Rijksmonumentenregister · Netherlands
Spanjaardsbrug
Rotterdam, Zuid-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Brug
- Function
- Verkeersbrug
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1885
- Address
- Oudehoofdplein bij 2, 3011 TM Rotterdam
- Place
- Rotterdam
- Province
- Zuid-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.91933, 4.49323
- Monument number
- 513767
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
Historical map archives, georeferenced via AllmapsTU Delft LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1860 map "Rotterdam" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding:
Op waterkracht werkende BASCULEBRUG over het Haringvliet, gebouwd in 1885 naar ontwerp van G.J. de Jongh, ter vervanging van de toenmalige Spanjaardsbrug, een handbediende basculebrug ontworpen door W.N. Rose.
NB 1981-1984 vond restauratie van de brug plaats, waarbij de brugkleppen geheel werden vernieuwd en het bewegingswerk werd gerestaureerd. Het brugwachtershuis in eclectische trant, op de westelijke hoek van het zuidelijke bruggehoofd, werd gereconstrueerd. De kandelaberzuilen zijn in aluminium gegoten replica's van negentiende-eeuwse lantaarns. De roodkoperen lantaarns zijn gereconstrueerd naar de oorspronkelijke tekeningen.
Omschrijving:
Hydraulisch werkende ijzeren basculebrug met een decoratieve smeedijzeren brugleuning en houten regels. Op de vier hoeken van de brughoofden vier gietijzeren windwerkkasten, waarop de gereconstrueerde kandelaberzuilen met roodkoperen lantaarns. Aan de brugzijde van iedere windwerkkast bevindt zich een groot gietijzeren kwadrant. Op de brughoofden bevinden zich tevens de eenvoudige tweedelige afsluithekken van de brug, bestaande uit smeedijzeren liggers waartussen gekruiste smeedijzeren banden. Op de westelijke hoek van het zuidelijke brughoofd staat het gereconstrueerde brugwachtershuis. Het gebouwtje is opgetrokken op een rechthoekige plattegrond en omvat een bouwlaag.
De basis is van rode baksteen, de overige constructie van hout. Het huisje draagt een wolfdak met mastiek bedekking en heeft een geprofileerde houten bakgoot op klossen. De zuidoostelijke hoek van het huisje springt in om ruimte te maken als ingangsportaal, afgesloten met een houten balustrade en op de hoek een houten geprofileerde kolom. Hierachter bevinden zich twee deuren, toegang biedend tot het toilet en het brugwachtersvertrek. In de oostelijke, noordelijke en westelijke gevel bevinden zich rechthoekige vensters met roedenverdeling en bovenlichten, en bovenin de noordelijke en zuidelijke gevels bovendien kleine rechthoekige vensters. De hydraulische aandrijving (aangesloten op het drinkwaterleidingnet) geschiedt door middel van een oscillerende (schommelende) cilinder waarin zich een zuiger beweegt, die op de kruk werkt die aan de wentelas is bevestigd. Voor elk van de brugkleppen is een cilinder in de oostelijke zijkelder geplaatst. De bediening van de brug gebeurt voor beide brugkleppen afzonderlijk. Op straatniveau, boven de zijkelders waarin de machines zijn opgesteld, bevindt zich een handle. Hiermee wordt, door middel van een stangenstelsel de waterschuif bediend. De schuif laat, door het vooruit of achteruit bewegen van de bedieningshandle, het water aan een van de beide zijden van de zuiger toe en opent of sluit de brug. In de middenstand is de watertoevoer geheel afgesloten en is het systeem vergrendeld. Naast de hydraulische aandrijving is tevens een handbewegingswerk aanwezig. De vergrendeling van de brug is gekoppeld aan de draaiende afsluithekken. Wanneer de afsluithekken worden gesloten, schuiven de grendelpennen door middel van tandwielen, een heugelstang en een hefboomstelsel naar voren. Op deze wijze wordt de brug bij het sluiten van de hekken ontgrendeld en omgekeerd.
Waardering:
De Spanjaardsbrug over het Haringvliet is van algemeen belang vanwege de cultuurhistorische en typologische waarde en de bijzondere toepassing van waterdruk voor de aandrijving.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction:
Water-powered BASCULE BRIDGE over the Haringvliet, built in 1885 after design by G.J. de Jongh, to replace the then existing Spanjaardsbrug, a hand-operated bascule bridge designed by W.N. Rose.
NB 1981-1984 restoration of the bridge took place, during which the bridge gates were entirely renewed and the operating mechanism was restored. The bridge-keeper's house in eclectic style, on the western corner of the southern bridge abutment, was reconstructed. The candelabra columns are cast in aluminium replicas of nineteenth-century lanterns. The copper lanterns are reconstructed after the original drawings.
Description:
Hydraulically operated iron bascule bridge with a decorative wrought-iron bridge railing and wooden rails. On the four corners of the bridge abutments four cast-iron wind-gear cases, on which the reconstructed candelabra columns with copper lanterns. On the bridge side of each wind-gear case there is a large cast-iron quadrant. On the bridge abutments there are also the simple two-part closing gates of the bridge, consisting of wrought-iron beams between which crossed wrought-iron straps. On the western corner of the southern bridge abutment stands the reconstructed bridge-keeper's house. The small building is constructed on a rectangular ground plan and comprises one storey.
The base is of red brick, the remaining construction of wood. The small house has a half-hipped roof with mastic covering and has a profiled wooden rain gutter on corbels. The south-eastern corner of the small house steps in to make room as an entrance portal, closed off with a wooden balustrade and at the corner a wooden profiled column. Behind this are two doors, providing access to the toilet and the bridge-keeper's room. In the eastern, northern and western facades there are rectangular windows with glazing bars and fanlights, and at the top of the northern and southern facades also small rectangular windows. The hydraulic drive (connected to the drinking water mains) is effected by means of an oscillating cylinder in which a piston moves, which works on the crank attached to the rotating shaft. For each of the bridge gates a cylinder is placed in the eastern side cellar. The operation of the bridge is done for both bridge gates separately. At street level, above the side cellars in which the machines are installed, there is a handle. With this, by means of a system of rods, the water gate is operated. The gate allows, by moving the operating handle forward or backward, water on one of both sides of the piston and opens or closes the bridge. In the middle position the water supply is completely shut off and the system is locked. In addition to the hydraulic drive there is also a hand-operated mechanism present. The locking of the bridge is coupled to the rotating closing gates. When the closing gates are closed, the locking pins slide forward by means of gear wheels, a gear rack and a lever system. In this way the bridge is unlocked when the gates are closed and vice versa.
Valuation:
The Spanjaardsbrug over the Haringvliet is of general importance because of its cultural-historical and typological value and the special application of water pressure for the drive.
Nearby in the register
- Werk-woonhuis, Haringvliet 98Werk-woonhuisunder 1 mi
- Werk-woonhuis, Haringvliet 96Werk-woonhuisunder 1 mi
- Werk-woonhuis, Haringvliet 94Werk-woonhuisunder 1 mi
- Werk-woonhuis, Haringvliet 92 AWerk-woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.