Rijksmonumentenregister · Netherlands
Kasteel, Landgoed Middachten 3
De Steeg, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kasteel, buitenplaats
- Function
- Kasteel
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Landgoed Middachten 3, 6994 JC De Steeg (Rheden 25)
- Place
- De Steeg
- Municipality
- Rheden
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.01902, 6.06971
- Part of complex
- 515227
- Monument number
- 515228
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamLeiden University LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
5 historical maps cover this location, the earliest the 1636 map "Zutphania Comitatus" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Omschrijving onderdeel 1. Hoofdgebouw (Middachten)
Het in oorsprong middeleeuwse omgrachte HOOFDGEBOUW is tussen 1693 en 1698 in classicistische stijl herbouwd naar ontwerp van stadhouderlijk architect Jacob Roman uitgevoerd door Steven Vennekool. De gedecoreerde ingangspartij heeft Vennekool toegevoegd. Bij de herbouw is gebruik gemaakt van middeleeuws muurwerk. Het blokvormige, bakstenen gebouw is op vierkante grondslag opgetrokken met aan alle vier de zijden een rechthoekige uitbouw. Deze risalerende delen treden als een avant-corps zoveel naar voren dat de zijvlakken ramen bevatten. Het huis is opgebouwd uit een schuin toelopend onderhuis en twee verdiepingen onder een met leien gedekt afgeplat schilddak. Op de nokeinden staan rechthoekig gemetselde schoorstenen. Het onderhuis, dat door een zandstenen rand gescheiden wordt van de bovenbouw, is bereikbaar via de brug en ook vanaf de gracht. De voor- en achtergevels zijn vijf traveeën breed en de beide zijgevels zes traveeën. De traveeën bestaan uit een schuifvenster in het onderhuis, een meerruitsvenster op de bel-etage en een meerruitsvenster op de verdieping. Alle vensters van het hoofdgebouw zijn voorzien van anderhalfsteens hanekammen. De onversierde en vlakke zijgevels hebben een gelijkvormige opbouw bekroond door een blokvormige kroonlijst. De voorgevel wordt bepaald door de natuurstenen ingangspartij, die de gehele uitbouw beslaat. De ingangspartij, onder een met leien gedekt schilddak waarvan de top eindigt in een gemetselde schoorsteen, wordt afgesloten door een segmentvormig fronton waarin een gepolychromeerd schild met het alliantiewapen van Van Reede en Van Raesfelt, dat wordt vastgehouden door twee griffioenen. Daaronder een wapperend lint met de tekst 'MALO MORAM QUAM FOEDARI' (Liever de dood dan de schande). Op de bel-etage wordt de dubbele paneeldeur met halfrond bovenlicht waarin een radiale roedenverdeling (spaakroeden) geflankeerd door een meerruitsvenster met meerruitsbovenlicht. Deze invulling is gevat in een natuurstenen omlijsting bestaande uit vier pilasters bekroond door een hoofdgestel. De zijpilasters dragen krijgerattributen (helm en schild). Voor de deur bevindt zich een bordes. Boven de hoofdingang bevindt zich een omlijst meerruits schuifvenster met Frans balkon geflankeerd door twee segmentvormige meerruits schuifvensters. De hele ingangspartij is vorm gegeven als een triomfboog om zo de militaire roem van de bouwheer Godart van Reede weer te geven. De zijtraveeën worden gevormd door twee boven elkaar geplaatste meerruitsvensters en een dakkapel met meerruitsvenster onder een halfrond houten fronton. De middelste travee aan de achterzijde (zuid) is voorzien van twee verschillende balkons. Op de bel-etage een smeedijzeren balkon, ondersteund door vier natuurstenen consoles, voor een meerruits schuifvenster met scharnierend houten onderpaneel. Op de tweede verdieping een natuurstenen Frans balkon met ongeprofileerde balusters voor een meerruits schuifvenster met scharnierend houten onderpaneel. De middelste en de twee zijtraveeën worden bekroond door een dakkapel van meerrruits draaivensters met daarboven een halfrond fronton.
In het INTERIEUR is de zeventiende-eeuwse plattegrond gaaf bewaard gebleven. Centraal het ovaalvormige trappenhuis, bekroond door een rijk gestucte koepel waaromheen de verschillende ruimten in een appartementensysteem zijn gegroepeerd. In de aankleding van het interieur zijn zeventiende-eeuwse betimmeringen grotendeels gaaf bewaard gebleven. Elementen uit stijlperioden uit de achttiende en negentiende eeuw (onder andere inrichting Groene Kamer) werden geïntegreerd. Het zeventiende-eeuwse trappenhuis vormt het hart van het huis (gebouwd op de voormalige binnenplaats) en bestaat uit een dubbele ovale trap, voorzien van rijk houtsnijwerk waarin de Ierse harp en een slangmotief zijn verwerkt en uitbundig stucwerk ontworpen door Vennekool (onder andere uitgevoerd door Francesco Ottolini). Het iconografisch programma van het snij- en stucwerk verwijst naar de Ierse heldendaden van veldheer Godart van Reede. Van de aankleding van het interieur is ondermeer van belang het stucplafond in Empirestijl in de Zaal uit 1813 met commodes onder spiegels in Lodewijk XV-stijl en twee dubbel gebogen commodes in Lodewijk XV-stijl. In 1900 werden de deurpartijen, oorspronkelijk uit het midden van de Zaal, naar voren verschoven. In de Eetkamer bevindt zich een stucplafond uit circa 1845 met onder andere het alliantiewapen Bentinck en Van Waldeck Piermont. De Blauwe Kamer heeft, evenals de Groene Kamer, een zventiende-eeuws stucplafond en aansluitend een kabinetje waarin een schoorsteen in de stijl van Daniël Marot. De bibliotheek en de slaapkamer er boven hebben een achthoekig koepelvormig plafond.
