Rijksmonumentenregister · Netherlands
Appartementengebouw, Raadhuisstraat 23
Amsterdam, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Appartementengebouw
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Raadhuisstraat 23, 1016 DB Amsterdam (and others)
- Place
- Amsterdam
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.37354, 4.88589
- Monument number
- 46505
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity of Amsterdam LibraryDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1750 map "Composite: Sheets 1 to 40 Carte De Hollande Et D'utrecht" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
In boogvorm gebouwde reeks winkelwoningen (van vier bouwlagen) met uitgebouwde galerij op de beganegrond en entresol, en met bovenwoningen verdeeld over twee bouwlagen en kapverdieping, opgetrokken in baksteen, met veelvuldig gebruik van natuurstenen decoraties - veelal naar de opdrachtgeefster verwijzend - in eclectische trant naar ontwerp van A.L. van Gendt ten behoeve van de levensverzekeringsmaatschappij "Utrecht" en voltooid in 1898, blijkens aan beide korte zijden van de galerij aangebrachte gedenkstenen met vergulde inscriptie. De panden zijn aaneengerijd onder een evenwijdig met de gebogen rooilijn geplaatst, met leien gedekt, afgeplat schilddak, waarop beurtelings topgevels met insteekkappen (nrs 21, 27, 31, 37 - verhoogd met eigen zadeldak - 43, 47), lage bakstenen balustrades met boogvormige openingen (nrs 25, 33, 41, 49) en loggia's met drie op deelzuiltjes en balustrade in natuursteen rustende bogen en attiek (23, 29, 35, 39, 45, 51) aansluiten, die elk door natuurstenen beelden van fabeldieren - ontleend aan gotische waterspuwers en al dan niet van wapenschilden voorzien - worden bekroond; de nrs 21 en 53 bezitten een later aangebrachte houten serie in de top. Elk pand is op de beganegrond voorzien van een houten winkelpui op natuurstenen sokkel met afgeronde hoeken en in Jugendstilvormen gebeeldhouwde omlijsting alsmede de houten toegangsdeur met verdeeld bovenlicht met bolle ruiten uit de bouwtijd (met uitzondering van het gewijzigde nr 25), en van boogvormig afgesloten vensters in reliefnissen met gevarieerde baksteen - beurtelings smal, breed, smal op de entresol; de door de lage balustrades afgesloten panden bezitten elk voorts drie French windows met van bolle ruiten voorzien bovenlicht in reliefnissen met gevarieerde baksteen op de eerste verdieping, en drie T-vensters met driedelig bovenlicht en van siermetselwerk voorziene spaarbogen op de tweede verdieping (de nrs 21 en 53 echter met twee vensters); de door een loggia afgesloten panden bezitten op de eerste verdieping in het midden balkondeuren in de door driepasachtige omlijsting bekroonde bovenlichten met bolle ruiten en te weerszijden twee vensters met gehalveerde reliëfnissen, en op de tweede verdieping een gemetselde erker met drie rechtafgesloten vensters met natuurstenen blokken en -banden; de door puntvormige topgevels bekroonde panden hebben dezelfde vensters op de tweede verdieping als zojuist beschreven, en op de derde verdieping een houten driezijdige erker op natuurstenen consoles en voorzien van kroonlijst en tandlijst, en in de door twee hoekpijlertjes geflankeerde top een vijfdelige vensterpartij in een van natuurstenen blokken voorziene boognis, welke bij het hogeropgaand middenpand (nr 37) als loggia is uitgevoerd, waarbij voorts op de derde verdieping een boogvormig afgesloten vensternis de erker vervangt. De over het trottoir uitgebouwde galerij wordt door natuurstenen bundelpijlers op sokkels, met teerlingkapitelen, in zeventien vakken verdeeld en wordt in de lengterichting door een troggewelf overkluisd en in de dwarsrichting door gemetselde schoorbogen met natuurstenen blokken, aan de straatzijde voorzien van scheibogen met siersmeedwerk waarop het glazen lessenaarsdak rust; de middentravee bij nr 37 bevat een opengewerkte poort met van balustrade voorzien balkon, in natuursteen twee galerijgedeelten te weerszijden bezitten eveneens een balkon, doch met in Jugendstiltrant uitgevoerde smeedijzeren hekken, van elkaar gescheiden door gemetselde schuttingen met natuursteenbanden; bij de ingangen wordt de galerij bekroond door draakfiguren en wapenschilden. De hoekpanden zijn in vergelijkbare trant uitgevoerd, doch hebben geen galerij nr 21/Herengracht 194 bezit aan beide zijden een topgevel, en voorts aan de Herengrachtzijde een gekoppelde ingang; op de gedeeltelijk afgeschuinde hoek twee gevleugelde fabeldieren met wapenschild in natuursteen; nr 55 (voorheen 53)/Keizersgracht 197 bezit een afgeronde hoek met van initialen voorzien wapenschild die boven het ronde balkon op de entresol bij de verdieping is afgeschuind en tenslotte door een ronde hoektoren met leien spits en afgeronde dakvensters en windwijzer wordt bekroond; de gevel aan de Keizersgracht wordt afgesloten met een topgevel, te rechterzijde geflankeerd door een gebeeldhouwde haan. Het pand Keizersgracht 197 is eveneens in vergelijkbare trant uitgevoerd, met op de beganegrond een natuurstenen winkelpui, en gekoppelde ingang met stoep en rondboogvormig bovenlicht te rechterzijde, twee rondboogvensters in reliëfnissen op de entresol; een balkon in het midden en vier rondboogvensters in reliëfnissen op de eerste verdieping, en vier rechtafgesloten vensters met boognissen en balustrade op de tweede verdieping. Het pand Keizersgracht 199 bezit eveneens een gekoppelde ingang met stoep, waarboven gemetselde balkons met ijzeren hek op beide verdiepingen, en voorts een topgevel. Het pand Keizersgracht 201 heeft twee toegangsdeuren te weerszijden van een groot boogvormig venster in reliëfnis met in Jugendstiltrant uitgevoerd raamhek op de beganegrond; op de eerste verdieping drie rondboogvensters en ijzeren balkons op natuurstenen consoles waarboven een geschilderde plaquette met naamvermelding, en in de top een vijfdelig boogvormig venster met spaarvelden. Complex van winkelwoningen en galerij in voor de tijd kenmerkende toepassing van aan verschillende stijlen ontleende motieven, en diverse naar de opdrachtgeefster verwijzende decoraties, vermengd met eigentijdse vormen tot een karakteristiek, samenhangend geheel, tot stand gekomen als gevolg van de in 1894 gerealiseerde doorbraak van de Raadhuisstraat.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
