Rijksmonumentenregister · Netherlands
OP DEN AKKER
Bussum, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1875 - 1899
- Address
- Parklaan 35, Locatie: Spiegel, Het, 1405 GP Bussum (Gooise meren 27)
- Place
- Bussum
- Municipality
- Gooise meren
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.27656, 5.15191
- Monument number
- 513255
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1875 map "Niederlande Und Belgien." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
LANDHUIS, "OP DEN AKKER", gebouwd in het laatste kwart van de 19de eeuw in eclectische stijl, in 1902 in nieuw-historiserende trant verbouwd door K.P.C. de Bazel voor de schrijver en kunstenaar Jan Veth en in 1910 door dezelfde architect met een atelier uitgebreid. Bij de verbouwing bleef een gedeelte van de west- en zuidgevel staan, zichtbaar door de toepassing van andere bakstenen, metselverband en metselspecie. Het landhuis is gesitueerd op een groot terrein tussen de Koningslaan en de Parklaan.
Omschrijving
Het landhuis is opgetrokken in rode baksteen op een rechthoekige plattegrond met aan de noordwestzijde een risaliet en daarachter een lange aanbouw, met voormalig schildersatelier. Het pand telt twee bouwlagen onder schilddak, gedekt met rode tuiles du Nord. Het schilddak van de uitbouw sluit aan op het dak van het hoofdvolume. De aanbouw telt één bouwlaag onder zadeldak met de noklijn haaks op de weg en gedekt met rode tuiles du Nord. De overstekende dakschilden rusten op gesneden consoles. De hoog opgaande schoorstenen zijn deels voorzien van decoratief metselwerk in gele steen. De gevels van het oorspronkelijke volume zijn gemetseld in Vlaams verband boven een iets uitkragende plint in donkerrode steen in kruisverband, afgesloten door een kwartronde profielsteen. De oude gevels aan de west- en zuidzijde zijn gemetseld in kruisverband met rollaag. De gevels van de lage uitbouw zijn gemetseld in halfsteensverband op een plint van donkerrode baksteen in staand verband met rollaag, die van de aanbouw in Vlaams verband op een plint in kruisverband met rollaag. Ter hoogte van de verdiepingscheiding loopt over de gevels van het oorspronkelijke volume en de aanbouw een band van gele baksteen. Iets onder de dakrand van het oorspronkelijke volume een band van gele baksteen en een fries met siermetselwerk in kruismotief. De strekken boven de vensters worden afgesloten door een uitstekende laag van gele baksteen. De vensters hebben een kleine roedenverdeling. De vensters van het oorspronkelijke volume onderscheiden zich door maat van de ruiten en de middenstijl die is uitgevoerd als een pilaster met horizontale profilering aan de boven- en onderzijde.
De symmetrische gevel aan de zijde van de Parklaan (O) telt drie traveeën met vensters, voorzien van luiken. Op de gevel zijn decoratieve ankers bevestigd. Op de rechterhoek is een natuurstenen hoeksteen aangebracht met de tekst: "JOOST VETH/7 6 1902". In het midden is op de verdiepingscheiding een natuurstenen gevelsteen bevestigd met de naam: "OP DEN AKKER", en een ploegende boer en een ploeg die wordt getrokken door twee ossen met op de achtergrond een krans van zonnestralen. Links en rechts zijn bloemmotieven gehouwen. In het midden doorbreekt een topgevel met getoogde bovenzijde de daklijst; het venster bestaat uit drie 4-ruitsramen. Onder de getoogde daklijst en op de bakstenen pilasters met natuurstenen kapitelen, is siermetselwerk van gele baksteen aangebracht.
In de noordgevel van het hoofdvolume de ingangspartij met houten deur, voorzien van lijstwerk en ovaal koperen kijkgat. Voor de entreepartij een stoep van gele baksteen en natuursteen; de drempel is van natuursteen. De zijlichten hebben een stalen sierroedenverdeling in geometrisch motief. De deur wordt geflankeerd door natuurstenen pilasters met voluutkapitelen onder een zware latei met decoratieve gehouwen onderrand. De uiteinden van de latei rusten op twee voluutconsoles boven de zijlichten. Tussen de pilasters bevindt zich boven de deur en de zijlichten een mozaïek van rode en gele tegels. Aan weerszijden van de entreepartij een kelderkoekoek, omgeven door een smeedijzeren hekwerk, verankerd in het natuursteen van de stoep. Boven de ingangspartij een groot samengesteld traplicht van drie vensters. De muurdammen bevatten natuurstenen stukken. Op de begane grond bevindt zich aan weerszijden van de ingangspartij een venster, identiek aan de zijlichten en daarboven hoog in de gevel een klein venster. In het dakvlak is boven de ingangspartij een dakkapel geplaatst met 6-ruits stolpvensters en een dakrand, rustend op gesneden consoles. In de noordgevel van de uitbouw bevindt zich op de begane grond links een venster met middenstijl, uitgevoerd als een pilaster en rechts een deur onder 16-ruitsbovenlicht. Op de verdieping bevinden zich twee stolpvensters met klapramen. De noordgevel van de aanbouw bevat van links naar rechts een gevelsteen met een figuur en het jaartal 1607, een deur onder 16-ruitsbovenlicht, een stolpvenster met bovenlicht met middenstijl, een atelierraam met gekleurde glas-in-loodramen uit de periode van het St. Olavhuis, een stolpvenster met bovenlicht met middenstijl en een deur onder zestien-ruitsbovenlicht. In het dakvlak zijn twee dakkapellen met toogvormige bovenzijde geplaatst.
