Rijksmonumentenregister · Netherlands
Sjallema
Opende, Groningen, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Boerderij
- Function
- Boerderij(M1)
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1890 - 1905
- Address
- Provincialeweg 115, 9865 AD Opende (Westerkwartier 20)
- Place
- Opende
- Municipality
- Westerkwartier
- Province
- Groningen
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.17519, 6.21335
- Part of complex
- 512840
- Monument number
- 512841
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
Utrecht University LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1894 map "Het Koninkrijk der Nederlanden / bew. door I. Dornseiffen ; get. door E. de Geest" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Omschrijving
DWARSHUISBOERDERIJ bestaande uit een VOORHUIS, een HOOFDSCHUUR en twee aangebouwde BIJSCHUREN.
Het één verdieping hoge, deels onderkelderde symmetrische VOORHUIS op nagenoeg rechthoekige plattegrond is opgetrokken in bruinrode baksteen op een gepleisterd trasraam en wordt gedekt door een schilddak waarop donkere Friese Helderpannen; twee gemetselde nokschoorstenen met kap; zinken goot op houten klossen; beschoten fries. De gevels worden geleed door H-vensters onder een gepleisterde wenkbrauwboog met houten luiken en gemetselde hoekpilasters.
De entree in portiek bevindt zich in het middenrisaliet van de voorgevel (zuidzijde), dat is doorgetrokken boven de gootlijst en wordt bekroond met een natuurstenen dier, waarschijnlijk een uil. De entree bestaat uit twee niet-originele paneeldeuren met getoogd bovenlicht waarvoor een twee treden hoge hardstenen stoep; aan weerszijden van de portiek een gepleisterde pilaster, bekroond met een segmentboogvormige kroonlijst. Boven de entree een houten balkon rustend op decoratieve consoles; houten balustrade met ijzeren hekwerk; twee openslaande vensters met getoogd bovenlicht. Aan weerszijden van het risaliet twee H-vensters.
In de westgevel twee H-vensters.
De schuur is tegen de achtergevel (noordzijde) aangebouwd.
In de oostgevel een H-venster.
De HOOFDSCHUUR met ingebouwd achterhuis is opgetrokken in bruinrode baksteen en wordt gedekt door een wolfdak met aan de voorzijde zwart geglazuurde Friese Helderpannen, aan de achterzijde rietdekking en aan de oost- en westzijde niet-originele golfplaten; voorzijde goot op houten klossen, gepleisterd fries; muurankers; houten uilenborden met windwijzer.
In de eerste krimp aan de westzijde een getoogd tienruits bovenlicht (waaronder oorspronkelijk een deur) en twee H-vensters, alle onder een segmentboog. Aan de voorzijde van de tweede krimp een rond venster met decoratieve ijzeren roedenverdeling met rondom een rollaag; aan de zijkant acht vierruits vensters onder rollaag, drie niet-originele tweedelige vensters en een nieuwe houten deur.
In de achtergevel (zuidzijde) een niet-originele roldeur, drie getoogde vensters met ijzeren roedenverdeling met boog, een opgeklampte houten deur met getoogd tienruits bovenlicht en achtruits zijlicht onder rollaag en een klein staand venster onder rollaag.
In de eerste krimp aan de oostzijde twee ronde gietijzeren roosters met rondom twee rollagen, drie staande getoogde vensters en een houten deur met getoogd bovenlicht, alle onder segmentboog. In de twee krimp een negenruits venster onder rollaag met diefijzers, nieuwe dubbele deuren, een venster onder rollaag met diefijzers, een tienruits venster onder rollaag en drie vensters zonder roeden. Aan de rechterzijde een gemetselde muur die de bijschuur (omstreeks 1900) met de hoofdschuur verbindt.
De BIJSCHUUR (omstreeks 1900), gelegen aan de oostzijde van de boerderij, is opgetrokken in bruinrode baksteen en wordt gedekt door een wolfdak waarop riet met oranje nokvorsten; twee houten uilenborden met windwijzer; muurankers.
In de voorgevel (zuidzijde) een dichtgemetselde deur, twee getoogde twaalfruits vensters waartussen een opgeklampte houten schuurdeur met getoogd tweeruits bovenlicht en een dubbele opgeklampte houten schuurdeur, alle onder een segmentboog. In de westgevel drie getoogde vierruits vensters onder rollaag. De achtergevel (noordzijde) is opgetrokken in een nieuwe baksteen waarin drie getoogde vierruits vensters. In de oostgevel drie getoogde vierruits vensters onder rollaag.
De BIJSCHUUR (omstreeks 1920) is opgetrokken in rode baksteen en wordt gedekt door een wolfdak waarop niet-originele golfplaten (oorspronkelijk riet); houten uilenborden met ijzeren windwijzer; muurankers.
In de voorgevel (oostzijde) een opgeklampte houten schuifdeur met aan weerszijden een opgeklampte houten deur met tienruits bovenlicht en drieruits zijlicht onder één rollaag en een getoogd negenruits venster onder rollaag.