Waardering
HOOFDGEBOUW (Middachten) behorend tot de historische buitenplaats Middachten van bijzonder belang
- vanwege het gaaf bewaard gebleven interieur en exterieur van het in oorsprong middeleeuwse huis, dat in de zeventiende eeuw in classicistische stijl is herbouwd;
- als gaaf bewaard voorbeeld van het werk van Jacob Roman en Steven Vennekool;
- vanwege het gaaf bewaard gebleven zeventiende-eeuwse grondplan van het interieur waarin opgenomen het unieke trappenhuis met koepel
- vanwege de zeventiende-eeuwse aankleding van het interieur met latere wijzigingen.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Description of component 1. Main Building (Middachten)
The originally medieval moated MAIN BUILDING was rebuilt between 1693 and 1698 in classical style to the design of stadtholder's architect Jacob Roman, executed by Steven Vennekool. Vennekool added the decorated entrance section. In the rebuilding, medieval masonry was reused. The block-shaped, brick building is constructed on a square ground plan with a rectangular projection on all four sides. These projecting sections advance as an avant-corps to such an extent that the side surfaces contain windows. The house is built up from a sloping substructure and two storeys under a slated hipped roof. Rectangular brick chimneys stand on the roof ridge ends. The substructure, separated from the superstructure by a sandstone edge, is accessible via the bridge and also from the moat. The front and rear facades are five bays wide and both side facades are six bays wide. The bays consist of a sash window in the substructure, a multi-pane window on the piano nobile and a multi-pane window on the upper storey. All windows of the main building are fitted with one-and-a-half-brick dentil moulding. The undecorated and flat side facades have uniform construction crowned by a block-shaped cornice. The front facade is defined by the ashlar entrance section, which spans the entire projection. The entrance section, under a slated hipped roof whose top ends in a brick chimney, is closed by a segmental pediment in which a polychrome shield with the alliance coat of arms of Van Reede and Van Raesfelt, held by two griffins. Below it a waving ribbon with the text 'MALO MORAM QUAM FOEDARI' (Rather death than dishonour). On the piano nobile, the double panelled door with segmental fanlight with radial glazing bars (spoke bars) is flanked by a multi-pane window with multi-pane fanlight. This filling is set in an ashlar frame consisting of four pilasters crowned by an entablature. The side pilasters bear military attributes (helmet and shield). In front of the door is a raised platform. Above the main entrance is a framed multi-pane sash window with French balcony flanked by two segmental multi-pane sash windows. The entire entrance section is designed as a triumphal arch to display the martial glory of the builder Godart van Reede. The side bays are formed by two multi-pane windows placed one above the other and a dormer with multi-pane window under a segmental wooden pediment. The middle bay on the rear side (south) has two different balconies. On the piano nobile a wrought-iron balcony, supported by four ashlar consoles, for a multi-pane sash window with hinged wooden lower panel. On the second storey an ashlar French balcony with undecorated balusters for a multi-pane sash window with hinged wooden lower panel. The middle and the two side bays are crowned by a dormer with multi-pane casement windows and above it a segmental pediment.
In the INTERIOR the seventeenth-century ground plan has been well preserved. Centrally the oval-shaped stairwell, crowned by a richly stuccoed dome around which the various rooms are grouped in an apartment system. In the interior decoration, seventeenth-century timber panelling has been largely well preserved. Elements from style periods of the eighteenth and nineteenth centuries (including the decoration of the Green Room) were integrated. The seventeenth-century stairwell forms the heart of the house (built on the former courtyard) and consists of a double oval staircase, furnished with rich woodcarving in which the Irish harp and a serpent motif are incorporated and exuberant stuccowork designed by Vennekool (amongst others executed by Francesco Ottolini). The iconographic programme of the carved and stucco work refers to the Irish exploits of general Godart van Reede. Of the interior decoration, the stucco ceiling in Empire style in the Hall from 1813 is of particular importance, with commodes under mirrors in Louis XV style and two double-curved commodes in Louis XV style. In 1900 the door sections, originally from the middle of the Hall, were moved forward. In the Dining Room there is a stucco ceiling from circa 1845 with, amongst other things, the alliance coat of arms Bentinck and Van Waldeck Piermont. The Blue Room has, as does the Green Room, a seventeenth-century stucco ceiling and adjoining a small cabinet in which a fireplace in the style of Daniël Marot. The library and the bedroom above it have an octagonal dome-shaped ceiling.
Valuation
MAIN BUILDING (Middachten) belonging to the historical country estate Middachten of particular importance
- due to the well-preserved interior and exterior of the originally medieval house, which was rebuilt in classical style in the seventeenth century;
- as a well-preserved example of the work of Jacob Roman and Steven Vennekool;
- due to the well-preserved seventeenth-century ground plan of the interior in which the unique stairwell with dome is incorporated
- due to the seventeenth-century decoration of the interior with later modifications.
Nearby in the register
- Tuinbank, Landgoed Middachten bij 3Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
- Tuinbank, Landgoed Middachten bij 3Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
- Tuin, park en plantsoen, Landgoed Middachten bij 3Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
- Tuinvaas, Landgoed Middachten bij 3Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.