Rijksmonumentenregister · Netherlands
Kerk, St. Stevenskerkhof 64
Nijmegen, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerk en kerkonderdeel
- Function
- Kerk
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- St. Stevenskerkhof 64, 6511 VZ Nijmegen (and others)
- Place
- Nijmegen
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.84799, 5.86277
- Monument number
- 31181
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
Leiden University LibrariesHistorical map archives, georeferenced via Allmaps
2 historical maps cover this location, the earliest the 1652 map "Novvm ac magnvm theatrvm vrbivm Belgicae foederatæ" (Historical map archives, georeferenced via Allmaps).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
SINT STEVENSKERK.
Grotendeels laat-gotische KRUISKERK, zwaar beschadigd in 1944, waarbij vooral het schip en de toren (apart monumentnummer 31182) getroffen werden, geheel gerestaureerd 1946-1966.
Het kerkgebouw bestaat uit:
a. een driebeukig hallenschip, ontstaan in het laatste kwart der viertiende en het eerste kwart der vijftiende eeuw door de verbouwing van een romano-gotisch, basilicaal schip, waarvan vier vrijstaande pijlers bewaard zijn.
b. een groots opgezet, in conceptie basilicaal, doch nimmer van een lichtbeuk voorzien, koor met omgang en tweezijdige straalkapellen, gebouwd eerste helft vijftiende eeuw naar plannen van Ghisbert Schairt en voltooid door de overwelving der omgang in 1450.
c. een driebeukig, evenmin als het koor met een lichtbeuk bekroond transept, vermoedelijk in gebruik genomen 1559. Omgang, kapellen en dwarsschipzijbeuken overwelfd met laat-gotische ster- en netgewelven. Over de hoofdbeuken een eikenhouten tongewelf, aangebracht bij de recente restauratie ter vervanging van een houten gewelf uit 1772.
d. tegen de zuidzijde van het koor een sacristie, gedekt door stergewelven, omstreeks 1430 voltooid. Aansluitend hierop aan de oostzijde een met een netgewelf overkluisd portaal. Tegen de noordgevel van het dwarspand een kluisachtige, met een netgewelfje gedekte ruimte voor het stadsarchief. Tegen de zuidgevel van het dwarsschip een rijk met beeldhouwwerk versierd, door een stergewelf overkluisd, open 'Paradijsportaal' op vijfhoekige grondslag. Tegen de zuiderzijbeuk, in de hoek met het zuidertransept, een met natuursteen bekleed, gebeeldhouwd portaal, omstreeks 1400.
Tot de inventaris behoren: Natuurstenen koorafscheiding tussen de pijlers van het hoogkoor, versierd met traceringen en getraliede openingen. Aan de zuidzijde in deze koormuur een poortje, in welks boogveld een reliëf met voorstelling van het Jongste Gericht, jaartallen 1484 en 1505.
In de poortjes, die toegang geven tot het hoogkoor authentieke eiken deuren met smeedwerk, waarschijnlijk zestiende eeuw. Boven het poortje naar het v.oormalig stadsarchief in de noordwand van het dwarsschip een reliëfsteen met uitbeelding van de Aanbidding der drie Koningen, jaartallen 1517 en 1559.
Op het hoogkoor een in 1512 op last van Hertog Karel van Egmond voor zijn moeder, Catharina van Bourbon, opgerichte, natuurstenen graftombe, versierd met gegraveerde, koperen platen door Wilhelm Loemans te Keulen.
Gegraveerde, koperen grafplaten voor een kanunnik (1570) en een burgemeester (1665).
Tegen de zuidelijke koormuur een der beide kanunnikenbanken, in 1577 in renaissancestijl gesneden, na de reformatie uiteengenomen en verwerkt in een tochtportaal, in 1966 tot koorbank gereconstrueerd en herplaatst.
Gesneden preekstoel, 1639 door Joost Jacobs te Amsterdam. Gesneden doophek, 1652 door Cornelis Hermansz Schaeff te Nijmegen, bij de recente restauratie in fragmenten toegepast als afsluiting der koorkapellen. Herenbank, 1644, in renaissancestijl gesneden door Joost Jacobs en Cornelis Schaeff. Prinsengestoelte met overhuiving, Lodewijk XV, 1771. Tochtportaal, gesneden in renaissancevormen met dragende figuren op pilasters, 1623. Tochtportaal, gesneden in renaissancevormen, 1632. Twaalf koperen kaarsenkronen, zeventiende eeuw en twee koperen lezenaars, zeventiende eeuw. Talrijke grafzerken, vijftiende, zestiende, zeventiende, achttiende eeuw.
