Rijksmonumentenregister · Netherlands
Anna Margaretha
Sassenheim, Zuid-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1912 - 1920
- Address
- Hoofdstraat 153, 2171 BA Sassenheim (Teylingen 28)
- Place
- Sassenheim
- Municipality
- Teylingen
- Province
- Zuid-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.22355, 4.51756
- Monument number
- 509026
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1906 map "Rijnland" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Omstreeks 1912 in nieuw-historisende stijl opgetrokken villa, genaamd Anna Margaretha' en gebouwd in opdracht van de familie Speelman, die in Sassenheim een bollenbedrijf bezat.
De in het glas-in-lood verwerkte afbeeldingen van bolgewassen verwijzen nog naar het bollenbedrijf. De ontwerper van de villa is niet bekend. Bijzondere elementen in het grotendeels nog oorspronkelijke interieur van de villa zijn onder meer een serie glas-in-lood ramen van de glazenier Willem Bogtman uit Haarlem. De met het huis verbonden bouwdelen aan de achterzijde zijn tussen 1915 en 1920 toegevoegd. Huize 'Anna Margaretha' staat tezamen met een aantal laat-negentiende en vroeg-twintigste eeuwse villa's aan de van oudsher zeer belangrijke noord-zuidas door het dorp.
Het huis heeft tegenwoordig een kantoorfunctie.
Omschrijving
Het huis is opgetrokken in gepleisterde baksteen boven een ongepleisterde plint van geschilderde baksteen en heeft een verdieping onder een met geglazuurde tuiles du nord gedekt, afgeknot schilddak met uitkragende gootlijst en een schoorsteen met segmentboogvormige openingen op elke dakhoek.
Alle vensters zijn rechtgesloten. Een groot aantal vensters is bovendien voorzien van een roedenverdeling en/of glas-in-lood in de bovenramen. Symmetrische voorgevel met in het midden een entreepartij.
Voor de terugliggende deur een portiek met rondboog in een uitgemetselde ingangsomlijsting met spaarveldjes, bladmotieven en een ongeprofileerde kroonlijst. Boven een hardstenen trap een rondboogdeur met glas-in-lood in het eveneens door een rondboog beëindigde deurlicht. De deur staat tussen met glas-in-lood ingevulde boven- en zijlichten. Aan weerszijden van de entree een erker in de vorm van een cirkelsegment. De bovenramen zijn ingevuld met glas-in-lood en staan onder uitkragende, op klampen rustende kroonlijsten. Tussen de entreepartij en de hierboven staande vensters een versiering van twee, in reliëf uitgevoerde festoenen. De vrij smalle ramen van het tweelicht hierboven worden gescheiden door een penant en staan onder één geprofileerde kroonlijst. De vensterpartijen aan weerszijden zijn vergelijkbaar, maar bevatten iets bredere ramen. Hoger opgaande middentravee meteen bekroning in de vorm van een Vlaamse gevel. Deze bevat een tweelicht met iets minder hoge vensters en wordt bekroond door een segmentboogvormig fronton met geprofileerde lijst. De horizontale gevelbeëindigingen aan weerszijden zijn kroonlijsten met klampen, die de uitkragende dakgoten dragen. Linker zijgevel met op de begane grond twee vensters en een ingangsportaal met een uitkragend plat dak, een venster en een boven een trapje staande deur onder bovenlicht. Op de verdieping van rechts naar links een brede vensterpartij, een smaller venster en een tussen een bovenlicht en zijlicht en staande deur, die uitkomt op het plat van het ingangsportaal. Achterzijde met in het rechter deel van het hoofdvolume op de begane grond een enkel venster. Op de verdieping een grote, meerruits vensterpartij. Deze sluit rechts aan op een hoekliseen met rookkanaal, dat uitmondt in eenschoorsteenpijp. Links van dit venster twee hoge, met glas-in-lood ingevulde traplichten. Op de verdieping van de terugliggende linker travee eveneens een meerruitsvensterpartij. Tegen het linker deel van de achtergevel staan diverse uitbouwen onder uitkragende platte daken. De details en de gevelopeningen van deze bouwvolumes zijn vergelijkbaar met die van het hoofdvolume. De hoeken van de grote aanbouw(kantoor) zijn afgerond. Het grote venster in de linkerzijgevel is voorzien van een reeks bovenramen met glas-in-lood. De rechter zijgevel van het hoofdvolume heeft op de beganegrond een grote serre met afgeronde hoeken, openslaande deuren en een doorlopende reeks, met glas-in-lood ingevulde bovenlichten, die zijn vervaardigd door het atelier Bogtman.
