Rijksmonumentenregister · Netherlands
Historische aanleg, Heinoseweg bij 4
Dalfsen, Overijssel, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Tuin, park en plantsoen
- Function
- Historische aanleg
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Heinoseweg bij 4, 7722 JP Dalfsen
- Place
- Dalfsen
- Province
- Overijssel
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.49597, 6.25079
- Part of complex
- 406193
- Monument number
- 406209
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesInternet ArchiveInternet ArchiveDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesInternet Archive
5 historical maps cover this location, the earliest the 1636 map "Ditio Trans Isulana." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
AANLEG VAN LANDGOED MET BUITENPLAATS. De huidige aanleg dateert uit de eerste decennia van de 18e eeuw; is in de loop van de 18e eeuw uitgebreid en later, in de 19e eeuw, verlandschappelijkt. De vroeg 18e-eeuwse formele aanleg is nog voor het grootste deel aanwezig, zoals die bekend is van de kaart, die Samuel van Beinum in 1742 heeft vervaardigd. Van dit orthogonale patroon zijn met name nog aanwezig de (onderbroken) hoofdas voor het huis, de Bergerallee; de rechthoek rond het huis, die wordt omsloten door lanen (Vechtkamperallee, Heinoseweg, Melkhorsterallee en Papenallee); diverse dwarslanen en het verlengde van lanen. Evenzo is aan de noordzijde nog een deel van de hoofdas vanaf de Poppenallee aanwezig (slechts het gedeelte tussen de Papenallee en de Poppenallee ontbreekt). Verder resteren terzijde van de Melkhorsterallee enkele paden en greppels van het toen aangelegde sterrebos. Uit dezelfde periode dateert de rechthoekige omgrachting van het huis en voorterrein. Voor ca. 1780 is, zoals de Hottingerkaart laat zien, de hoofdas aan noord- en zuidzijde verlengd. Na het midden van de 18e eeuw werd ten westen van de Bergerallee een bosje, het huidige Voorbos, door het aanbrengen van een patroon van slingerende wandelpaden verlandschappelijkt. In de 19e eeuw werd de dwarslaan langs de voorzijde van het huis in westelijke richting verlengd. Zo ook vonden de verlandschappelijking van de oevers van de Aa (waarbij aan het einde aan weerszijden een beplanting met beuk), de inrichting tot een wandelbosje van de Bongerd (de voormalige boomgaard) en het aanleggen van slingerpaden over de Belten plaats. De van oudsher cirkelvormige middenpartij op het voorplein is in het begin van de 20e eeuw opnieuw ingericht, waarbij teruggegrepen werd op oudere voorbeelden. De middenpartij is opgebouwd rond een toen in het midden geplaatste zonnewijzer in het patroon van een ster bloemperken met rondom vormboompjes, waartussen guirlandes van klimop. De Bongerd, een wandelbosje met parkachtige aanleg - waarin een patroon van slingerende paden en een ronde waterkom, is beplant met eik en beuk, gemengd met markante soorten loof- en naaldhout zoals de atlasceder, treurbeuk, kastanje, moeraseik, linde, bijzondere esdoorns en sierheesters. Dit deel wordt voor een deel omgeven door beukhagen, deels met knotlinden erboven. De voormalige moestuin, voorheen ingedeeld in zes vakken, heeft gedeeltelijk nog het middenpad, aan weerszijden begeleid door buxushaagjes. De moestuin is aan de noordzijde begrensd door een 18e-eeuwse tuinmuur aan die zijde overgaand in en aan de westzijde voortgezet door een houten 19e- en deels 20e-eeuwse schutting. De oostzijde wordt begrensd door een taxushaag, waartussen een rij knotlinden. De belangrijkste lanen in de aanleg worden gevormd door de Bergerallee (gedeeltelijk Heinoseweg), Papenallee, Melkhorsterallee, Vechtkamperallee. In de meeste gevallen bezitten de lanen twee dubbele rijen laanbomen (eik en beuk), soms uit enkele of drievoudige. Bij meervoudige rijen zijn de bomen in driehoeksverband geplant. De gedeelten van het parkbos beslaan het Franse bosje en het Aa-bos. Tot de oorspronkelijke bosgedeelten zijn te rekenen het Pijlstaartbos en het Manebos. Uit de formele aanleg dateert nog de Viermorgen, eens het sterrebos. Het deel, bestaand uit de rug van een rivierduin - de Bruine en de Lange Belten, was voorheen, zoals deels nog herkenbaar, aangeplant met eikehakhout. De havezathe moet haar naam aan deze 'bergen' ontleend hebben.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
