Rijksmonumentenregister · Netherlands
Stationsgebouw, Eikenlaan 62
Kolham, Groningen, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Transport
- Function
- Stationsgebouw
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1929
- Address
- Eikenlaan 62, 9615 AS Kolham (Midden-Groningen 20)
- Place
- Kolham
- Municipality
- Midden-Groningen
- Province
- Groningen
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.18699, 6.74463
- Monument number
- 513606
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1914 map "Toekenning van een renteloos voorschot uit 's rijks schatkist ten behoeve van de inrichting voor toepassing van mechanische trekkracht, en het in exploitatie brengen met deze trekkracht van de lijnen der voormalige Eerste Groninger Tramway-Maatschappij" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
STATIONSGEBOUW bestaande uit een woonhuis voor de stationschef, een wachtlokaal, kantoor en een schuur, gebouwd in 1929 in opdracht van de Spoorweg Maatschappij Woldjerspoorweg en Stoomtramwegen in Midden en Noordelijk Groningen. Het gebouw is opgetrokken in een regionale variant op het Zakelijk Expressionisme.
In 1924 werd begonnen met de aanleg van het Woldjerspoor, een spoorlijn van Groningen over Slochteren naar Delfzijl. Door het gebruik van motor-elektrische wagens was het één van de modernste in Nederland. Toen de spoorlijn in 1929 af was, werden identieke stations gebouwd in Engelbert, Scharmer-Harkstede, Kolham, Slochteren, Hellum-Schildwolde, Siddeburen, Tjuchem-Meedhuizen, Weiwerd en Delfzijl. In 1941 werd de spoorlijn opgeheven door de economische crisis en opkomst van het gemotoriseerde verkeer. In 1942 werden de rails afgebroken.
Van de vijf nog bestaande stationsgebouwen verkeert het station in Kolham in de meest oorspronkelijke staat. In 1952 werd het gebouw intern verbouwd tot twee wooneenheden. In 1954 vond aan de noordzijde een nieuwe aanbouw plaats; deze aanbouw komt wegens te geringe ouderdom en geen architectonische waarde niet voor bescherming van rijkswege in aanmerking. Omstreeks 1979 werden de verticale bakstenen stijlen en roedenverdeling in de vensters verwijderd. Het gebouw doet tegenwoordig dienst als woonhuis. Van het toiletgebouw gelegen aan de oostzijde werd in 1988 een nieuw woonhuis gemaakt; dit komt wegens verbouw niet voor de bescherming van rijkswege in aanmerking.
Het station is gelegen aan de noordelijke uitvalsweg van Kolham, aan het einde van een eikenlaan.
Omschrijving
STATIONSGEBOUW bestaande uit een woonhuis, wachtlokaal, kantoor en aangebouwde schuur.
Het één en twee bouwlagen hoge, deels onderkelderde STATIONSGEBOUW bestaande uit drie bouwvolumes alle op rechthoekige plattegrond, is opgetrokken in een licht gesinterde rode baksteen en wordt gedekt door drie overkragende zadeldaken waarop rode Hollandse pannen; drie gemetselde schoorstenen (op schuur niet-origineel); overkragende houten goot op klossen. De gevels worden geleed door liggende en staande vensters (oorspronkelijke roedenverdeling en gemetselde stijlen ontbreken) onder rollaag en bakstenen onderdorpel en een rollaag ter hoogte van de onderdorpels van de vensters; in de topgevels decoratief gekleurd metselwerk.
De entree van het woonhuis bevindt zich in de voorgevel (zuidzijde) van het rechter bouwvolume en bestaat uit een houten paneeldeur onder rollaag waarvoor een rood bakstenen stoep. Rechts van de entree een staand en een drie-delig venster. Aan de westzijde rechts een smal staand venster. In de achtergevel (noordzijde) twee staande vensters, een niet-originele houten paneeldeur (behoort oorspronkelijk aan de oostzijde) en een niet-origineel staand venster. In de topgevel aan de oostzijde een dichtgemetselde deur, een drie-delig venster, een staand venster en vier liggende vensters in de top.
In de voorgevel (zuidzijde) van het centrale bouwvolume een liggend en een staand venster. In de westgevel rechts twee liggende en twee staande vensters en in de top een staand zesruits venster. In de achtergevel (noordzijde) drie ingekorte staande vensters. Boven de vensters een zandstenen gevelsteen waarin uitgehouwen `Kolham'; houten dakkapel onder overkragend plat dak waarin een twee-delig venster. In de oostgevel rechts een dichtgemetselde deur waarboven een zandstenen gevelsteen waarin uitgehouwen 'stationschef'.