De serre heeft een uitkragend plat dak met een houten balustrade. Op het plat komt een tussen boven-en zijlichten staande porte brisé uit. Rechts van de serre bevindt zich eveneens een tussen boven- en zijlichten staande porte brisé.
De drie verdiepingsvensters zijn voorzien van schuiframen. Achter het huis staat een garage met uiterlijke kenmerken die aansluiten op die van het huis.
Belangrijke onderdelen van het interieur zijn in oorspronkelijke staat bewaard gebleven. Boven de verlaagde plafonds in diverse ruimtes bevinden zich nog de oorspronkelijke stucplafonds. De deur tussen het tochtportaal en de centrale hal heeft een met kleurrijk glas-in-lood ingevuld raam en staat tussen twee omlijste zijlichten met glas-in-lood. De openingen in deze tussenwand worden overspannen door een liggende ellipsboog. Aan weerszijden van deze wand bevindt zich een overhoekse entree naar de beide voorkamers. De deuren naar deze kamers staan evenals de andere deuren tussen profiellijsten met verhoogde schouders, de vloer van de hal is bedekt met nieuwe marmeren tegels. De noord-westelijke kamer bevat paneellambriseringen en verwarmingsradiatoren met koperen roosters en gedraaide spijlen in de omkasting. Tussen de serre aan de noordgevel en de hiermee verbonden kamer bevindt zich een brede doorgang met liggende ellipsboog. De kamer is verder voorzien van ingebouwde kasten met glasdeuren, waartussen schuifdeuren met kruisramen onder een driedelig, korfboogvormig bovenlicht. De schuifdeuren verbinden de kamer met het erachter liggende kantoor. Opvallend in de kamer aan de andere kant van de gang is onder meer het in de lambrisering aangebrachte houtsnijwerk in de vorm van gestileerde mensenkoppen met handen. Het kantoortje is bereikbaar via een kleine hal met lichtkoepel en een trap die het verschil in vloerniveau overbrugt. De doorgangsopeningen en de paneeldeuren zijn ook hier voorzien van profiellijsten met verhoogde schouders en de vloer is bedekt met marmeren tegels. Het kantoor bevat onder meer ingebouwde kasten en glas-in-lood bovenramen met gebrandschilderde bolbloemen. Vanuit de centrale hal loopt een bordestrap naar de verdieping. De aanzet van de trap wordt gemarkeerd door een trappaal. De trapleuningen zijn samengesteld uit geprofileerde handlijsten en dunne houtenspijlen. De bovenhoeken van het trapgat zijn voorzien van kraagstukken. De ruimtes op verdieping zijn voorzien van paneeldeuren binnen een geprofileerde (gecanneleerde)omlijsting met schouderaccenten.
De zolderruimte omvat onder meer een dienstbodenkamer.
Waardering
De van omstreeks 1912 daterende Villa 'Anna Margaretha' is van algemeen belang vanwege architectuur- en cultuurhistorische waarde als in- en uitwendig voorbeeld van een in Nieuw- Historiserende trant uitgevoerd woonhuis in oorsprong bestemd voor een bollenkweker, met daar naar verwijzende detailleringen.
- De villa heeft ensemblewaarde als belangrijk onderdeel van een reeks van laat-negentiende en vroeg-twintigste eeuwse villa's aan de Hoofdstraat, een belangrijke noord-zuid lopende oude verkeersader over de vroegere strandwallen en de oudste dorpsas van Sassenheim. Vanwege desituering is de villa tevens van stedenbouwkundig belang.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Around 1912 a villa was erected in the new-historicising style, named 'Anna Margaretha' and built on behalf of the Speelman family, who owned a bulb business in Sassenheim.
The images of bulb crops incorporated in the stained glass refer to the bulb business. The designer of the villa is not known. Notable elements in the largely original interior of the villa include a series of stained glass windows by the glazier Willem Bogtman from Haarlem. The building components connected to the house on the rear side were added between 1915 and 1920. The house 'Anna Margaretha' stands together with a number of late nineteenth and early twentieth-century villas on the historically very important north-south axis through the village.
The house currently has an office function.
Description
The house is constructed of rendered brick above an unrendered plinth of painted brick and has one storey under a hipped roof covered with glazed tuiles du nord with overhanging drip moulding and a chimney with segmental arch openings at each roof corner.
All windows have straight lintels. A large number of windows are moreover provided with glazing bars and/or stained glass in the upper lights. Symmetrical front facade with a central entrance component.