De zuidgevel bevat op de begane grond aan de linkerzijde openslaande deuren en in het midden twee vensters met middenstijl als een pilaster. Op de verdieping is aan de linkerzijde een venster met middenstijl als een pilaster geplaatst. In het midden geven openslaande deuren toegang tot een loggia, waarvan de in hoogte verspringende balustrade is afgedekt met natuursteen en is voorzien van twee decoratieve smeedijzeren hekjes. Vier zuilen met geprofileerde bovenzijde ondersteunen de houten latei waarin is uitgesneden de tekst :"WIR BAUEN HIER SO FESTE UND SIND NUR FREMDE GAESTE DA WO WIR SOLLEN EWIG SEIN DA BAUEN WIR SO WENIG EIN". De gevel achter de loggia is wit gepleisterd. In het dakvlak zijn in het midden twee dakkapellen geplaatst. De gevel bevat verder een natuurstenen waterspuwer en ijzeren decoratieve ankers. De zuidgevel van de aanbouw bevat van links naar rechts een 12-ruitsvenster, openslaande deuren en een deur onder bovenlicht. In het dakvlak is boven de openslaande deuren een dakkapel met een getoogde bovenzijde. Rechts is een gemetselde dakkapel tegen de gevel van het oorspronkelijke volume geplaatst.
De westgevel bevat aan de linkerzijde de aanbouw. Aan de westzijde is een volume tegen de aanbouw geplaatst onder plat dak. In het dakvlak van de aanbouw bevindt zich een dakkapel met getoogde bovenzijde. In de westgevel van het oorspronkelijke volume bevinden zich op de begane grond en de verdieping twee vensters, op de begane grond met 21-ruitsbovenlicht. In het midden is een natuurstenen gevelsteen bevestigd met een gehouwen volutenomlijsting en gekleurd tafereel in de weide. In het dakvlak is een brede dakkapel geplaatst met zes 6-ruitsramen.
De toegang tot het perceel wordt gevormd door twee gemetselde pijlers met natuurstenen bekroning.
Waardering
Het landhuis "OP DEN AKKER" is van algemeen belang wegens cultuur- en architectuurhistorische waarde als kenmerkend en gaaf bewaard gebleven voorbeeld van een landhuis in nieuw-historiserende bouwtrant, ontstaan in 1902 uit een verbouwing van een oudere villa naar het ontwerp van K.P.C. de Bazel voor de schrijver en kunstenaar J. Veth. Het landhuis is tevens van belang als beeldbepalend onderdeel van de villawijk Het Spiegel te Bussum.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
COUNTRY HOUSE, "OP DEN AKKER", built in the final quarter of the 19th century in eclectic style, remodelled in 1902 in Neo-Historical manner by K.P.C. de Bazel for the writer and artist Jan Veth and extended in 1910 by the same architect with a studio. During the remodelling, part of the west and south facade remained standing, visible through the use of different bricks, bond pattern and mortar. The country house is situated on a large site between the Koningslaan and the Parklaan.
Description
The country house is built in red brick on a rectangular floor plan with a risalit on the northwest side and behind it a long extension, with former painter's studio. The building comprises two storeys under a hipped roof, covered with red tuiles du Nord. The hipped roof of the extension adjoins the roof of the main volume. The extension comprises one storey under a gabled roof with the ridge line perpendicular to the road and covered with red tuiles du Nord. The overhanging roof tiles rest on cut consoles. The tall chimneys are partly provided with decorative brickwork in yellow stone. The facades of the original volume are laid in Flemish bond above a slightly projecting plinth in dark-red brick in cross bond, finished with a quarter-round moulding stone. The old facades on the west and south sides are laid in cross bond with roll course. The facades of the low extension are laid in half-brick bond on a plinth of dark-red brick in upright bond with roll course, those of the extension in Flemish bond on a plinth in cross bond with roll course. At the level of the storey division a band of yellow brick runs across the facades of the original volume and the extension. Just below the eaves of the original volume a band of yellow brick and a frieze with decorative brickwork in cross-motif. The lintels above the windows are finished with a projecting course of yellow brick. The windows have fine glazing bars. The windows of the original volume are distinguished by the size of the panes and the central mullion which is executed as a pilaster with horizontal moulding on the top and bottom.
