable a vertically-closing door; the western gable is blind. In the southern and northern longitudinal facades a small leaded iron window.

Valuation

The farmhouse and associated bakehouse are of general importance on account of their cultural-historical, architectural-historical and ensemble value.

The farmhouse is of cultural-historical importance as a distinctive link in the development of farmhouse building in the Netherlands and as a good example of a highly characteristic, regionally-specific Frisian type. It is also of importance on account of its historical relationship with the vanished Cammingha estate and the still present estate grounds. It has architectural-historical value as a good example of late 19th-century rural building in Craftsman-traditional style and on account of the coherence between interior and exterior. It has ensemble value on account of the visual and functional coherence with the outbuildings and on account of the historical-spatial relationship with the adjacent archaeologically significant estate grounds. It is also of importance on account of its location and as a characterful part of the village streetscape. The farmhouse is furthermore of importance on account of its recognisability and the reasonably high degree of integrity of the exterior and parts of the interior.

The bakehouse is of cultural-historical importance as part of a characteristic, regionally-specific farmhouse type and on account of its original function. It has ensemble value on account of the visual and functional coherence with the main building. It is also of importance on account of its recognisability and the high degree of integrity.

Nearby in the register

Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.

Rijksmonumentenregister data: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, released under CC0 1.0. Record text is reproduced unchanged. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · CC0 1.0
See your own family's places on a living map