Before the recessed door a porch with a round arch in an outlined entrance surround with spare panels, leaf motifs and an unmodelled cornice. Above a stone steps a round arched door with stained glass in the fanlight likewise terminated by a round arch. The door stands between upper and side lights filled with stained glass. On either side of the entrance an oriel in the form of a circular segment. The upper lights are filled with stained glass and stand under overhanging cornices resting on corbels. Between the entrance component and the windows above it an ornament of two festoons executed in relief. The fairly narrow windows of the two-light above are separated by a mullion and stand under one profiled cornice. The window sections on either side are comparable, but contain somewhat wider windows. Higher rising central bay with a crest in the form of a Flemish gable. This contains a two-light with somewhat lower windows and is crowned by a segmental arch pediment with profiled moulding. The horizontal facade terminations on either side are cornices with corbels, which support the overhanging roof gutters. Left side facade with on the ground floor two windows and an entrance portal with an overhanging flat roof, a window and a door above a step with a fanlight. On the storey from right to left a wide window section, a narrower window and a door standing between a fanlight and side light, which opens onto the flat of the entrance portal. Rear side with in the right part of the main volume on the ground floor a single window. On the storey a large, multi-pane window section. This adjoins on the right a corner flue with smoke channel, which opens into a chimney pipe. To the left of this window two tall stairlight windows filled with stained glass. On the storey of the recessed left bay also a multi-pane window section. Against the left part of the rear facade stand various outbuildings under overhanging flat roofs. The details and facade openings of these building volumes are comparable with those of the main volume. The corners of the large extension (office) are rounded. The large window in the left side facade is provided with a series of upper lights with stained glass. The right side facade of the main volume has on the ground floor a large conservatory with rounded corners, opening doors and a continuous series of upper lights filled with stained glass, which were made by the Bogtman workshop.
The conservatory has an overhanging flat roof with a wooden balustrade. On the flat a porte brisée stands between upper and side lights. To the right of the conservatory there is also a porte brisée standing between upper and side lights.
The three storey windows are provided with sash windows. Behind the house stands a garage with external characteristics that align with those of the house.
Important components of the interior have been preserved in their original state. Above the lowered ceilings in various rooms the original stuccoed ceilings still remain. The door between the draught vestibule and the central hall has a window filled with colourful stained glass and stands between two framed side lights with stained glass. The openings in this partition wall are spanned by a shallow elliptical arch. On either side of this wall there is a diagonal entrance to both front rooms. The doors to these rooms stand, like the other doors, between profiled mouldings with raised shoulders, the floor of the hall is covered with new marble tiles. The north-western room contains panelled wainscoting and heating radiators with brass grilles and turned spindles in the casing. Between the conservatory on the north facade and the room connected to it there is a wide passage with a shallow elliptical arch. The room is further provided with built-in cupboards with glass doors, between which are sliding doors with cross windows under a three-part barrel arch fanlight. The sliding doors connect the room with the office behind it. Notable in the room on the other side of the corridor is, among other things, the wood carving applied to the wainscoting in the form of stylised human heads with hands. The small office is accessible via a small hall with a skylight and a stair which bridges the difference in floor level. The passage openings and panelled doors are also here provided with profiled mouldings with raised shoulders and the floor is covered with marble tiles. The office contains, among other things, built-in cupboards and stained glass upper lights with fired-on bulb flowers. From the central hall a staircase runs to the storey. The approach of the staircase is marked by a newel post. The stair railings are composed of profiled handrails and thin wooden spindles. The upper corners of the stairwell are provided with corbels. The spaces on the storey are provided with panelled doors within a profiled (reeded) surround with shoulder accents.
The attic space includes, among other things, a servants' room.
Valuation
The Villa 'Anna Margaretha' dating from around 1912 is of general interest on account of its architectural and cultural-historical value as an external and internal example of a residential building executed in the New Historicising manner, originally intended for a bulb grower, with details referring to that.
- The villa has ensemble value as an important component of a series of late nineteenth and early twentieth-century villas on the Hoofdstraat, an important north-south running old traffic artery over the former beach ridges and the oldest village axis of Sassenheim. Due to its siting the villa is also of urban planning importance.
Nearby in the register
- SunbeamWoonhuisunder 1 mi
- Casa RealeWoonhuisunder 1 mi
- Kasteel, buitenplaats, Wilhelminalaan 13Kasteel, buitenplaatsunder 1 mi
- Molen van SpeelmanIndustrie- en poldermolenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.