LAYING OUT OF COUNTRY ESTATE WITH COUNTRY HOUSE. The current layout dates from the first decades of the 18th century; it was extended in the course of the 18th century and later, in the 19th century, was landscaped. The early 18th-century formal layout is still present for the most part, as it is known from the map, which Samuel van Beinum made in 1742. Of this orthogonal pattern, in particular the (interrupted) main axis for the house, the Bergerallee, is still present; the rectangle around the house, which is enclosed by avenues (Vechtkamperallee, Heinoseweg, Melkhorsterallee and Papenallee); various transverse avenues and the extension of avenues. Likewise, at the north side, part of the main axis from the Poppenallee is still present (only the section between the Papenallee and the Poppenallee is missing). Furthermore, along the Melkhorsterallee, some paths and drainage channels of the then-established star wood remain. From the same period dates the rectangular moat around the house and forecourt. Around 1780, as the Hottinger map shows, the main axis was extended to the north and south. After the middle of the 18th century, to the west of the Bergerallee, a small wood, the present-day Voorbos, was landscaped by introducing a pattern of winding walking paths. In the 19th century, the transverse avenue along the front of the house was extended in a westerly direction. The landscaping of the banks of the Aa (with beech planting at the ends on both sides), the development of the Bongerd (the former orchard) into a walking wood and the laying of winding paths over the Belten also took place. The originally circular central part of the forecourt was re-arranged at the beginning of the 20th century, drawing on earlier examples. The central part is constructed around a sundial then placed in the middle, in the pattern of a star of flower beds with topiaries around it, with garlands of ivy between them. The Bongerd, a walking wood with park-like layout - in which a pattern of winding paths and a round water basin - is planted with oak and beech, mixed with striking types of deciduous and coniferous trees such as cedar of Atlas, weeping beech, chestnut, marsh oak, linden, special maples and ornamental shrubs. This section is partly surrounded by beech hedges, partly with pollard lindens above them. The former vegetable garden, previously divided into six sections, still partly has the central path, bordered on both sides by box hedges. The vegetable garden is bounded on the north side by an 18th-century garden wall on that side, merging into and on the west side continued by a wooden 19th and partly 20th-century fence. The east side is bounded by a yew hedge, with a row of pollard lindens between them. The most important avenues in the layout are formed by the Bergerallee (partly Heinoseweg), Papenallee, Melkhorsterallee, Vechtkamperallee. In most cases, the avenues have two double rows of avenue trees (oak and beech), sometimes single or triple rows. With multiple rows, the trees are planted in triangular formation. The sections of the park wood comprise the French wood and the Aa wood. The original wood sections include the Pijlstaartbos and the Manebos. The Viermorgen, once the star wood, dates from the formal layout. The section, consisting of the ridge of a river dune - the Bruine and the Lange Belten, was formerly, as is partly still recognizable, planted with coppiced oak. The havezathe must have taken its name from these 'mountains'.
Nearby in the register
- Tuin, park en plantsoen, Heinoseweg bij 6Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
- Tuin, park en plantsoen, Heinoseweg bij 6Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
- Tuin, park en plantsoen, Heinoseweg bij 6Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
- Tuin, park en plantsoen, Heinoseweg tegenover 4Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.