In de zuidgevel getoogde vierruits vensters onder rollaag en een opgeklampte houten schuurdeur.
In de achtergevel (westzijde) twee getoogde negenruits vensters onder rollaag en een opgeklampte houten schuurdeur.
In de noordgevel vier getoogde drieruits vensters onder rollaag en een opgeklampte houten deur met ijzeren gehengen.
Het INTERIEUR komt wegens verbouw niet voor bescherming in aanmerking.
Waardering
Dwarshuisboerderij met twee aangebouwde bijschuren van algemeen belang vanwege architectuur- en cultuurhistorische waarde:
- als voorbeeld van een dwarshuisboerderij met aangebouwde bijschuren uit het eerste kwart van de twintigste eeuw in de provincie Groningen
- vanwege de traditionele vormgeving en eclectische detaillering
- vanwege de redelijk hoge mate van gaafheid van het exterieur
- vanwege de bijzondere ligging.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Description
CROSS-HOUSE FARMHOUSE consisting of a FRONT HOUSE, a MAIN BARN and two attached OUTBUILDINGS.
The one-storey, partly cellared symmetrical FRONT HOUSE on an approximately rectangular floor plan is constructed in brown-red brick on a plastered trash frame and is covered by a hipped roof on which dark Frisian Helderpannes; two brick ridge chimneys with cap; zinc gutter on wooden corbels; boarded frieze. The facades are articulated by H-windows under a plastered eyebrow arch with wooden shutters and brick corner pilasters.
The entrance in porch is located in the middle projection of the front facade (south side), which is carried through above the gutter line and is crowned with a natural stone animal, probably an owl. The entrance consists of two non-original panel doors with arched fanlight in front of which a two-step high stone stoep; on either side of the porch a plastered pilaster, crowned with a segmental arch moulding. Above the entrance a wooden balcony resting on decorative consoles; wooden balustrade with iron railings; two opening windows with arched fanlight. On either side of the projection two H-windows.
In the west gable two H-windows.
The barn is built against the rear facade (north side).
In the east gable an H-window.
The MAIN BARN with integrated rear house is constructed in brown-red brick and is covered by a half-hipped roof with on the front side black glazed Frisian Helderpannes, on the rear side thatch and on the east and west sides non-original corrugated sheeting; front gutter on wooden corbels, plastered frieze; wall anchors; wooden owl boards with weather vane.
In the first crack on the west side an arched ten-light fanlight (beneath which originally a door) and two H-windows, all under a segmental arch. On the front of the second crack a round window with decorative iron glazing bars with roll moulding all around; on the side eight four-light windows under roll moulding, three non-original two-part windows and a new wooden door.
In the rear facade (south side) a non-original roller door, three arched windows with iron glazing bars with arch, a fastened wooden door with arched ten-light fanlight and six-light side light under roll moulding and a small standing window under roll moulding.
In the first crack on the east side two round cast iron grilles with two roll mouldings around them, three standing arched windows and a wooden door with arched fanlight, all under segmental arch. In the second crack a nine-light window under roll moulding with theft bars, new double doors, a window under roll moulding with theft bars, a ten-light window under roll moulding and three windows without glazing bars. On the right side a brick wall connecting the outbuilding (circa 1900) with the main barn.
The OUTBUILDING (circa 1900), located on the east side of the farmhouse, is constructed in brown-red brick and is covered by a half-hipped roof on which thatch with orange ridge finials; two wooden owl boards with weather vane; wall anchors.
In the front facade (south side) a bricked-up door, two arched twelve-light windows between which a fastened wooden barn door with arched two-light fanlight and a double fastened wooden barn door, all under a segmental arch. In the west gable three arched four-light windows under roll moulding. The rear facade (north side) is constructed in new brick in which three arched four-light windows. In the east gable three arched four-light windows under roll moulding.
The OUTBUILDING (circa 1920) is constructed in red brick and is covered by a half-hipped roof on which non-original corrugated sheeting (originally thatch); wooden owl boards with iron weather vane; wall anchors.
In the front facade (east side) a fastened wooden sliding door with on either side a fastened wooden door with ten-light fanlight and three-light side light under one roll moulding and an arched nine-light window under roll moulding.
In the south gable arched four-light windows under roll moulding and a fastened wooden barn door.
In the rear facade (west side) two arched nine-light windows under roll moulding and a fastened wooden barn door.
In the north gable four arched three-light windows under roll moulding and a fastened wooden door with iron hinges.
The INTERIOR does not qualify for protection because of alterations.
Valuation
Cross-house farmhouse with two attached outbuildings of general importance because of architectural and cultural-historical value:
- as an example of a cross-house farmhouse with attached outbuildings from the first quarter of the twentieth century in the province of Groningen
- because of the traditional design and eclectic detailing
- because of the reasonably high degree of integrity of the exterior
- because of the particular location.
Nearby in the register
- Stookhok, Provincialeweg bij 115Boerderijunder 1 mi
- Boerderij, Provincialeweg bij 106Boerderijunder 1 mi
- Kerk, Provincialeweg 156Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Woonhuis, Drachtsterweg 76Woonhuis1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.