A series of shop-dwellings (of four storeys) built in curved form with an extended gallery on the ground floor and mezzanine, and with upper dwellings divided over two storeys and attic storey, built in brick, with extensive use of natural stone decorations - mostly referring to the client - in eclectic style to the design of A.L. van Gendt on behalf of the insurance company "Utrecht" and completed in 1898, as evidenced by memorial stones with gilt inscriptions placed on both short sides of the gallery. The buildings are joined in a row under a hipped roof, covered with slate, placed parallel to the curved building line, with alternating gabled roofs with inserted caps (nos 21, 27, 31, 37 - raised with their own gabled roof - 43, 47), low brick balustrades with arched openings (nos 25, 33, 41, 49) and loggias with three arches resting on half-columns and balustrade in natural stone and attic (23, 29, 35, 39, 45, 51) adjoining, each crowned by natural stone figures of fabulous beasts - derived from Gothic gargoyles and furnished or not with coats of arms; nos 21 and 53 have a later added wooden series at the top. Each building on the ground floor is provided with a wooden shop front on a natural stone plinth with rounded corners and carved moulding in Art Nouveau forms as well as the wooden entrance door with divided fanlight with bulbous panes from the construction period (with the exception of the altered no. 25), and arched windows in relief recesses with varied brick - alternately narrow, wide, narrow on the mezzanine; the buildings closed off by the low balustrades each have three French windows with bulbous panes in the fanlight in relief recesses with varied brick on the first floor, and three T-windows with three-part fanlight and ornamented relieving arches on the second floor (but nos 21 and 53 with two windows); the buildings closed off by a loggia have on the first floor in the centre balcony doors in the fanlights crowned by triple-arch-like moulding with bulbous panes and on either side two windows with halved relief recesses, and on the second floor a brick bay-window with three straight-sided windows with natural stone blocks and bands; the buildings crowned by pointed gabled roofs have the same windows on the second floor as just described, and on the third floor a wooden three-sided bay-window on natural stone corbels and provided with cornice and tooth moulding, and in the top flanked by two corner pillars a five-part window arrangement in an arched recess provided with natural stone blocks, which in the rising middle building (no. 37) is executed as a loggia, whereby moreover on the third floor an arched window recess replaces the bay-window. The gallery built over the pavement is divided by natural stone bundle pillars on plinths, with cube capitals, into seventeen bays and is covered in the lengthwise direction by a barrel vault and in the transverse direction by brick relieving arches with natural stone blocks, provided on the street side with semi-circular arches with ornamental ironwork on which the glazed lean-to roof rests; the central bay at no. 37 contains an open gateway with balcony provided with balustrade, in natural stone the two gallery sections on either side likewise have a balcony, but with ornamental ironwork in Art Nouveau style, separated from each other by brick screens with natural stone bands; at the entrances the gallery is crowned by dragon figures and coats of arms. The corner buildings are executed in comparable manner, but have no gallery; no. 21/Herengracht 194 has a gabled roof on both sides, and furthermore on the Herengracht side a coupled entrance; on the partially chamfered corner two winged fabulous beasts with coat of arms in natural stone; no. 55 (formerly 53)/Keizersgracht 197 has a rounded corner with coat of arms provided with initials which above the round balcony on the mezzanine at the floor level is chamfered and finally crowned by a round corner tower with slate spire and rounded roof dormers and weathervane; the facade on the Keizersgracht is closed with a gabled roof, flanked on the right side by a carved rooster. The building Keizersgracht 197 is likewise executed in comparable manner, with on the ground floor a natural stone shop front, and coupled entrance with step and semi-circular fanlight on the right side, two semi-circular windows in relief recesses on the mezzanine; a balcony in the middle and four semi-circular windows in relief recesses on the first floor, and four straight-sided windows with arches and balustrade on the second floor. The building Keizersgracht 199 likewise has a coupled entrance with step, above which brick balconies with iron railings on both floors, and furthermore a gabled roof. The building Keizersgracht 201 has two entrance doors on either side of a large arched window in relief recess with ornamental window grille executed in Art Nouveau style on the ground floor; on the first floor three semi-circular windows and iron balconies on natural stone corbels above which a painted plaque with name inscription, and at the top a five-part arched window with relieving fields. Complex of shop-dwellings and gallery representing a characteristic application for the time of motifs derived from various styles, and various decorations referring to the client, mingled with contemporary forms to create a characteristic, coherent whole, arising as a result of the breakthrough of Raadhuisstraat realised in 1894.
Nearby in the register
- Woonhuis, Keizersgracht 203Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Keizersgracht 205Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Keizersgracht 207Woonhuisunder 1 mi
- 't BinnenhuisHandel en kantoorunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.