The symmetrical facade facing the Parklaan (E) has three bays with windows, provided with shutters. Decorative wall anchors are attached to the facade. On the right corner a natural stone cornerstone is fixed with the text: "JOOST VETH/7 6 1902". In the middle, at the storey division, a natural stone facing stone is fixed with the name: "OP DEN AKKER", and a ploughing farmer and a plough being drawn by two oxen with a wreath of sun rays in the background. Flower motifs are carved on the left and right. In the centre a stepped gable with arched top breaks through the eaves line; the window consists of three 4-pane casements. Below the arched eaves line and on the brick pilasters with natural stone capitals, decorative brickwork of yellow brick is applied.
In the north facade of the main volume the entrance section with wooden door, provided with moulding and an oval copper peephole. In front of the entrance section a step in yellow brick and natural stone; the threshold is of natural stone. The sidelights have decorative steel glazing bars in geometric motif. The door is flanked by natural stone pilasters with scroll capitals under a heavy lintel with decorative carved underside. The ends of the lintel rest on two scroll consoles above the sidelights. Between the pilasters, above the door and sidelights, is a mosaic of red and yellow tiles. On either side of the entrance section a cellar hatch, surrounded by wrought-iron railings, anchored in the natural stone of the step. Above the entrance section a large composite fanlight of three windows. The wall piers contain pieces of natural stone. On the ground floor on either side of the entrance section is a window, identical to the sidelights and above it high in the facade a small window. In the roof plane above the entrance section a dormer is placed with 6-pane gabled windows and an eaves, resting on cut consoles. In the north facade of the extension on the ground floor on the left is a window with a central mullion, executed as a pilaster and on the right a door under a 16-pane fanlight. On the upper floor are two gabled windows with casement sashes. The north facade of the extension contains from left to right a facing stone with a figure and the date 1607, a door under 16-pane fanlight, a gabled window with fanlight with central mullion, a studio window with coloured stained-glass windows from the period of the St. Olavhuis, a gabled window with fanlight with central mullion and a door under a sixteen-pane fanlight. In the roof plane two dormers with arched top are placed.
The south facade contains on the ground floor on the left-hand side French doors and in the middle two windows with central mullion as a pilaster. On the upper floor on the left-hand side a window with central mullion as a pilaster is placed. In the middle French doors provide access to a loggia, whose balustrade, stepping up in height, is topped with natural stone and is provided with two decorative wrought-iron railings. Four columns with moulded top support the wooden lintel in which is carved the text: "WIR BAUEN HIER SO FESTE UND SIND NUR FREMDE GAESTE DA WO WIR SOLLEN EWIG SEIN DA BAUEN WIR SO WENIG EIN". The facade behind the loggia is whitewashed. In the roof plane in the middle two dormers are placed. The facade further contains a natural stone gargoyle and iron decorative wall anchors. The south facade of the extension contains from left to right a 12-pane window, French doors and a door under a fanlight. In the roof plane above the French doors a dormer with an arched top is placed. On the right a brick dormer is placed against the facade of the original volume.
The west facade contains the extension on the left-hand side. On the west side a volume is placed against the extension under a flat roof. In the roof plane of the extension is a dormer with arched top. In the west facade of the original volume on the ground floor and upper floor are two windows, on the ground floor with 21-pane fanlight. In the middle a natural stone facing stone is fixed with a carved scroll surround and coloured scene in the meadow. In the roof plane a wide dormer is placed with six 6-pane windows.
Access to the plot is formed by two brick piers with natural stone coping.
Valuation
The country house "OP DEN AKKER" is of general interest for its cultural and architectural-historical value as a characteristic and well-preserved example of a country house in Neo-Historical style, created in 1902 from a remodelling of an older villa after the design of K.P.C. de Bazel for the writer and artist J. Veth. The country house is also of importance as a visually defining component of the villa district Het Spiegel in Bussum.
Nearby in the register
- VREEBURGWoonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Nieuwe 's-Gravelandseweg 26Woonhuisunder 1 mi
- IJHOEKWoonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Oranjelaan 4Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.