In de als tijdelijke Hervormde Kerk ingerichte zijbeuktraveeën ten noorden van de toren een eenvoudige, achttiende-eeuwse preekstoel en een achttiende-eeuwse orgelkas. Sporen van gotische polychromie op enkele koorpijlers; enkele fragmenten van gotische muurschilderingen.
a. Hoofdorgel. Een rijk gesneden kas met snijwerk van Johan Kaersbergen en J. Otten. Hierin een orgel met Hoofdwerk, Bovenwerk, Rugwerk en vrij Pedaal, in 1776 gemaakt door L. Konig. Gerestaureerd in 1970. Onder het orgel een stucplafond.
b. Koororgel. Eénklaviers orgel, circa. 1700 gemaakt door een onbekende maker in België (Ardennen). Gerestaureerd in 1973.
c. Positief in Zuiderkapel. Midden achttiende eeuw gemaakt door P. van Assendelft. Voor plaatsing in de Stevenskerk heeft het orgel in de hevormde Kerk te Ommeren gestaan.
d. Tegen de westwand van de noorder zijbeuk hangt een kas die ca. 1850 gemaakt is door A. Clerinx. Het pijpwerk van dit instrument van de firma Verschueren uit 1960. Dit orgel valt dan ook buiten de bescherming.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
SINT STEVENSKERK.
Largely late-Gothic CRUCIFORM CHURCH, severely damaged in 1944, whereby especially the nave and the tower (separate monument number 31182) were affected, completely restored 1946-1966.
The church building consists of:
a. a three-aisled hall nave, arising in the last quarter of the fourteenth and the first quarter of the fifteenth century through the conversion of a Romanesque-Gothic, basilical nave, of which four free-standing pillars are preserved.
b. a grandly conceived, in concept basilical, yet never provided with a clerestory, choir with ambulatory and two-sided radiating chapels, built first half fifteenth century after designs by Ghisbert Schairt and completed by the vaulting of the ambulatory in 1450.
c. a three-aisled, just as the choir without a clerestory crowned transept, presumably brought into use 1559. Ambulatory, chapels and transept side aisles vaulted with late-Gothic star and net vaults. Over the main aisles an oak barrel vault, placed at the recent restoration in replacement of a wooden vault from 1772.
d. against the south side of the choir a sacristy, covered by star vaults, completed circa 1430. Adjoining this on the east side a portal roofed with a net vault. Against the north facade of the transept a cell-like, with a small net vault covered space for the city archive. Against the south facade of the transept a richly with sculpture decorated, by a star vault roofed, open 'Paradise Portal' on a pentagonal plan. Against the south side aisle, in the corner with the south transept, a portal clad with natural stone, sculptured, circa 1400.
The inventory includes: Natural stone choir screen between the pillars of the high choir, decorated with tracery and grated openings. On the south side in this choir wall a small door, in whose arch a relief depicting the Last Judgment, dates 1484 and 1505.
In the small doors which give access to the high choir authentic oak doors with wrought iron, probably sixteenth century. Above the small door to the former city archive in the north wall of the transept a relief stone depicting the Adoration of the Magi, dates 1517 and 1559.
In the high choir a natural stone sepulchral monument erected in 1512 by order of Duke Charles of Egmond for his mother, Catherine of Bourbon, decorated with engraved copper plates by Wilhelm Loemans of Cologne.
Engraved copper epitaphs for a canon (1570) and a burgomaster (1665).
Against the south choir wall one of the two canons' benches, carved in 1577 in Renaissance style, after the Reformation taken apart and worked into a draught portal, in 1966 reconstructed into a choir bench and rehung.
Carved pulpit, 1639 by Joost Jacobs in Amsterdam. Carved baptismal gate, 1652 by Cornelis Hermansz Schaeff in Nijmegen, at the recent restoration applied in fragments as enclosure of the choir chapels. Gentlemen's bench, 1644, carved in Renaissance style by Joost Jacobs and Cornelis Schaeff. Prince's gallery with canopy, Louis XV, 1771. Draught portal, carved in Renaissance forms with supporting figures on pilasters, 1623. Draught portal, carved in Renaissance forms, 1632. Twelve copper chandelier crowns, seventeenth century and two copper lecterns, seventeenth century. Numerous epitaphs, fifteenth, sixteenth, seventeenth, eighteenth century.
In the side aisle bays arranged as a temporary Reformed Church north of the tower a simple, eighteenth-century pulpit and an eighteenth-century organ case. Traces of Gothic polychrome on some choir pillars; some fragments of Gothic wall paintings.
a. Main organ. A richly carved case with carvings by Johan Kaersbergen and J. Otten. Therein an organ with Great, Upper, Rückpositiv and free Pedal, made in 1776 by L. Konig. Restored in 1970. Below the organ a stucco ceiling.
b. Choir organ. Single-manual organ, circa 1700 made by an unknown maker in Belgium (Ardennes). Restored in 1973.
c. Positive in South Chapel. Mid-eighteenth century made by P. van Assendelft. Before placement in the Stevenskerk the organ was in the Reformed Church in Ommeren.
d. Against the west wall of the north side aisle hangs a case made circa 1850 by A. Clerinx. The pipework of this instrument from the firm Verschueren from 1960. This organ thus falls outside the protection.
Nearby in the register
- Woonhuis, St. Stevenskerkhof 44Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Achter de Smidstraat 7Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, St. Stevenskerkhof 48Woonhuisunder 1 mi
- Kerktoren, St. Stevenskerkhof bij 64Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.