In de voorgevel (zuidzijde) van het linker bouwvolume twee niet-originele garagedeuren onder een latei, een niet-originele deur waarvoor een rood bakstenen stoep en een staand twee-delig venster onder een latei. In de topgevel aan de westzijde drie vensters. In de achtergevel (noordzijde) een niet-origineel staand venster, de niet-beschermde aanbouw (1954) en twee twee-delige vensters met bovenlicht onder een latei.
In het INTERIEUR zijn ondermeer van belang: de houten paneeldeuren, de zwart/witte tegelvloer in de hal, in het bedrijfsgedeelte de houten banken, de geel geglazuurde bakstenen wanden en het loket.
Waardering
Stationsgebouw van algemeen belang vanwege architectuur- en cultuurhistorische waarde:
- als voorbeeld van een stationsgebouw uit 1929 in de provincie Groningen in een regionale variant op het Zakelijk Expressionisme.
- vanwege de opvallende vormgeving en bijzondere detaillering
- vanwege de redelijke mate van gaafheid
- als herinnering aan het Woldjerspoor
- vanwege de mooie ligging aan het einde van een laan
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Station building consisting of a residence for the station master, a waiting room, office and a shed, built in 1929 on behalf of the Woldjerspoorweg and Stoomtramwegen Railway Company in Central and Northern Groningen. The building is constructed in a regional variant of Functional Expressionism.
In 1924 construction began on the Woldjerspoor, a railway line from Groningen via Slochteren to Delfzijl. Due to the use of motor-electric trains it was one of the most modern in the Netherlands. When the railway line was completed in 1929, identical stations were built in Engelbert, Scharmer-Harkstede, Kolham, Slochteren, Hellum-Schildwolde, Siddeburen, Tjuchem-Meedhuizen, Weiwerd and Delfzijl. In 1941 the railway line was closed due to the economic crisis and the rise of motorised transport. In 1942 the rails were dismantled.
Of the five remaining station buildings, the station in Kolham is in the most original state. In 1952 the building was internally converted into two residential units. In 1954 a new extension was added on the north side; this extension does not qualify for protection by the national government due to insufficient age and lack of architectural value. Around 1979 the vertical brick mullions and glazing bars in the windows were removed. The building currently serves as a residence. The toilet building located on the east side was converted into a new residential house in 1988; this does not qualify for national government protection due to alteration.
The station is located on the northern approach road of Kolham, at the end of an oak-lined avenue.
Description
Station building consisting of a residence, waiting room, office and attached shed.
The one and two-storey, partly basement station building consisting of three building volumes all on rectangular plan, is constructed in light-sintered red brick and is covered by three overhanging gabled roofs with red Dutch tiles; three brick chimneys (non-original on shed); overhanging wooden gutter on brackets. The facades are articulated by horizontal and vertical windows (original glazing bars and brick mullions are absent) under roll moulding and brick sills and a roll moulding at the height of the window sills; in the stepped gables decorative coloured brickwork.
The entrance to the residence is in the front façade (south side) of the right building volume and consists of a wooden panelled door under roll moulding in front of which is a red brick stoep. To the right of the entrance a vertical and a three-part window. On the west side on the right a narrow vertical window. In the rear façade (north side) two vertical windows, a non-original wooden panelled door (originally belongs on the east side) and a non-original vertical window. In the stepped gable on the east side a bricked-up door, a three-part window, a vertical window and four horizontal windows in the peak.
In the front façade (south side) of the central building volume a horizontal and a vertical window. In the west façade on the right two horizontal and two vertical windows and in the peak a vertical six-pane window. In the rear façade (north side) three shortened vertical windows. Above the windows a sandstone façade stone inscribed 'Kolham'; wooden roof dormer under overhanging flat roof with a two-part window. In the east façade on the right a bricked-up door above which a sandstone façade stone inscribed 'stationschef'.
In the front façade (south side) of the left building volume two non-original garage doors under a lintel, a non-original door in front of which is a red brick stoep and a vertical two-part window under a lintel. In the stepped gable on the west side three windows. In the rear façade (north side) a non-original vertical window, the non-protected extension (1954) and two two-part windows with fanlight under a lintel.
In the INTERIOR are among others of importance: the wooden panelled doors, the black and white tile floor in the hall, in the business section the wooden benches, the yellow glazed brick walls and the counter.
Valuation
Station building of general importance due to architectural and cultural-historical value:
- as an example of a station building from 1929 in the province of Groningen in a regional variant of Functional Expressionism.
- due to the striking design and special detailing
- due to the reasonable degree of integrity
- as a reminder of the Woldjerspoor
- due to the fine location at the end of an avenue
Nearby in the register
- Kerk, Hoofdweg 44Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Molen, Hoofdweg 90Industrie- en poldermolenunder 1 mi
- Bedrijfsruimte, Werfkade 14Industrie1 mi
- Begraafplaats, Knijpslaan bij 3Begraafplaats en -onderdelen2 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.